Działania niepożądane leku Calipra (40 mg)

Profil działań niepożądanych atorwastatyny zastosowanej w leku Calipra został określony na podstawie obszernych danych z badań klinicznych oraz doświadczeń z okresu porejestracyjnego. W kontrolowanych placebo badaniach klinicznych, obejmujących 16 066 pacjentów (8755 otrzymujących atorwastatynę i 7311 otrzymujących placebo) przy średnim okresie leczenia wynoszącym 53 tygodnie, odsetek pacjentów przerywających przyjmowanie leku wyniósł 5,2% w grupie atorwastatyny i 4,0% w grupie placebo.¹

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Częstość występowania działań niepożądanych została sklasyfikowana według następujących kategorii:²

• Często (od ≥1/100 do <1/10)
• Niezbyt często (od ≥1/1000 do <1/100)
• Rzadko (od ≥1/10 000 do <1/1000)
• Bardzo rzadko (<1/10 000)
• Nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Szczegółowe działania niepożądane według układów i narządów

Zakażenia i zarażenia pasożytnicze

W kontekście zakażeń, często obserwowanym działaniem niepożądanym jest nieżyt nosa i gardła, co sugeruje zwiększoną podatność na infekcje górnych dróg oddechowych u pacjentów przyjmujących atorwastatynę.³

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

Rzadko może wystąpić małopłytkowość, czyli zmniejszona liczba płytek krwi, co może prowadzić do zaburzeń krzepnięcia krwi i zwiększonej tendencji do krwawień.⁴

Zaburzenia układu immunologicznego

U pacjentów stosujących Caliprę często obserwuje się reakcje alergiczne o różnym nasileniu. Bardzo rzadko natomiast może wystąpić anafilaksja – ciężka, zagrażająca życiu reakcja alergiczna wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej.⁵

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

Często obserwowanym działaniem niepożądanym jest hiperglikemia (podwyższony poziom glukozy we krwi). Niezbyt często występują: hipoglikemia (obniżony poziom glukozy we krwi), zwiększenie masy ciała oraz jadłowstręt.⁶

Należy zaznaczyć, że ryzyko wystąpienia cukrzycy jest zależne od obecności czynników ryzyka takich jak: stężenie glukozy we krwi na czczo ≥ 5,6 mmol/L, BMI > 30 kg/m², zwiększone stężenie trójglicerydów oraz nadciśnienie w wywiadzie. ^{30 kg/m², zwiększone stężenie trójglicerydów, nadciśnienie w wywiadzie).”>7}

Zaburzenia psychiczne

Niezbyt często u pacjentów stosujących Caliprę występują koszmary senne oraz bezsenność, co może wpływać na jakość życia pacjentów i wymagać interwencji terapeutycznej.⁸ W przypadku niektórych statyn odnotowano również występowanie depresji.⁹

Zaburzenia układu nerwowego

Często zgłaszanym działaniem niepożądanym jest ból głowy. Niezbyt często występują: zawroty głowy, parestezje (nieprawidłowe odczucia, takie jak mrowienie, drętwienie), niedoczulica (zmniejszona wrażliwość na bodźce), zaburzenia smaku oraz niepamięć. Rzadko obserwuje się neuropatię obwodową (uszkodzenie nerwów obwodowych). Z nieznaną częstością występuje miastenia (osłabienie mięśni).¹⁰

Zaburzenia oka

Niezbyt często pacjenci zgłaszają nieostre widzenie. Rzadko występują zaburzenia widzenia, a z nieznaną częstością może pojawić się miastenia oczna (osłabienie mięśni oka).¹¹

Zaburzenia ucha i błędnika

Niezbyt często pacjenci doświadczają szumów usznych. Bardzo rzadko może dojść do utraty słuchu.¹²

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

Często występują: ból gardła i krtani oraz krwotok z nosa.¹³ W przypadku niektórych statyn odnotowano pojedyncze przypadki śródmiąższowej choroby płuc, szczególnie w trakcie długotrwałego stosowania.¹⁴

Zaburzenia żołądka i jelit

Często obserwowane działania niepożądane to: zaparcie, wzdęcia, niestrawność, nudności i biegunka. Niezbyt często występują: wymioty, ból w nadbrzuszu i podbrzuszu, odbijanie ze zwracaniem treści żołądkowej oraz zapalenie trzustki.¹⁵

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Niezbyt często występuje zapalenie wątroby. Rzadko może rozwinąć się cholestaza (zastój żółci). Bardzo rzadko, ale niezwykle poważnym działaniem niepożądanym jest niewydolność wątroby.¹⁶

U 0,8% pacjentów otrzymujących atorwastatynę stwierdzano klinicznie istotne (przekraczające trzykrotność górnej granicy normy – GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy. Zmiany te wykazywały zależność od dawki i były odwracalne u wszystkich pacjentów.¹⁷

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Niezbyt często występują: pokrzywka, wysypka skórna, świąd i łysienie. Rzadziej odnotowuje się poważniejsze reakcje skórne, takie jak: obrzęk naczynioruchowy, pęcherzowe zapalenie skóry, w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna nekroliza naskórka.¹⁸

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej

Często pacjenci zgłaszają: bóle mięśniowe, bóle stawowe, bóle kończyn, bolesne kurcze mięśni, obrzęk stawów i ból pleców. Niezbyt często występują: ból szyi i osłabienie siły mięśniowej. Rzadziej mogą pojawić się poważniejsze zaburzenia, takie jak: miopatia, zapalenie mięśni, rabdomioliza (rozpad mięśni poprzecznie prążkowanych), pęknięcie mięśnia, tendinopatia (choroba ścięgna), czasem powikłana zerwaniem ścięgna. Bardzo rzadko występują objawy podobne do tocznia. Z nieznaną częstością odnotowuje się immunozależną miopatię martwiczą.¹⁹

Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy powyżej trzykrotności GGN miało miejsce u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Aktywność przekraczającą dziesięciokrotność GGN stwierdzano u 0,4% pacjentów.²⁰

Zaburzenia układu rozrodczego i piersi

Bardzo rzadko występuje ginekomastia (powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn).²¹ W przypadku niektórych statyn odnotowano także zaburzenia seksualne.²²

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Niezbyt często obserwuje się: złe samopoczucie, osłabienie, ból w klatce piersiowej, obrzęki obwodowe, zmęczenie i gorączkę.²³

Nieprawidłowe wyniki badań diagnostycznych

Często stwierdzane są: nieprawidłowe wyniki badań czynnościowych wątroby oraz zwiększona aktywność kinazy kreatynowej we krwi. Niezbyt często wykrywa się obecność krwinek białych w moczu.²⁴

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Profil działań niepożądanych u pacjentów pediatrycznych w wieku od 10 do 17 lat leczonych atorwastatyną był zasadniczo podobny do profilu pacjentów otrzymujących placebo. Najczęstszym działaniem niepożądanym w obu grupach, niezależnie od oceny przyczynowości, były zakażenia.²⁵

W trzyletnich badaniach dotyczących dojrzewania i rozwoju, obejmujących ocenę dojrzałości płciowej wg skali Tannera oraz pomiary wzrostu i masy ciała, nie stwierdzono klinicznie istotnego wpływu atorwastatyny na rozwój i dojrzewanie płciowe.²⁶

Profil bezpieczeństwa i tolerancji u pacjentów pediatrycznych był podobny do znanego profilu bezpieczeństwa atorwastatyny u dorosłych. Baza danych dotyczących bezpieczeństwa klinicznego obejmuje dane uzyskane u 520 pacjentów pediatrycznych otrzymujących atorwastatynę, wśród których 7 pacjentów było w wieku poniżej 6 lat, 121 pacjentów było w wieku od 6 do 9 lat, a 392 pacjentów było w wieku od 10 do 17 lat.²⁷

Z dostępnych danych wynika, że częstość występowania, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci jest podobna do tych zaobserwowanych u dorosłych.²⁸

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych leku Calipra

Szczególne niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi leku Calipra

Podczas terapii lekiem Calipra należy zwrócić szczególną uwagę na następujące potencjalnie niebezpieczne działania niepożądane:

Hepatotoksyczność

Toksyczne działanie na wątrobę jest istotnym ryzykiem podczas stosowania atorwastatyny. Szczególnie niebezpieczne są: zapalenie wątroby (niezbyt często), cholestaza (rzadko) oraz niewydolność wątroby (bardzo rzadko, ale potencjalnie zagrażająca życiu). U 0,8% pacjentów stwierdzano klinicznie istotne (przekraczające trzykrotność GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy.²⁹

Miotoksyczność

Uszkodzenie mięśni stanowi jedno z najpoważniejszych zagrożeń związanych z terapią atorwastatyną. Rabdomioliza (rozpad mięśni prążkowanych) jest rzadkim, ale potencjalnie zagrażającym życiu działaniem niepożądanym, które może prowadzić do ostrej niewydolności nerek. Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy powyżej trzykrotności GGN miało miejsce u 2,5% pacjentów, a aktywność przekraczającą dziesięciokrotność GGN stwierdzano u 0,4% pacjentów.³⁰

Ciężkie reakcje skórne

Szczególnie niebezpieczne są rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu ciężkie niepożądane reakcje skórne takie jak: zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczna nekroliza naskórka. Dodatkowo obrzęk naczynioruchowy może prowadzić do zagrażającej życiu obturacji dróg oddechowych.³¹

Ciężkie reakcje alergiczne

Anafilaksja jest bardzo rzadkim, ale potencjalnie śmiertelnym działaniem niepożądanym, wymagającym natychmiastowej interwencji medycznej.³²

Zaburzenia metabolizmu i ryzyko cukrzycy

Leczenie atorwastatyną wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju hiperglikemii i cukrzycy, szczególnie u pacjentów z istniejącymi czynnikami ryzyka (stężenie glukozy we krwi na czczo ≥ 5,6 mmol/L, BMI > 30 kg/m², zwiększone stężenie trójglicerydów, nadciśnienie w wywiadzie). ^{30 kg/m², zwiększone stężenie trójglicerydów, nadciśnienie w wywiadzie).”>33}

Monitorowanie i zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu jest istotne dla ciągłej oceny stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.³⁴