Właściwości farmakokinetyczne leku Choligrip

Produkt leczniczy Choligrip zawiera trzy substancje czynne: paracetamol (750 mg), chlorowodorek fenylefryny (10 mg) oraz kwas askorbowy (60 mg). Każda z tych substancji charakteryzuje się odmiennym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jej zachowanie w organizmie człowieka.^{1}

Farmakokinetyka paracetamolu

Paracetamol cechuje się szybkim i niemal kompletnym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, po czym ulega równomiernej dystrybucji do płynów ustrojowych. Jednoczesne przyjmowanie pokarmu może spowolnić proces absorpcji tej substancji czynnej.^{2}

W zakresie dawek terapeutycznych paracetamol wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza. Głównym miejscem metabolizmu jest wątroba, a produkty przemian są niemal całkowicie wydalane z moczem w formie sprzężonej – jako glukuronidy i siarczany.^{3}

Istotnym aspektem metabolizmu paracetamolu jest powstawanie niewielkiej ilości (około 5%) potencjalnie hepatotoksycznego metabolitu pośredniego – N-acetylo-p-benzochinoiminy (NAPQI). W warunkach fizjologicznych metabolit ten jest całkowicie unieczynniany poprzez sprzęganie z glutationem i wydalany w połączeniu z cysteiną lub kwasem merkapturowym.^{4}

Przy zastosowaniu dużych dawek paracetamolu może dojść do wyczerpania zapasów glutationu w wątrobie, co prowadzi do nagromadzenia toksycznego metabolitu NAPQI. Konsekwencją może być uszkodzenie hepatocytów, ich martwica oraz rozwój ostrej niewydolności wątroby.^{5}

Mniej niż 5% dawki paracetamolu jest wydalane w postaci niezmienionej. Średni okres półtrwania tej substancji w organizmie wynosi od 1 do 4 godzin.^{6}

Farmakokinetyka paracetamolu u pacjentów z zaburzoną czynnością wątroby

U pacjentów z wyrównaną niewydolnością wątroby okres półtrwania paracetamolu jest porównywalny z tym obserwowanym u osób zdrowych. Natomiast w przypadku ciężkiej niewydolności wątroby może dochodzić do wydłużenia tego parametru.^{7}

Kliniczne znaczenie wydłużonego okresu półtrwania paracetamolu u pacjentów z chorobami wątroby nie zostało jednoznacznie określone. Badania wskazują, że nie obserwowano wówczas kumulacji leku, hepatotoksyczności ani zaburzeń procesu sprzęgania z glutationem.^{8}

Warto podkreślić, że podawanie 4 g paracetamolu na dobę przez okres 13 dni pacjentom z przewlekłą wyrównaną niewydolnością wątroby nie prowadziło do pogorszenia czynności tego narządu.^{9}

Farmakokinetyka paracetamolu u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek

W warunkach prawidłowych ponad 90% dawki terapeutycznej paracetamolu jest wydalane z moczem w postaci metabolitów w ciągu pierwszych 24 godzin od przyjęcia leku.^{10}

U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek zdolność wydalania polarnych metabolitów ulega ograniczeniu, co może prowadzić do ich kumulacji w organizmie. W związku z tym u osób z tym schorzeniem zaleca się wydłużenie odstępów między kolejnymi dawkami paracetamolu.^{11}

Farmakokinetyka kwasu askorbowego

Kwas askorbowy (witamina C) charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, po czym ulega dystrybucji do tkanek organizmu. Około 25% tej substancji wiąże się z białkami osocza.^{12}

Nadmiar kwasu askorbowego, przekraczający bieżące zapotrzebowanie organizmu, jest wydalany z moczem w formie różnych metabolitów.^{13}

Farmakokinetyka chlorowodorku fenylefryny

Chlorowodorek fenylefryny cechuje się łatwym i szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Jednak już na wczesnym etapie podlega intensywnemu metabolizmowi wstępnemu (tzw. efekt pierwszego przejścia) przy udziale enzymów z grupy monoaminooksydaz zlokalizowanych w ścianie jelita i w wątrobie.^{14}

Biodostępność fenylefryny wynosi około 40%. Maksymalne stężenie w surowicy substancja ta osiąga po 1-2 godzinach od podania, a jej okres półtrwania mieści się w przedziale od 2 do 3 godzin.^{15}

W celu uzyskania efektu obkurczenia naczyń krwionośnych błony śluzowej nosa, fenylefrynę w postaci doustnej podaje się zazwyczaj co 4-6 godzin. Substancja ta jest wydalana z moczem niemal całkowicie w postaci siarczanów.^{16}

Charakterystyka farmakokinetyczna składników leku Choligrip