Działania niepożądane
balance 4,25% z 4,25% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l 4,25% glukozy + 1,75 mmol/l wapnia

Lek Balance, stosowany w dializie otrzewnowej w stężeniach 1,5%, 2,3% i 4,25% z glukozą oraz wapniem w zakresie 1,25-1,75 mmol/l, mimo zbliżonego do fizjologicznego składu elektrolitów i obojętnego pH, może wywoływać liczne działania niepożądane. Do najczęstszych należą hiperglikemia, hiperlipidemia oraz przyrost masy ciała, związane z ciągłym wchłanianiem glukozy z roztworu (częstość: często). Bardzo często obserwuje się hipokaliemię, a często hiperkalcemię, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu wapnia. Inne działania niepożądane o częstości niezbyt często to tachykardia, zaburzenia ciśnienia tętniczego, duszność, zawroty głowy, obrzęki oraz zaburzenia równowagi płynów, w tym ryzyko znacznego odwodnienia przy wyższych stężeniach glukozy. Wtórna nadczynność przytarczyc, mogąca prowadzić do zaburzeń metabolizmu kostnego, występuje z częstością nieznaną.

Działania niepożądane leku Balance

Lek Balance (w wariantach 1,5%/2,3%/4,25% z 1,5%/2,3%/4,25% glukozą i wapniem 1,25/1,75 mmol/l) stosowany w dializie otrzewnowej, mimo zbliżonego do fizjologicznego składu elektrolitów i obojętnego odczynu pH, może powodować szereg działań niepożądanych. Należy wyraźnie rozróżnić dwie główne kategorie działań niepożądanych: związane bezpośrednio z samym roztworem dializacyjnym oraz wynikające z techniki przeprowadzania dializy otrzewnowej.1

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Zgodnie z przyjętymi standardami, częstość występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według następującego schematu:2

  • Bardzo często: występuje u ≥1/10 pacjentów
  • Często: występuje u ≥1/100 do <1/10 pacjentów
  • Niezbyt często: występuje u ≥1/1000 do <1/100 pacjentów
  • Rzadko: występuje u ≥1/10 000 do <1/1000 pacjentów
  • Bardzo rzadko: występuje u <1/10 000 pacjentów
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Działania niepożądane związane z roztworem dializacyjnym

Roztwór dializacyjny Balance może wywołać następujące niepożądane efekty związane z jego składem i właściwościami fizykochemicznymi:3

Zaburzenia endokrynologiczne

Wtórna nadczynność przytarczyc z potencjalnymi konsekwencjami w postaci zaburzeń metabolizmu kostnego – częstość nieznana.4

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

  • Hiperglikemia (zwiększone stężenie glukozy we krwi) – występuje często
  • Hiperlipidemia – występuje często
  • Przyrost masy ciała związany z ciągłym wchłanianiem glukozy z roztworu dializacyjnego – występuje często5

Zaburzenia serca i naczyniowe

  • Tachykardia – występuje niezbyt często
  • Niedociśnienie tętnicze – występuje niezbyt często
  • Nadciśnienie tętnicze – występuje niezbyt często6

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

Duszność – występuje niezbyt często7

Zaburzenia nerek i dróg moczowych

  • Zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hipokaliemia – występują bardzo często
  • Hipokalcemia – występuje niezbyt często
  • Hiperkalcemia w połączeniu ze zwiększonym przyjmowaniem wapnia (np. wskutek podawania zawierających wapń środków wiążących fosforany) – występuje często8

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

  • Zawroty głowy – występują niezbyt często
  • Obrzęki – występują niezbyt często
  • Zaburzenia równowagi płynów (objawiające się nagłymi zmianami masy ciała) – występują niezbyt często. Znaczne odwodnienie może wystąpić przy stosowaniu roztworów o wyższym stężeniu glukozy9

Działania niepożądane związane z techniką dializy otrzewnowej

Sama procedura dializy otrzewnowej, niezależnie od składu stosowanego roztworu, może powodować następujące działania niepożądane:10

Zakażenia i zarażenia pasożytnicze

  • Zapalenie otrzewnej – występuje bardzo często. Charakterystycznym objawem jest zmętnienie dializatu. Następnie mogą wystąpić: ból brzucha, gorączka, ogólne złe samopoczucie, a w rzadkich przypadkach sepsa. Pacjent musi niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Worek z mętnym dializatem należy zamknąć jałowym kapturkiem i przeprowadzić diagnostykę w kierunku obecności drobnoustrojów oraz ocenić liczbę krwinek białych.11
  • Zakażenia skóry w miejscu ujścia cewnika lub zakażenie kanału cewnika – występują bardzo często. W przypadku ich wystąpienia należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem prowadzącym.12
  • Sepsa – występuje bardzo rzadko13

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

  • Ból barków – występuje często
  • Duszność spowodowana uniesieniem przepony – częstość nieznana14

Zaburzenia żołądka i jelit

  • Przepuklina – występuje bardzo często
  • Rozdęcie jamy brzusznej i uczucie pełności – występują często
  • Biegunka – występuje niezbyt często
  • Zaparcia – występują niezbyt często
  • Otorbiające stwardnienie otrzewnej (encapsulating peritoneal sclerosis, EPS) – częstość nieznana15

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

  • Zaczerwienienie, obrzęk, wysięk, strupy i bolesność w miejscu ujścia cewnika – występują bardzo często
  • Zaburzenia wpływu i wypływu płynu dializacyjnego – występują często
  • Ogólnie złe samopoczucie – częstość nieznana16

Tabela działań niepożądanych leku Balance

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia endokrynologiczne Wtórna nadczynność przytarczyc Częstość nieznana Może prowadzić do zaburzeń metabolizmu kostnego
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Hiperglikemia Często Zwiększone stężenie glukozy we krwi
Hiperlipidemia Często Zwiększone stężenie lipidów we krwi
Zwiększenie masy ciała Często Związane z ciągłym wchłanianiem glukozy z roztworu dializacyjnego
Zaburzenia serca i naczyniowe Tachykardia Niezbyt często Przyspieszenie akcji serca
Niedociśnienie tętnicze Niezbyt często Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi
Nadciśnienie tętnicze Niezbyt często Podwyższenie ciśnienia tętniczego krwi
Zaburzenia układu oddechowego Duszność Niezbyt często Trudności w oddychaniu związane z roztworem
Duszność spowodowana uniesieniem przepony Częstość nieznana Trudności w oddychaniu związane z techniką leczenia
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zaburzenia elektrolitowe (szczególnie hipokaliemia) Bardzo często Obniżenie poziomu potasu we krwi
Hipokalcemia Niezbyt często Obniżenie poziomu wapnia we krwi
Hiperkalcemia Często Podwyższenie poziomu wapnia, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu środków wiążących fosforany zawierających wapń
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zawroty głowy Niezbyt często Związane z roztworem dializacyjnym
Obrzęki Niezbyt często Nadmierne gromadzenie płynów w tkankach
Zaburzenia równowagi płynów Niezbyt często Odwodnienie (spadek masy ciała) lub przewodnienie (wzrost masy ciała); znaczne odwodnienie może wystąpić przy stosowaniu roztworów o wyższym stężeniu glukozy
Ból barków Często Związany z techniką dializy
Zaczerwienienie, obrzęk, wysięk, strupy i bolesność w miejscu ujścia cewnika Bardzo często Problemy z miejscem wszczepienia cewnika
Zaburzenia wpływu i wypływu płynu dializacyjnego Często Problemy z przepływem roztworu dializacyjnego
Ogólnie złe samopoczucie Częstość nieznana Ogólny dyskomfort
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zapalenie otrzewnej Bardzo często Objawia się zmętnieniem dializatu, następnie bólem brzucha, gorączką, ogólnym złym samopoczuciem, w rzadkich przypadkach sepsą
Zakażenia skóry w miejscu ujścia cewnika lub zakażenie kanału cewnika Bardzo często Wymaga szybkiej konsultacji lekarskiej
Sepsa Bardzo rzadko Uogólnione zakażenie z obecnością drobnoustrojów we krwi, potencjalnie zagrażające życiu
Zaburzenia żołądka i jelit Przepuklina Bardzo często Konsekwencja zwiększonego ciśnienia wewnątrz jamy brzusznej
Rozdęcie jamy brzusznej i uczucie pełności Często Dyskomfort brzuszny
Biegunka Niezbyt często Częste oddawanie luźnych stolców
Zaparcia Niezbyt często Utrudnione oddawanie stolca
Otorbiające stwardnienie otrzewnej Częstość nieznana Poważne powikłanie długotrwałej dializy otrzewnowej

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po wprowadzeniu produktu leczniczego Balance do obrotu kluczowe znaczenie ma zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to stałe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181 C, PL-02-222 Warszawa, tel: +48 22 49 21 301, faks: +48 22 49 21 309, e-mail: [email protected].17

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu.18

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl