Dawkowanie i sposób podawania
Oksaliplatyna

Oksaliplatyna jest cytotoksycznym lekiem przeciwnowotworowym stosowanym wyłącznie u dorosłych pacjentów, podawanym dożylnie w formie infuzji trwającej od 2 do 6 godzin. Preparat dostępny jest jako koncentrat o stężeniu 5 mg/ml, który należy rozcieńczyć wyłącznie 5% roztworem glukozy do stężenia 0,2-0,7 mg/ml w objętości 250-500 ml. Standardowa dawka wynosi 85 mg/m² powierzchni ciała i jest podawana co 2 tygodnie. W leczeniu uzupełniającym raka jelita grubego/okrężnicy zaleca się 12 cykli (6 miesięcy), natomiast w przypadku choroby przerzutowej leczenie kontynuuje się do progresji lub wystąpienia niedopuszczalnej toksyczności. Oksaliplatynę podaje się zawsze przed 5-fluorouracylem, a infuzję można prowadzić zarówno przez centralne wkłucie dożylne, jak i żyłę obwodową. Nie wymaga dodatkowego nawodnienia pacjenta.

Dawkowanie i sposób podawania oksaliplatyny

Oksaliplatyna to substancja aktywna stosowana w leczeniu przeciwnowotworowym, podawana dożylnie w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 5 mg/ml. Przygotowywanie roztworów oksaliplatyny, jako produktu cytotoksycznego, musi być przeprowadzane przez odpowiednio przeszkolony i wyspecjalizowany personel medyczny, posiadający wiedzę na temat stosowanych produktów leczniczych, w warunkach gwarantujących integralność produktu, ochronę środowiska i bezpieczeństwo personelu, zgodnie z polityką szpitala.12

Zalecane dawkowanie

Oksaliplatyna przeznaczona jest wyłącznie do stosowania u dorosłych pacjentów. Zalecana dawka różni się w zależności od wskazania:34

Dawkowanie należy dostosować w zależności od tolerancji pacjenta na produkt leczniczy. Oksaliplatynę należy zawsze podawać przed podaniem pochodnych fluoropirymidynowych, np. 5-fluorouracylu (5-FU).78

Przygotowanie i podanie infuzji

Oksaliplatynę podaje się w postaci infuzji dożylnej trwającej od 2 do 6 godzin. Przed podaniem koncentrat oksaliplatyny musi zostać rozcieńczony. Do rozcieńczania należy stosować wyłącznie 5% (50 mg/ml) roztwór glukozy, uzyskując stężenie w zakresie od 0,2 mg/ml do 0,7 mg/ml. Roztwór do infuzji przygotowuje się w 250 ml do 500 ml 5% roztworu glukozy, przy czym stężenie 0,7 mg/ml jest największym stężeniem stosowanym w praktyce klinicznej przy dawce oksaliplatyny wynoszącej 85 mg/m² powierzchni ciała.910

Podawanie oksaliplatyny nie wymaga dodatkowego nawodnienia pacjenta. Infuzję oksaliplatyny podaje się przez centralne wkłucie dożylne lub do żyły obwodowej. Oksaliplatynę podaje się zawsze przed podaniem 5-fluorouracylu. W przypadku wynaczynienia należy natychmiast przerwać podawanie.1112

Schematy terapeutyczne

Oksaliplatyna jest stosowana głównie w schematach leczenia opartych na skojarzeniu z 5-fluorouracylem (5-FU), podawanym w ciągłej infuzji dożylnej. W schemacie leczenia co 2 tygodnie, 5-fluorouracyl można podawać zarówno w bolusie, jak i w ciągłej infuzji dożylnej.1314

Dawkowanie w specjalnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Przeciwwskazania: Oksaliplatyny nie wolno podawać pacjentom z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek. U pacjentów z lekkimi do umiarkowanych zaburzeniami czynności nerek zalecana dawka oksaliplatyny wynosi 85 mg/m² powierzchni ciała.1516

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

W badaniu I fazy z udziałem pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby różnego stopnia okazało się, że częstość i nasilenie zaburzeń wątroby oraz dróg żółciowych były związane z progresją choroby i stopniem pogorszenia wyników badań czynności wątroby przed rozpoczęciem leczenia. W trakcie badań klinicznych nie dostosowywano w sposób szczególny dawki u pacjentów z nieprawidłowymi wynikami badań czynnościowych wątroby.1718

Pacjenci w podeszłym wieku

Nie obserwowano nasilenia ciężkiego działania toksycznego podczas stosowania oksaliplatyny w monoterapii lub w skojarzeniu z 5-fluorouracylem u pacjentów w wieku powyżej 65 lat. W związku z tym szczególne dostosowanie dawki u pacjentów w podeszłym wieku nie jest wymagane.1920

Dzieci i młodzież

Nie ma istotnych zaleceń dotyczących stosowania oksaliplatyny u dzieci. Nie ustalono skuteczności oksaliplatyny w monoterapii guzów litych u dzieci i młodzieży.2122

Tabela dawkowania oksaliplatyny

Wskazanie Dawkowanie Częstotliwość Czas trwania leczenia Sposób podania
Leczenie uzupełniające raka jelita grubego/okrężnicy 85 mg/m² pc. Co 2 tygodnie 12 cykli (6 miesięcy) Infuzja dożylna trwająca 2-6 h
Leczenie raka jelita grubego/okrężnicy i odbytu z przerzutami 85 mg/m² pc. Co 2 tygodnie Do progresji choroby lub niedopuszczalnej toksyczności Infuzja dożylna trwająca 2-6 h

Dostosowanie dawkowania w grupach specjalnych

Grupa pacjentów Zalecane dawkowanie Uwagi
Pacjenci z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności nerek 85 mg/m² pc. Standardowa dawka, wymaga monitorowania
Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek Przeciwwskazane Nie podawać
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby 85 mg/m² pc. Nie wymaga szczególnej modyfikacji dawki
Pacjenci w wieku powyżej 65 lat 85 mg/m² pc. Nie wymaga szczególnej modyfikacji dawki
Dzieci i młodzież Nie zalecane Brak ustalonych wskazań do stosowania

Przygotowanie i podanie roztworu do infuzji

Parametr Wartość/Zalecenie
Rozcieńczalnik Wyłącznie 5% (50 mg/ml) roztwór glukozy
Objętość rozcieńczalnika 250-500 ml
Stężenie w roztworze do infuzji 0,2-0,7 mg/ml
Czas trwania infuzji 2-6 godzin
Dostęp naczyniowy Centralne wkłucie dożylne lub żyła obwodowa
Kolejność podawania w terapii skojarzonej Zawsze przed podaniem 5-fluorouracylu

Szczegółowe informacje, które należy przekazać pacjentowi

Pacjent powinien zostać poinformowany, że oksaliplatyna jest podawana wyłącznie w warunkach szpitalnych, przez wykwalifikowany personel medyczny. Należy wyjaśnić, że lek podawany jest dożylnie, w formie infuzji trwającej od 2 do 6 godzin.23

Pacjent powinien być poinformowany o schemacie leczenia – w przypadku leczenia uzupełniającego raka jelita grubego będzie to 12 cykli leczenia (6 miesięcy), z podawaniem leku co 2 tygodnie. W przypadku leczenia raka jelita grubego z przerzutami, leczenie będzie kontynuowane co 2 tygodnie do czasu progresji choroby lub wystąpienia niedopuszczalnej toksyczności.24

Należy poinformować pacjenta, że oksaliplatyna jest zazwyczaj podawana w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi, najczęściej z 5-fluorouracylem, przy czym oksaliplatyna zawsze podawana jest jako pierwsza.25

Istotne informacje do uwzględnienia podczas wywiadu medycznego

Podczas zbierania wywiadu medycznego przed podaniem oksaliplatyny należy zwrócić szczególną uwagę na następujące aspekty:2627

  • Stan czynności nerek – należy określić stopień zaburzeń czynności nerek, jeśli występują. Oksaliplatyna jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek.
  • Stan czynności wątroby – należy ocenić wyniki badań czynnościowych wątroby przed rozpoczęciem leczenia.
  • Wiek pacjenta – u pacjentów w wieku powyżej 65 lat nie ma konieczności dostosowywania dawki, jednak należy monitorować stan pacjenta.
  • Reakcje alergiczne – należy ustalić, czy pacjent miał wcześniej reakcje alergiczne na platynowe leki przeciwnowotworowe.
  • Tolerancja wcześniejszej chemioterapii – jeśli pacjent wcześniej otrzymywał chemioterapię, ważne jest ustalenie, jak ją tolerował i czy występowały objawy toksyczności.
  • Stan układu nerwowego – należy ocenić, czy u pacjenta występują zaburzenia neurologiczne, gdyż oksaliplatyna może powodować neuropatię obwodową.

2829

Wywiad medyczny powinien również uwzględniać informacje o stosowanych przez pacjenta lekach, ponieważ mogą wystąpić interakcje z oksaliplatyną. Ważne jest także zebranie informacji o wcześniejszych cyklach leczenia oksaliplatyną, jeśli miały miejsce, w celu oceny tolerancji leczenia i ewentualnej konieczności modyfikacji dawki.3031

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl