Działania niepożądane
Buscopan 10 mg

Hioscyna butylobromek, substancja czynna leku Buscopan, wykazuje działania niepożądane głównie wynikające z jego aktywności przeciwcholinergicznej, polegającej na blokadzie receptorów muskarynowych. Do najczęściej obserwowanych należą tachykardia (≥ 1/1000 do < 1/100 pacjentów), suchość w jamie ustnej (≥ 1/1000 do < 1/100), zmniejszenie wydzielania potu (≥ 1/1000 do < 1/100) oraz reakcje skórne o charakterze alergicznym (≥ 1/1000 do < 1/100). Rzadziej występuje zatrzymanie moczu (≥ 1/10 000 do < 1/1000), szczególnie u pacjentów z predyspozycjami, np. przerostem gruczołu krokowego. Reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, mają częstość nieznaną i stanowią poważne zagrożenie życia wymagające natychmiastowej interwencji. Większość działań niepożądanych ma charakter łagodny i przemijający, jednak konieczne jest monitorowanie i zgłaszanie wszelkich niepożądanych objawów do odpowiednich instytucji nadzorujących bezpieczeństwo leków.

Działania niepożądane leku Buscopan 10 mg

Hioscyna butylobromek, substancja czynna leku Buscopan, może wywoływać szereg działań niepożądanych, które w większości wynikają z jego aktywności przeciwcholinergicznej. Należy podkreślić, że większość tych objawów ma charakter łagodny i przemijający, jednak personel medyczny powinien być świadomy pełnego spektrum możliwych powikłań podczas stosowania tego preparatu1.

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

W celu precyzyjnego określenia częstości występowania działań niepożądanych, w charakterystyce produktu leczniczego zastosowano następującą klasyfikację2:

  • Bardzo często – występujące u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥ 1/10)
  • Często – występujące u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥ 1/100 do < 1/10)
  • Niezbyt często – występujące u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥ 1/1000 do < 1/100)
  • Rzadko – występujące u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥ 1/10 000 do < 1/1000)
  • Bardzo rzadko – występujące u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (< 1/10 000)
  • Częstość nieznana – nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Kategorie działań niepożądanych według układów

Działania niepożądane hioscyny butylobromku dotyczą różnych układów i narządów, a ich nasilenie może być zróżnicowane. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę tych działań według układów organicznych3.

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Opis i znaczenie kliniczne
Zaburzenia serca Tachykardia Niezbyt często Przyspieszenie rytmu serca spowodowane blokadą receptorów muskarynowych w sercu, zwykle przemijające
Zaburzenia żołądka i jelit Suchość w jamie ustnej Niezbyt często Zmniejszenie wydzielania śliny prowadzące do uczucia suchości i dyskomfortu w jamie ustnej
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zatrzymanie moczu Rzadko Niemożność opróżnienia pęcherza moczowego, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami (np. przerost gruczołu krokowego)
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Zmniejszenie wydzielania potu Niezbyt często Obniżona zdolność organizmu do termoregulacji poprzez ograniczenie pocenia się
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje skórne (np. pokrzywka, świąd) Niezbyt często Zmiany skórne o charakterze alergicznym, mogące powodować dyskomfort i wymagające przerwania leczenia
Reakcje anafilaktyczne z epizodami duszności Częstość nieznana Poważny stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji medycznej
Wstrząs anafilaktyczny Częstość nieznana Najcięższa postać reakcji anafilaktycznej, stanowiąca bezpośrednie zagrożenie życia
Wysypka, rumień Częstość nieznana Zmiany skórne będące objawem reakcji nadwrażliwości
Nadwrażliwość Częstość nieznana Nieproporcjonalna reakcja układu immunologicznego na hioscynę butylobromek

Mechanizm działań niepożądanych

Większość działań niepożądanych leku Buscopan wynika z jego działania przeciwcholinergicznego (antycholinergicznego). Hioscyna butylobromek blokuje receptory muskarynowe, co prowadzi do hamowania przekaźnictwa cholinergicznego w układzie przywspółczulnym. W konsekwencji dochodzi do zmniejszenia napięcia mięśni gładkich, co jest pożądanym efektem terapeutycznym w przypadku skurczów układu pokarmowego, jednak równocześnie może powodować liczne skutki uboczne4.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po wprowadzeniu leku Buscopan do obrotu istotne jest stałe monitorowanie jego profilu bezpieczeństwa poprzez zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Pozwala to na ciągłą ocenę stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego5.

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem:

  • Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Telefon: (22) 49 21 301
  • Faks: (22) 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

6

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu lub jego przedstawicielowi. Systematyczne zgłaszanie działań niepożądanych pozwala na gromadzenie kompleksowych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku, co może przyczynić się do optymalizacji jego stosowania w praktyce klinicznej7.

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

Przy wystąpieniu łagodnych działań niepożądanych, takich jak suchość w jamie ustnej czy nieznaczna tachykardia, zwykle nie jest konieczne przerwanie leczenia, ponieważ objawy te mają charakter przemijający. Jednak w przypadku wystąpienia poważniejszych działań niepożądanych, zwłaszcza reakcji nadwrażliwości lub reakcji anafilaktycznych, należy natychmiast przerwać podawanie leku i wdrożyć odpowiednie leczenie objawowe8.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl