Działania niepożądane
Arechin 250 mg
Chlorochina fosforan, substancja czynna Arechin 250 mg, może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości, sklasyfikowane według systemu MedDRA. Szczególnie istotne są powikłania dotyczące układu sercowo-naczyniowego (kardiomiopatia, blok przedsionkowo-komorowy, wydłużenie QT), narządu wzroku (retinopatia, zmiany siatkówki, obrzęk rogówki) oraz układu krwiotwórczego (niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza, trombocytopenia). Działania te mogą prowadzić do poważnych, nieodwracalnych uszkodzeń, w tym zagrażających życiu arytmii, ślepoty oraz ciężkich zaburzeń hematologicznych. Częstość występowania działań niepożądanych jest różna, od bardzo częstych (≥1/10, np. bezsenność) do bardzo rzadkich (<1/10 000), a wiele z nich ma częstość nieznaną ze względu na ograniczone dane.
Działania niepożądane leku Arechin
Chlorochina fosforan, substancja czynna produktu leczniczego Arechin 250 mg, może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Działania te zostały sklasyfikowane zgodnie z systemem MedDRA (Medical Dictionary for Regulatory Activities) i uporządkowane według narządów i układów.1
Klasyfikacja częstości występowania
Częstość występowania działań niepożądanych została określona według następującej konwencji:2
- Bardzo częste – występujące z częstością ≥1/10 (co najmniej 1 przypadek na 10 pacjentów)
- Częste – występujące z częstością ≥1/100 do <1/10 (co najmniej 1 przypadek na 100 pacjentów, ale mniej niż 1 przypadek na 10 pacjentów)
- Niezbyt częste – występujące z częstością ≥1/1000 do <1/100 (co najmniej 1 przypadek na 1000 pacjentów, ale mniej niż 1 przypadek na 100 pacjentów)
- Rzadkie – występujące z częstością ≥1/10 000 do <1/1000 (co najmniej 1 przypadek na 10 000 pacjentów, ale mniej niż 1 przypadek na 1000 pacjentów)
- Bardzo rzadkie – występujące z częstością <1/10 000 (mniej niż 1 przypadek na 10 000 pacjentów)
- Częstość nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi
Leczenie chlorochiną wiąże się z ryzykiem wystąpienia różnych działań niepożądanych, spośród których szczególnie niebezpieczne są te dotyczące układu sercowo-naczyniowego, narządu wzroku oraz układu krwiotwórczego. Kardiomiopatia oraz zaburzenia przewodnictwa serca mogą prowadzić do poważnych powikłań, włącznie z zagrażającymi życiu arytmiami.3
Uszkodzenia oka spowodowane chlorochiną mogą mieć charakter trwały i prowadzić do nieodwracalnego upośledzenia widzenia, a nawet ślepoty. Szczególnie istotna jest retinopatia, która może postępować mimo przerwania leczenia.4
W obrębie układu krwiotwórczego mogą wystąpić ciężkie zaburzenia, takie jak niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza czy trombocytopenia, które stanowią zagrożenie dla życia pacjenta.5
Szczególnie niebezpieczne mogą być również reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktyczne, które w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do wstrząsu anafilaktycznego.6
Należy również zwrócić uwagę na potencjalne ciężkie powikłania neuropsychiatryczne, w tym myśli i zachowania samobójcze, psychozę oraz napady drgawkowe.7
Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Częstość nieznana | Niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza, leukopenia, trombocytopenia, neutropenia, hamowanie czynności szpiku kostnego, hemoliza | Zaburzenia te mogą prowadzić do zwiększonej podatności na zakażenia, nieprawidłowego krzepnięcia krwi i anemii. Szczególnie narażeni są pacjenci z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, u których może dojść do hemolizy. |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Częstość nieznana | Nadwrażliwość na światło, reakcje alergiczne i anafilaktyczne | Objawiają się pokrzywką, swędzącą wysypką, obrzękiem naczynioruchowym i trudnościami w oddychaniu. Mogą mieć charakter zagrażający życiu. |
| Zaburzenia psychiczne | Bardzo często | Bezsenność | Zaburzenia snu występujące u więcej niż 10% pacjentów. |
| Często | Depresja | Obniżenie nastroju, utrata zainteresowań, zaburzenia snu i apetytu. | |
| Rzadko | Lęk, pobudzenie, splątanie, omamy, majaczenie | Zaburzenia te mogą wymagać przerwania terapii. | |
| Częstość nieznana | Zachowania samobójcze, psychoza, agresja, urojenia, paranoja, mania, utrata uwagi, zaburzenia snu | Ciężkie zaburzenia psychiczne mogące stanowić zagrożenie dla pacjenta. | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Częstość nieznana | Drgawki, napady padaczkowe, lęk, bóle głowy, pobudzenie psychoruchowe, myśli samobójcze | Mogą wystąpić zarówno łagodne objawy jak bóle głowy, jak i poważne zaburzenia neurologiczne (drgawki). |
| Zaburzenia oka | Częstość nieznana | Zaburzenia dotyczące ciałka rzęskowego, rogówki i siatkówki | Obejmują zaburzenia akomodacji, nieostre widzenie, obrzęk rogówki, zmętnienia, zmniejszenie wrażliwości, złogi w rogówce, fotofobię, obrzęk siatkówki, atrofię, zaburzenia pigmentacji, retinopatię. Mogą prowadzić do częściowej lub całkowitej utraty wzroku. |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Częstość nieznana | Głuchota typu nerwowego, niedosłuch, szumy uszne | Szczególnie narażeni są pacjenci z uprzednio istniejącymi uszkodzeniami narządu słuchu. |
| Zaburzenia serca | Rzadko | Kardiomiopatia | Uszkodzenie mięśnia sercowego mogące prowadzić do niewydolności serca. |
| Częstość nieznana | Blok przedsionkowo-komorowy, wydłużenie odstępu QT | Zaburzenia przewodnictwa mogące prowadzić do groźnych arytmii. | |
| Zaburzenia naczyniowe | Częstość nieznana | Spadki ciśnienia | Mogą prowadzić do zasłabnięć i upadków. |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Częstość nieznana | Zaburzenia żołądka i jelit, jadłowstręt, nudności, wymioty, biegunka, kolki | Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego obniżające jakość życia i mogące prowadzić do odwodnienia. |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Rzadko | Zaburzenia czynności wątroby, zapalenie wątroby, zaburzenia w testach czynnościowych wątroby | Hepatotoksyczność może objawiać się podwyższeniem aktywności enzymów wątrobowych. |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Częstość nieznana | Hipoglikemia | Obniżenie poziomu glukozy we krwi, szczególnie niebezpieczne u pacjentów z cukrzycą. |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Częstość nieznana | Siwienie, łysienie, świąd, pokrzywka, wysypka, przebarwienia skóry, błon śluzowych, paznokci, skórne reakcje alergiczne, zmiany typu liszaja płaskiego, rzut łuszczycy, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka | Spektrum objawów od łagodnych (przebarwienia, łysienie) do zagrażających życiu (zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka). |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Częstość nieznana | Neuromiopatia, miopatia | Osłabienie mięśni i zaburzenia funkcji mięśni, mogące prowadzić do niepełnosprawności ruchowej. |
| Badania diagnostyczne | Częstość nieznana | Zmiany w elektrokardiogramie pod postacią poszerzenia zespołu QRS i zmian załamka T | Nieprawidłowości w badaniach obrazujących funkcję serca, mogące wskazywać na uszkodzenie mięśnia sercowego. |
Szczególne grupy ryzyka
Niektóre grupy pacjentów są szczególnie narażone na wystąpienie specyficznych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem chlorochiny:
- Pacjenci z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (G6PD) są narażeni na zwiększone ryzyko hemolizy8
- Pacjenci z wcześniejszymi uszkodzeniami narządu słuchu są bardziej podatni na rozwój niedosłuchu podczas terapii chlorochiną9
- Pacjenci z zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie mogą doświadczyć nasilenia objawów psychicznych lub pojawienia się nowych zaburzeń psychicznych10
- Pacjenci z łuszczycą – możliwy rzut choroby11
Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
W przypadku wystąpienia podejrzenia działań niepożądanych związanych ze stosowaniem produktu Arechin, należy je zgłaszać. Zgodnie z wytycznymi, po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.12
Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:13
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49-21-301
- Fax: +48 22 49-21-309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.14
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania