Interakcje
Lewomepromazyna

Lewomepromazyna, pochodna fenotiazyny o silnym działaniu przeciwpsychotycznym, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą prowadzić do nasilenia działań niepożądanych lub zmniejszenia skuteczności terapii. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie lewomepromazyny z lekami przeciwnadciśnieniowymi (ryzyko ciężkiej hipotonii) oraz inhibitorami MAO (przedłużone działanie i nasilenie działań niepożądanych). Szczególną ostrożność należy zachować przy łączeniu lewomepromazyny z lekami o działaniu przeciwcholinergicznym (np. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, atropina, skopolamina), lekami hamującymi OUN (opioidy, środki znieczulenia ogólnego, leki sedatywno-nasenne), lekami pobudzającymi OUN (pochodne amfetaminy), lewodopą (osłabienie działania), doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi (ryzyko hiperglikemii) oraz lekami wydłużającymi odstęp QT (np. metadon, erytromycyna, tiorydazyna), co zwiększa ryzyko groźnych arytmii.

Interakcje substancji z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Lewomepromazyna, jako pochodna fenotiazyny o silnym działaniu przeciwpsychotycznym, wchodzi w liczne interakcje z różnymi grupami produktów leczniczych. Interakcje te mogą prowadzić do nasilenia działań niepożądanych lewomepromazyny lub zmniejszenia skuteczności jednocześnie stosowanych leków. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla bezpiecznego i skutecznego leczenia pacjentów.1 2

Interakcje przeciwwskazane

Istnieją grupy leków, których stosowanie łącznie z lewomepromazyną jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych:

  • Leki przeciwnadciśnieniowe – jednoczesne stosowanie może prowadzić do ciężkiej hipotonii
  • Inhibitory monoaminooksydazy (MAO) – mogą prowadzić do przedłużonego działania lewomepromazyny i nasilenia jej działań niepożądanych

1 2

Interakcje wymagające zachowania ostrożności

Podczas terapii lewomepromazyną należy zachować szczególną ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu następujących leków:

Leki o działaniu przeciwcholinergicznym

Jednoczesne stosowanie lewomepromazyny z lekami o działaniu przeciwcholinergicznym może prowadzić do nasilenia tego działania, skutkując niedrożnością porażenną, retencją moczu lub jaskrą. Do tej grupy należą:1

  • Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
  • Leki przeciwhistaminowe blokujące receptor H1
  • Niektóre leki przeciwparkinsonowe
  • Atropina
  • Skopolamina
  • Sukcynylocholina

1 2

Po jednoczesnym podawaniu lewomepromazyny ze skopolaminą obserwowano występowanie objawów pozapiramidowych.1

Leki działające hamująco na ośrodkowy układ nerwowy (OUN)

Jednoczesne stosowanie lewomepromazyny z lekami o działaniu hamującym na OUN może prowadzić do nasilenia tego działania. Do tej grupy należą:1

  • Leki opioidowe
  • Środki do znieczulenia ogólnego
  • Leki przeciwlękowe
  • Leki sedatywno-nasenne
  • Leki uspokajające
  • Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne

1 2

Leki o działaniu pobudzającym na OUN

Lewomepromazyna może osłabiać działanie leków pobudzających ośrodkowy układ nerwowy, takich jak pochodne amfetaminy.1 2

Lewodopa

Jednoczesne stosowanie lewomepromazyny z lewodopą prowadzi do osłabienia działania tej ostatniej, co może mieć istotne znaczenie u pacjentów z chorobą Parkinsona.1 2

Doustne leki przeciwcukrzycowe

Lewomepromazyna może zmniejszać skuteczność doustnych leków przeciwcukrzycowych, co może prowadzić do hiperglikemii.1 2

Leki wydłużające odstęp QT w zapisie EKG

Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania lewomepromazyny z lekami, które mogą wydłużać odstęp QT. Jednoczesne stosowanie tych leków może nasilić to działanie i zwiększyć ryzyko wystąpienia groźnych arytmii. Do tej grupy należą:1

1 2

Dilewalol i inne leki beta-adrenolityczne

Jednoczesne stosowanie lewomepromazyny z dilewalelem może prowadzić do wzajemnego hamowania metabolizmu tych leków, co skutkuje nasileniem ich działania. Podczas jednoczesnego stosowania może okazać się konieczne zmniejszenie dawki jednego lub obu substancji. Podobna interakcja może wystąpić również z innymi lekami beta-adrenolitycznymi.1 2

Leki o działaniu fotouczulającym

Podczas jednoczesnego stosowania lewomepromazyny z lekami o działaniu fotouczulającym może dojść do nasilenia uczulenia na światło.1 2

Preparaty zawierające związki litu

Jednoczesne stosowanie lewomepromazyny z preparatami litu zwiększa ryzyko neurotoksycznych działań niepożądanych.1

Deferoksamina

Zaobserwowano, że jednoczesne podawanie deferoksaminy i prochlorperazyny indukuje przemijającą encefalopatię metaboliczną, charakteryzującą się utratą przytomności przez 48 do 72 godzin. Istnieje możliwość wystąpienia podobnej interakcji w przypadku stosowania deferoksaminy z lewomepromazyną, ze względu na podobieństwo działań farmakologicznych lewomepromazyny i prochlorperazyny.1 2

Inne interakcje

Lewomepromazyna jest metabolizowana przez enzym 2D6 cytochromu P450, dlatego wszystkie substancje wykorzystujące ten sam szlak metaboliczny mogą wzajemnie zakłócać swój metabolizm podczas równoczesnego stosowania. Lewomepromazyna może hamować metabolizm tych leków i vice versa. Dotyczy to m.in.:1

1

Nie należy stosować adrenaliny (epinefryny) u pacjentów, u których przedawkowano neuroleptyki, w tym lewomepromazynę.1 2

Nie zaleca się równoczesnego podawania lewomepromazyny z innymi agonistami receptora dopaminowego (np. bromokryptyna, kabergolina).1

Jednoczesne podawanie witaminy C zmniejsza niedobór tej witaminy występujący u pacjentów leczonych lewomepromazyną.1 2

Lewomepromazyna może wpływać na wchłanianie innych substancji, ponieważ spowalnia opróżnianie żołądka.1

Interakcje substancji z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii lewomepromazyną jest szczególnie niebezpieczne i może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Interakcje te wynikają z synergistycznego działania obu substancji na ośrodkowy układ nerwowy.1 2

Mechanizm interakcji z alkoholem

Podczas jednoczesnego stosowania lewomepromazyny i alkoholu dochodzi do:

  • Nasilenia działania hamującego na ośrodkowy układ nerwowy – zarówno lewomepromazyna, jak i alkohol mają działanie hamujące na OUN, a ich jednoczesne stosowanie prowadzi do synergistycznego nasilenia tego działania
  • Zwiększenia ryzyka objawów pozapiramidowych – jednoczesne stosowanie lewomepromazyny i alkoholu zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia objawów pozapiramidowych, takich jak drżenia, sztywność mięśniowa czy akatyzja

1 2

Kliniczne konsekwencje interakcji z alkoholem

Jednoczesne stosowanie lewomepromazyny i alkoholu może prowadzić do następujących konsekwencji klinicznych:

  • Nasilona sedacja – może prowadzić do nadmiernej senności i zaburzeń świadomości
  • Zwiększone ryzyko zaburzeń psychomotorycznych – może prowadzić do zwiększonego ryzyka wypadków, szczególnie podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi maszyn
  • Zwiększone ryzyko objawów pozapiramidowych – może prowadzić do wystąpienia lub nasilenia drżeń, sztywności mięśniowej, dystonii czy akatyzji
  • Zwiększone ryzyko hipotonii ortostatycznej – może prowadzić do zawrotów głowy, omdleń i upadków
  • Zaburzenia funkcji poznawczych – może prowadzić do zaburzeń pamięci, uwagi i zdolności podejmowania decyzji

1 2

Tabela interakcji lewomepromazyny z innymi lekami

Grupa leków/substancja Opis interakcji Poziom istotności interakcji Zalecenia kliniczne
Leki przeciwnadciśnieniowe Ryzyko wystąpienia ciężkiej hipotonii Wysoki Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie
Inhibitory MAO Przedłużone działanie lewomepromazyny i nasilenie działań niepożądanych Wysoki Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie
Alkohol Nasilenie działania hamującego na OUN, zwiększone ryzyko objawów pozapiramidowych Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Leki o działaniu przeciwcholinergicznym (trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwhistaminowe H1, niektóre leki przeciwparkinsonowe, atropina, skopolamina) Nasilenie działania przeciwcholinergicznego (niedrożność porażenna, retencja moczu, jaskra); po podaniu ze skopolaminą – objawy pozapiramidowe Średni Zachować ostrożność, monitorować pacjenta
Leki działające hamująco na OUN (leki opioidowe, środki do znieczulenia ogólnego, leki przeciwlękowe, sedatywno-nasenne) Nasilenie działania lewomepromazyny na OUN Średni Zachować ostrożność, rozważyć zmniejszenie dawki jednego lub obu leków
Leki pobudzające OUN (pochodne amfetaminy) Osłabienie działania pobudzającego Niski do średniego Zachować ostrożność, monitorować skuteczność terapii
Lewodopa Osłabienie działania lewodopy Średni Zachować ostrożność, szczególnie u pacjentów z chorobą Parkinsona
Doustne leki przeciwcukrzycowe Zmniejszenie skuteczności, ryzyko hiperglikemii Średni Monitorować poziom glukozy we krwi, dostosować dawkę leku przeciwcukrzycowego
Leki wydłużające odstęp QT (leki przeciwarytmiczne, metadon, chinolony, makrolidy, azole, cyzapryd) Nasilenie wydłużenia odstępu QT, zwiększone ryzyko arytmii Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania, monitorować EKG
Dilewalol i inne beta-adrenolityki Wzajemne hamowanie metabolizmu, nasilenie działania Średni Rozważyć zmniejszenie dawki jednego lub obu leków
Leki fotouczulające Nasilenie uczulenia na światło Niski do średniego Unikać ekspozycji na słońce, stosować filtry UV
Preparaty litu Zwiększone ryzyko neurotoksyczności Średni do wysokiego Monitorować stężenie litu i objawy neurotoksyczności
Deferoksamina Ryzyko przemijającej encefalopatii metabolicznej Średni Monitorować stan neurologiczny pacjenta
Substancje metabolizowane przez CYP2D6 (chinidyna, wenlafaksyna, paroksetyna, fluoksetyna, klomipramina, kodeina) Wzajemne zakłócanie metabolizmu Średni Monitorować skuteczność i działania niepożądane, dostosować dawki
Adrenalina (epinefryna) Przeciwwskazana u pacjentów z przedawkowaniem neuroleptyków Wysoki Nie stosować adrenaliny przy przedawkowaniu lewomepromazyny
Agoniści receptora dopaminowego (bromokryptyna, kabergolina) Antagonistyczne działanie farmakologiczne Średni Unikać jednoczesnego stosowania
Witamina C Zmniejszenie niedoboru witaminy C związanego z leczeniem lewomepromazyną Niski (korzystny) Można rozważyć suplementację

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje lewomepromazyny z innymi lekami i substancjami, wraz z opisem mechanizmu interakcji, poziomem istotności klinicznej oraz zaleceniami dotyczącymi postępowania. Poziom istotności interakcji został określony jako wysoki, średni lub niski, w zależności od potencjalnych konsekwencji klinicznych i ryzyka dla pacjenta.1 2

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl