Działania niepożądane
Airbufo Forspiro (320 mcg + 9 mcg)/dawkę inh.
Produkt leczniczy Airbufo Forspiro zawiera budezonid (320 µg) i formoterol (9 µg) na dawkę inhalacyjną i jest stosowany w terapii chorób układu oddechowego. Profil bezpieczeństwa obejmuje działania niepożądane charakterystyczne dla obu składników, bez zwiększonej częstości ich występowania w terapii skojarzonej w porównaniu do monoterapii. Najczęstsze działania niepożądane formoterolu to drżenie i kołatanie serca, zwykle łagodne i przemijające. Budezonid może powodować kandydozę jamy ustnej i gardła (często), zapalenie płuc u pacjentów z POChP, a także rzadkie reakcje nadwrażliwości, zaburzenia hormonalne (np. zespół Cushinga, zahamowanie czynności nadnerczy), hipokaliemię, hiperglikemię, objawy neuropsychiatryczne, bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia widzenia, tachykardię, zaburzenia rytmu serca, a także miejscowe podrażnienia gardła i kaszel. Zaleca się płukanie jamy ustnej po inhalacji w celu zmniejszenia ryzyka kandydozy.
Działania niepożądane leku Airbufo Forspiro
Produkt leczniczy Airbufo Forspiro, zawierający budezonid (320 mikrogramów) i formoterol (9 mikrogramów) na dawkę inhalacyjną, może wywoływać określone działania niepożądane charakterystyczne dla obu substancji czynnych. Ważne jest, aby personel medyczny był świadomy pełnego profilu bezpieczeństwa tego złożonego produktu inhalacyjnego stosowanego w terapii chorób układu oddechowego.1
Co istotne, nie zaobserwowano zwiększonej częstości występowania działań niepożądanych przy jednoczesnym podawaniu budezonidu i formoterolu w porównaniu z monoterapią każdą z tych substancji. Najbardziej typowe działania niepożądane związane z formoterolem (agonistą receptorów beta-2-adrenergicznych) to drżenie i kołatanie serca. Zazwyczaj mają one łagodne nasilenie i ustępują w ciągu kilku dni od rozpoczęcia leczenia.2
Profil działań niepożądanych według klasyfikacji układów i narządów
Poniżej przedstawiono szczegółowo działania niepożądane związane z budezonidem i formoterolem według klasyfikacji układów i narządów oraz częstości ich występowania.3
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Charakterystyka kliniczna |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Często | Kandydoza jamy ustnej i gardła | Zakażenie drożdżakowe jamy ustnej i gardła ustępujące po miejscowym leczeniu przeciwgrzybiczym. Zaleca się płukanie jamy ustnej wodą po każdej inhalacji. |
| Często | Zapalenie płuc (u pacjentów z POChP) | Powikłanie infekcyjne występujące głównie u pacjentów z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc. | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Rzadko | Reakcje nadwrażliwości | Natychmiastowe lub opóźnione reakcje w postaci wykwitów skórnych, pokrzywki, świądu, zapalenia skóry, obrzęku naczynioruchowego i reakcji anafilaktycznej. |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Bardzo rzadko | Zaburzenia hormonalne | Zespół Cushinga, zahamowanie czynności nadnerczy, opóźnienie tempa wzrostu, zmniejszenie gęstości mineralnej kości – związane głównie z komponentem kortykosteroidowym. |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Rzadko | Hipokaliemia | Obniżone stężenie potasu w surowicy, związane głównie z działaniem beta-mimetyków. |
| Bardzo rzadko | Hiperglikemia | Podwyższone stężenie glukozy we krwi. | |
| Zaburzenia psychiczne | Niezbyt często | Agresja, nadmierna aktywność psychoruchowa, niepokój, zaburzenia snu | Objawy neuropsychiatryczne związane głównie z działaniem beta-2-mimetyków. |
| Bardzo rzadko | Depresja, zmiany zachowania | Występują głównie u dzieci. | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Często | Ból głowy, drżenie | Typowe działania niepożądane związane z pobudzeniem receptorów beta-2. |
| Niezbyt często | Zawroty głowy | Mogą wpływać na wykonywanie czynności wymagających koncentracji. | |
| Bardzo rzadko | Zaburzenia smaku | Dysgeuzja – zmiana percepcji smakowej. | |
| Zaburzenia oka | Niezbyt często | Nieostre widzenie | Przejściowe zaburzenia ostrości widzenia. |
| Bardzo rzadko | Zaćma i jaskra | Związane głównie z długotrwałym stosowaniem kortykosteroidów. | |
| Zaburzenia serca | Często | Kołatanie serca | Subiektywne odczuwanie nieregularnej lub wzmożonej pracy serca. |
| Niezbyt często | Tachykardia | Przyspieszenie częstości akcji serca. | |
| Rzadko | Zaburzenia rytmu serca | Migotanie przedsionków, częstoskurcz nadkomorowy, skurcze dodatkowe. | |
| Bardzo rzadko | Dławica piersiowa, wydłużenie odstępu QTc | Poważne powikłania kardiologiczne. | |
| Zaburzenia naczyniowe | Bardzo rzadko | Zmiany ciśnienia tętniczego | Wahania ciśnienia mogące prowadzić do nadciśnienia lub niedociśnienia. |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Często | Podrażnienie gardła, kaszel, dysfonia | Miejscowe działania niepożądane związane z inhalacją leku, w tym chrypka. |
| Rzadko | Skurcz oskrzeli | Paradoksalny skurcz oskrzeli występujący bezpośrednio po inhalacji, wymagający natychmiastowego leczenia. | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Niezbyt często | Nudności | Dolegliwości gastryczne mogące wpływać na komfort pacjenta. |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Niezbyt często | Łatwe powstawanie siniaków | Zwiększona skłonność do wybroczyn i krwawień podskórnych. |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Niezbyt często | Kurcze mięśni | Mimowolne skurcze mięśni szkieletowych. |
Szczególne aspekty bezpieczeństwa
Kandydoza jamy ustnej
Osadzanie się produktu leczniczego w jamie ustnej może prowadzić do rozwoju zakażeń drożdżakowych (kandydozy) jamy ustnej i gardła. W celu minimalizacji tego ryzyka pacjentom zaleca się przepłukiwanie jamy ustnej wodą po każdej inhalacji dawki podtrzymującej. Kandydoza jamy ustnej zazwyczaj ustępuje po miejscowym zastosowaniu leków przeciwgrzybiczych, bez konieczności przerywania terapii wziewnym kortykosteroidem. W przypadku wystąpienia pleśniawek w jamie ustnej i gardle, pacjent powinien również płukać jamę ustną wodą po inhalacjach doraźnych.4
Paradoksalny skurcz oskrzeli
Bardzo rzadko (u mniej niż 1 na 10 000 osób) może wystąpić paradoksalny skurcz oskrzeli – nagłe nasilenie świstów oskrzelowych i duszności bezpośrednio po przyjęciu dawki leku. To potencjalnie zagrażające życiu powikłanie wymaga natychmiastowego postępowania: przerwania stosowania budezonidu z formoterolem fumaranem i natychmiastowego podania szybko działającego wziewnego leku rozszerzającego oskrzela. W takiej sytuacji należy ocenić stan pacjenta i w razie konieczności wdrożyć alternatywne leczenie.5
Działania ogólnoustrojowe kortykosteroidów
Długotrwałe stosowanie wziewnych kortykosteroidów, szczególnie w dużych dawkach, może prowadzić do wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Ich prawdopodobieństwo jest jednak znacznie mniejsze niż przy stosowaniu kortykosteroidów doustnych. Możliwe działania ogólnoustrojowe obejmują:6
- Zespół Cushinga i cechy cushingoidalne – charakterystyczny zespół objawów związany z nadmiarem glikokortykosteroidów
- Zahamowanie czynności kory nadnerczy – upośledzenie zdolności organizmu do prawidłowej odpowiedzi na stres
- Spowolnienie tempa wzrostu u dzieci i młodzieży – zaburzenie rozwoju fizycznego
- Zmniejszenie gęstości mineralnej kości – prowadzące do osteopenii i osteoporozy
- Zaćma – zmętnienie soczewki oka
- Jaskra – zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe
Nasilenie powyższych działań niepożądanych zależy od dawki, czasu ekspozycji, jednoczesnego lub wcześniejszego stosowania steroidów oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta. Dodatkowo może wystąpić zwiększona podatność na zakażenia oraz zmniejszona zdolność adaptacji do sytuacji stresowych.7
Zaburzenia metaboliczne
Leczenie agonistami receptorów beta-2-adrenergicznych, w tym formoterolem zawartym w produkcie Airbufo Forspiro, może powodować zaburzenia metaboliczne w postaci:8
- zwiększenia stężenia insuliny we krwi
- zwiększenia stężenia wolnych kwasów tłuszczowych
- zwiększenia stężenia glicerolu
- zwiększenia stężenia ciał ketonowych we krwi
Monitorowanie dzieci i młodzieży
U dzieci leczonych przez długi czas wziewnie kortykosteroidami szczególnie istotne jest regularne monitorowanie wzrostu. Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów wziewnych może prowadzić do zahamowania wzrostu, dlatego konieczna jest systematyczna ocena parametrów antropometrycznych.9
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po wprowadzeniu produktu Airbufo Forspiro do obrotu istotne jest zgłaszanie wszystkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Przedstawiciele personelu medycznego powinni zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.10
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania