Wpływ leku Benalapril na płodność, ciążę i laktację

Benalapril, zawierający jako substancję czynną enalaprylu maleinian (dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg i 20 mg), jest inhibitorem ACE stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Jego stosowanie u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych i karmiących piersią wymaga szczególnej uwagi ze strony lekarza. Poniżej przedstawiono kluczowe informacje dotyczące wpływu tego leku na płodność, ciążę oraz laktację.¹

Stosowanie w ciąży

Enalapryl jako inhibitor ACE podlega istotnym ograniczeniom w stosowaniu u kobiet ciężarnych. Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że nie zaleca się stosowania inhibitorów ACE w pierwszym trymestrze ciąży, natomiast ich stosowanie jest bezwzględnie przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze.²

Pierwszy trymestr ciąży

Dostępne dane epidemiologiczne dotyczące ryzyka teratogennego związanego z ekspozycją na inhibitory ACE w pierwszym trymestrze ciąży są niejednoznaczne. Nie można jednak wykluczyć niewielkiego zwiększenia ryzyka wystąpienia wad wrodzonych. W przypadku kobiet planujących ciążę, które dotychczas przyjmowały inhibitor ACE, należy zastosować alternatywne leczenie przeciwnadciśnieniowe o ustalonym profilu bezpieczeństwa w ciąży, chyba że kontynuacja leczenia inhibitorem ACE jest bezwzględnie konieczna.³

Jeśli ciąża zostanie potwierdzona, lekarz powinien natychmiast przerwać podawanie inhibitora ACE i, jeśli jest to wskazane, rozpocząć leczenie alternatywne.⁴

Drugi i trzeci trymestr ciąży

Ekspozycja na inhibitory ACE w drugim i trzecim trymestrze ciąży wywiera toksyczne działanie na ludzki płód. Obserwuje się wówczas następujące zaburzenia:

• Pogorszenie czynności nerek płodu
• Małowodzie – będące przypuszczalnie wynikiem zaburzenia czynności nerek płodu
• Opóźnienie kostnienia czaszki
• Powikłania u noworodka: niewydolność nerek, niedociśnienie tętnicze, hiperkaliemia

Małowodzie może prowadzić do poważnych konsekwencji rozwojowych, takich jak przykurcze kończyn, deformacje twarzoczaszki oraz hipoplazja płuc.⁵

Postępowanie diagnostyczne

Jeśli doszło do ekspozycji na inhibitory ACE od drugiego trymestru ciąży, zaleca się wykonanie badania ultrasonograficznego w celu oceny czynności nerek płodu oraz struktury czaszki.⁶

Monitorowanie noworodka

Noworodki, których matki przyjmowały inhibitory ACE, należy ściśle obserwować pod kątem możliwości wystąpienia niedociśnienia tętniczego oraz innych objawów niepożądanych.⁷

Karmienie piersią

Dotychczasowe badania farmakokinetyczne wskazują na bardzo małe stężenie enalaprylu w mleku matki. Pomimo tego, że stężenie to nie jest klinicznie istotne, nie zaleca się stosowania produktu leczniczego Benalapril podczas karmienia piersią w następujących przypadkach:

• U matek karmiących wcześniaki
• U matek karmiących noworodki w pierwszych tygodniach po porodzie

Przeciwwskazania te wynikają z potencjalnego ryzyka oddziaływania na układ sercowo-naczyniowy i nerki niemowlęcia oraz z braku wystarczającego doświadczenia klinicznego.⁸

W przypadku starszych niemowląt lekarz może rozważyć stosowanie produktu leczniczego Benalapril przez kobiety karmiące piersią, jeśli leczenie jest konieczne dla matki. W takiej sytuacji dziecko powinno być obserwowane pod kątem możliwości wystąpienia działań niepożądanych.⁹

Wpływ na płodność

Nie przeprowadzono badań wpływu produktu Benalapril na płodność u ludzi. Natomiast dostępne są wyniki badań toksycznego wpływu na rozród przeprowadzone na zwierzętach (szczurach), które wskazują, że enalapryl nie wpływa na płodność i zdolność rozrodu u szczurów.¹⁰

Podsumowanie wytycznych dla lekarza prowadzącego

Lekarz prowadzący powinien dokładnie poinformować pacjentkę o wszystkich potencjalnych zagrożeniach związanych ze stosowaniem produktu Benalapril w okresie ciąży i karmienia piersią oraz udzielić szczegółowych wskazówek dotyczących postępowania zarówno przed planowaną ciążą, jak i w przypadku nieplanowanego zajścia w ciążę podczas terapii.¹¹