działanie mydriatyczne

Działanie mydriatyczne odnosi się do efektu rozszerzania źrenic oka (mydriazy), który może wystąpić zarówno w sposób fizjologiczny, jak i pod wpływem substancji farmakologicznych. W praktyce klinicznej jest to efekt wykorzystywany do celów diagnostycznych i terapeutycznych w okulistyce.

Mechanizm działania mydriatycznego polega głównie na oddziaływaniu na układ autonomiczny oka. Może to zachodzić poprzez stymulację receptorów adrenergicznych (sympatykomimetyki) lub blokowanie receptorów cholinergicznych (parasympatykolityki). Do najczęściej stosowanych leków o działaniu mydriatycznym należą: tropikamid, cyklopentolat, fenylefryna oraz atropina.

W diagnostyce okulistycznej mydriaza umożliwia dokładne badanie dna oka, ciała szklistego oraz soczewki. Jest niezbędna przy wykonywaniu badań takich jak fundoskopia, biomikroskopia czy angiografia fluoresceinowa. W terapii, rozszerzenie źrenic stosuje się m.in. w leczeniu zapalenia błony naczyniowej oka, by zapobiegać zrostom między tęczówką a soczewką.

Należy pamiętać, że działanie mydriatyczne może być przeciwwskazane u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, gdyż może prowokować ostry atak jaskry. Ponadto, mydriaza powoduje przejściowe zaburzenia widzenia i nadwrażliwość na światło, co należy uwzględnić przy informowaniu pacjenta o skutkach ubocznych.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Cyklopentolat – Przeciwwskazania stosowania

Cyklopentolat, dostępny w preparacie Cykloftyal (krople do oczu o stężeniu 10 mg/ml, zawierające 0,1 mg/ml chlorku benzalkoniowego), jest lekiem o działaniu przeciwcholinergicznym stosowanym w okulistyce. Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do jego stosowania są: nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze, jaskra z wąskim kątem przesączania (ryzyko ostrego ataku jaskry z gwałtownym wzrostem ciśnienia wewnątrzgałkowego), wiek powyżej 65 lat (zwiększone ryzyko działań niepożądanych ogólnoustrojowych), niemowlęta poniżej 3 miesiąca życia (ryzyko ogólnoustrojowego wchłaniania i poważnych zaburzeń neuropsychiatrycznych oraz układowych) oraz dzieci ze zmianami organicznymi mózgu, w tym wadami wrodzonymi i zaburzeniami rozwojowymi układu nerwowego (obniżenie progu drgawkowego i ryzyko napadów padaczkowych).
bariera krew-mózg, chlorek benzalkoniowy, ciśnienie wewnątrzgałkowe, Cykloftyal, cyklopentolat, cyklopentolat chlorowodorek, działanie mydriatyczne, działanie przeciwcholinergiczne, efekt ogólnoustrojowy, jaskra z wąskim kątem przesączania, mechanizm detoksykacji, metabolizm leku, nadwrażliwość na substancję czynną, napad padaczkowy, niemowlę poniżej 3 miesiąca życia, ostry atak jaskry, pacjent w podeszłym wieku, porażenie mózgowe, próg drgawkowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, stan ostry, wada wrodzona, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie neuropsychiatryczne, zaburzenie oddychania, zaburzenie rozwojowe układu nerwowego, zespół Downa, zmiany organiczne mózgu
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bellergot 0,3 mg + 0,1 mg + 20 mg

Lek Bellergot w postaci tabletek drażowanych zawiera ergotaminę winian (0,3 mg), atropinę (0,1 mg) oraz fenobarbital (20,0 mg) i posiada liczne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Preparat jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki leku, a także w schorzeniach neurologicznych (miastenia, choroba Parkinsona), układu oddechowego (niewydolność oddechowa, astma oskrzelowa, rozedma płuc), sercowo-naczyniowych (niewydolność serca, choroba niedokrwienna serca, nadciśnienie tętnicze, miażdżyca, choroba Raynauda, thrombangitis obliterans, arteritis luetica, thrombophlebitis), a także w niewydolności wątroby i nerek. Dodatkowo, lek jest przeciwwskazany u osób z uzależnieniem od alkoholu i leków, palących tytoń oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią ze względu na teratogenne działanie fenobarbitalu i obkurczające macicę działanie ergotaminy. Preparat zawiera także laktozę jednowodną (16,0 mg) i sacharozę (31,897 mg), które mogą wywoływać reakcje alergiczne u predysponowanych pacjentów.
alkaloid tropanowy, astma oskrzelowa, choroba niedokrwienna serca, choroba Parkinsona, choroba Raynauda, cukrzyca, cytochrom P450, depresja OUN, działanie antycholinergiczne, działanie cholinolityczne, działanie indukcyjne, działanie mydriatyczne, działanie naczynioskurczowe, działanie teratogenne, ergotaminy winian, fenobarbital, jaskra z wąskim kątem, kiłowe zapalenie tętnic, laktoza jednowodna, miastenia, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na składniki, niedrożność dróg moczowych, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nikotynizm, objaw pozapiramidowy, obrzęk śluzowaty, porfiria, posocznica, przerost prostaty, receptor dopaminergiczny, receptor serotoninergiczny, rozedma płuc, sacharoza, skurcz macicy, świąd, transmisja nerwowo-mięśniowa, uzależnienie od alkoholu, uzależnienie od leków, zakrzepowe zapalenie żył

działanie mydriatyczne

Powiązane wpisy

Cyklopentolat – Przeciwwskazania stosowania

Przeciwwskazania – Bellergot 0,3 mg + 0,1 mg + 20 mg