Przedawkowanie
Lewomepromazyna
Lewomepromazyna, lek przeciwpsychotyczny z grupy neuroleptyków, w dawce jednorazowej około 1 g stanowi dawkę śmiertelną u dorosłych. Przedawkowanie prowadzi do ciężkiej depresji ośrodkowego układu nerwowego oraz licznych objawów obejmujących układ sercowo-naczyniowy (hipotonia, zaburzenia przewodzenia takie jak wydłużenie QT, torsade de pointes, blok przedsionkowo-komorowy), OUN (sedacja, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny), układ termoregulacji (gorączka) oraz inne powikłania jak rabdomioliza. Szczególnie niebezpieczne są zaburzenia rytmu serca i hipotonia, które mogą prowadzić do nagłej śmierci. Przedawkowanie wymaga natychmiastowej interwencji i ciągłego monitorowania EKG oraz parametrów życiowych, zwłaszcza w przypadku nieprzytomności pacjenta.
Przedawkowanie lewomepromazyny
Lewomepromazyna jest substancją czynną należącą do grupy leków przeciwpsychotycznych, neuroleptyków. Przedawkowanie tej substancji stanowi poważne zagrożenie dla życia pacjenta i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Za jednorazową dawkę śmiertelną dla osoby dorosłej uznaje się około 1 g lewomepromazyny.1 Przedawkowanie, szczególnie w połączeniu z alkoholem lub innymi lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy, może prowadzić do zgonu.2
Objawy przedawkowania
Zasadniczymi objawami przedawkowania lewomepromazyny są ciężka depresja ośrodkowego układu nerwowego oraz, w mniejszym stopniu, inne objawy działań niepożądanych.3 Przedawkowanie może manifestować się różnorodnymi symptomami, które dotyczą wielu układów i narządów.
| Układ/narząd | Objawy przedawkowania | Opis | Przybliżona dawka* |
|---|---|---|---|
| Układ sercowo-naczyniowy | Hipotonia | Znaczący spadek ciśnienia tętniczego, który może prowadzić do wstrząsu | Nie określono |
| Zaburzenia przewodzenia w sercu | Wydłużenie odstępu QT, częstoskurcz komorowy/migotanie komór, torsade de pointes, blok przedsionkowo-komorowy | Nie określono | |
| Ośrodkowy układ nerwowy | Sedacja | Od senności do głębokiej śpiączki | Nie określono |
| Objawy pozapiramidowe | Dystonie, sztywność mięśniowa, drżenia, akatyzja | Nie określono | |
| Drgawki | Napady padaczkowe | Nie określono | |
| Złośliwy zespół neuroleptyczny | Hipertermia, sztywność mięśniowa, zaburzenia świadomości, niestabilność autonomiczna | Nie określono | |
| Układ termoregulacji | Gorączka | Podwyższona temperatura ciała | Nie określono |
| Inne | Rabdomioliza | Rozpad komórek mięśniowych prowadzący do uwolnienia mioglobiny do krwiobiegu | Nie określono |
| *Brak precyzyjnych danych o zależności dawka-efekt dla poszczególnych objawów | |||
W przypadku przedawkowania występują liczne zaburzenia czynności życiowych, z których najbardziej niebezpieczne są zaburzenia czynności układu sercowo-naczyniowego. Mogą one prowadzić do nagłej śmierci lub zatrzymania akcji serca.4 W przypadku znacznego przedawkowania oraz jeśli pacjent jest nieprzytomny, wskazane jest ciągłe monitorowanie EKG, ponieważ przedawkowanie lewomepromazyny może powodować zagrażające życiu ciężkie komorowe zaburzenia rytmu serca.5
Pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego może manifestować się napadami padaczkowymi.6 Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem może być złośliwy zespół neuroleptyczny, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej.7
Postępowanie w przedawkowaniu
Nie jest znana żadna specyficzna odtrutka na lewomepromazynę, zatem leczenie ma charakter objawowy.8 9 Postępowanie w przypadku przedawkowania obejmuje następujące działania:
Monitorowanie parametrów życiowych i laboratoryjnych
Zaleca się monitorowanie następujących parametrów:10 11
- Równowaga kwasowo-zasadowa
- Równowaga wodno-elektrolitowa
- Czynność nerek
- Ilość moczu
- Stężenia enzymów wątrobowych
- EKG – ciągłe monitorowanie
- W przypadku złośliwego zespołu neuroleptycznego dodatkowo: stężenie CPK w surowicy i temperatura ciała
12 13
Leczenie zaburzeń krążeniowych
W przypadku wystąpienia hipotonii zaleca się:14 15
- Dożylne podawanie płynów
- Pozycję Trendelenburga (pacjent leży na plecach, a głowa, górna część klatki piersiowej i tułów znajdują się poniżej poziomu nóg)
- Stosowanie dopaminy i/lub noradrenaliny (nie podawać adrenaliny)
16 17
Ze względu na proarytmogenne działanie lewomepromazyny, konieczne jest posiadanie zestawu do reanimacji i monitorowanie EKG w czasie podawania dopaminy i/lub noradrenaliny.18 19
Leczenie napadów drgawkowych
W przypadku drgawek zaleca się:20 21
- Podanie diazepamu dożylnie, w dawce 10-20 mg
- W przypadku nawracających drgawek – podanie fenytoiny lub fenobarbitalu
22 23
Leczenie objawów pozapiramidowych
Objawy pozapiramidowe można zwalczać podając biperyden domięśniowo lub w powolnym wlewie dożylnym w dawce 2-5 mg.24
Leczenie rabdomiolizy
W przypadku rabdomiolizy zaleca się podawanie mannitolu.25 26
Dekontaminacja przewodu pokarmowego
Nie zaleca się indukowania wymiotów ze względu na ryzyko wystąpienia napadu padaczkowego i reakcji dystonicznych ze strony głowy i szyi, co może doprowadzić do aspiracji wymiotów.27 28
Zaleca się próbę wykonania płukania żołądka, nawet po 12 godzinach od przyjęcia lewomepromazyny, ponieważ jej antycholinergiczne działanie opóźnia opróżnianie żołądka.29 30
W celu ograniczenia wchłaniania przyjętej dawki zaleca się podanie:31 32
- Węgla aktywowanego
- Środków przeczyszczających
33 34
Nieskuteczne metody eliminacji
Należy podkreślić, że takie metody jak diureza forsowana, hemodializa i hemoperfuzja nie przynoszą korzyści w leczeniu przedawkowania lewomepromazyny.35 36
Postępowanie z zaburzeniami elektrolitowymi
Należy aktywnie leczyć występujące zaburzenia elektrolitowe oraz zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej.37 Jest to szczególnie istotne ze względu na ryzyko wystąpienia groźnych zaburzeń rytmu serca w przypadku przedawkowania lewomepromazyny.
W zależności od uzyskanych wartości monitorowanych parametrów, należy stosować odpowiednie leczenie objawowe.38 39
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania