Dawkowanie i sposób podawania
Flukonazol

Dawkowanie i sposób podawania flukonazolu

Dawkowanie flukonazolu należy dostosować do rodzaju oraz ciężkości zakażenia grzybiczego. W przypadku zakażeń wymagających wielokrotnego podawania leku, terapię należy kontynuować do momentu ustąpienia klinicznych lub mikrobiologicznych objawów czynnego zakażenia. Należy pamiętać, że zbyt krótki okres leczenia może być przyczyną nawrotu aktywnego zakażenia.¹

Dawkowanie u dorosłych

Dawkowanie należy dostosować do konkretnego wskazania klinicznego. Poniżej przedstawiono szczegółowe zalecenia dotyczące dawkowania flukonazolu w poszczególnych sytuacjach klinicznych.²

Kryptokokoza

Leczenie kryptokokowego zapalenia opon mózgowych:

• Dawka nasycająca: 400 mg w pierwszej dobie
• Następna dawka: 200 mg do 400 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: zwykle 6 do 8 tygodni. W zakażeniach zagrażających życiu dawkę dobową można zwiększyć do 800 mg

³

Leczenie podtrzymujące w zapobieganiu nawrotom kryptokokowego zapalenia opon mózgowych u pacjentów z podwyższonym ryzykiem nawrotów:

• Dawka: 200 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: nieograniczony czas stosowania w dawce dobowej 200 mg

⁴

Kokcydioidomikoza

• Dawka: 200 mg do 400 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 11 do 24 miesięcy lub dłużej, w zależności od pacjenta. W niektórych zakażeniach, zwłaszcza w zapaleniu opon mózgowych, można rozważyć zastosowanie dawki 800 mg na dobę

⁵

Kandydozy inwazyjne

• Dawka nasycająca: 800 mg w pierwszej dobie
• Następna dawka: 400 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: zalecana zwykle długość leczenia zakażenia drożdżakowego krwi wynosi 2 tygodnie po pierwszym negatywnym wyniku posiewu krwi oraz ustąpieniu objawów przedmiotowych i podmiotowych charakterystycznych dla kandydemii

⁶

Leczenie kandydozy błon śluzowych

Kandydoza jamy ustnej:

• Dawka nasycająca: 200 mg do 400 mg w pierwszej dobie
• Następna dawka: 100 mg do 200 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 7 do 21 dni (do czasu ustąpienia kandydozy jamy ustnej). Można stosować dłużej u pacjentów z ciężkim osłabieniem czynności układu immunologicznego

⁷

Kandydoza przełyku:

• Dawka nasycająca: 200 mg do 400 mg w pierwszej dobie
• Następna dawka: 100 mg do 200 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 14 do 30 dni (do czasu ustąpienia kandydozy przełyku). Można stosować dłużej u pacjentów z ciężkim osłabieniem czynności układu immunologicznego

⁸

Występowanie drożdżaków w moczu:

• Dawka: 200 mg do 400 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 7 do 21 dni. Można stosować dłużej u pacjentów z ciężkim osłabieniem czynności układu immunologicznego

⁹

Przewlekła zanikowa kandydoza:

• Dawka: 50 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 14 dni

¹⁰

Przewlekła kandydoza skóry i błon śluzowych:

• Dawka: 50 mg do 100 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: do 28 dni. Można stosować dłużej u pacjentów z ciężkim osłabieniem czynności układu immunologicznego

¹¹

Zapobieganie nawrotom drożdżakowego zapalenia błony śluzowej

U pacjentów zakażonych HIV, u których jest zwiększone ryzyko nawrotów:

• Kandydoza jamy ustnej: 100 mg do 200 mg raz na dobę lub 200 mg 3 razy na tydzień. Nieograniczony czas stosowania u pacjentów z przewlekłym osłabieniem czynności układu immunologicznego
• Kandydoza przełyku: 100 mg do 200 mg raz na dobę lub 200 mg 3 razy na tydzień. Nieograniczony czas stosowania u pacjentów z przewlekłym osłabieniem czynności układu immunologicznego

¹²

Kandydoza narządów płciowych

Ostra drożdżyca pochwy:

• Dawka: 150 mg
• Czas trwania leczenia: pojedyncza dawka

¹³

Drożdżakowe zapalenie żołędzi:

• Dawka: 150 mg
• Czas trwania leczenia: pojedyncza dawka

¹⁴

Leczenie i zapobieganie nawrotom drożdżycy pochwy (4 lub więcej zakażeń w roku):

• Dawka: 150 mg co trzeci dzień, w sumie 3 dawki (doba 1., 4. i 7.), a następnie dawka podtrzymująca 150 mg raz na tydzień
• Czas trwania leczenia: dawka podtrzymująca – 6 miesięcy

¹⁵

Grzybice skóry

Grzybica stóp, grzybica tułowia, grzybica podudzi, drożdżyca skóry:

• Dawka: 150 mg raz na tydzień lub 50 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 2 do 4 tygodni; w grzybicy stóp może być konieczne stosowanie do 6 tygodni

¹⁶

Łupież pstry:

• Dawka: 300 mg do 400 mg raz na tydzień lub 50 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: 1 do 3 tygodni

¹⁷

Grzybica paznokci (onychomikoza):

• Dawka: 150 mg raz na tydzień
• Czas trwania leczenia: leczenie należy kontynuować aż do zastąpienia zakażonego paznokcia przez nowy, niezakażony. Czas potrzebny do odrostu nowego paznokcia dłoni lub stopy wynosi odpowiednio 3 do 6 lub 6 do 12 miesięcy. Szybkość odrostu może jednak różnić się u poszczególnych pacjentów, także w zależności od wieku. Po wyleczeniu przewlekłego zakażenia paznokcie czasami mogą pozostać zniekształcone

¹⁸

Zapobieganie zakażeniom drożdżakowym u pacjentów z przedłużającą się neutropenią

• Dawka: 200 mg do 400 mg raz na dobę
• Czas trwania leczenia: leczenie należy rozpocząć kilka dni przed spodziewanym początkiem neutropenii i kontynuować przez 7 dni po jej ustąpieniu, kiedy liczba neutrofili zwiększy się powyżej 1000 komórek na mm³

¹⁹

Szczególne grupy pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

Dawkowanie należy zmodyfikować w zależności od czynności nerek (patrz punkt „Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek”).²⁰

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Flukonazol jest wydalany głównie z moczem w postaci niezmienionej substancji czynnej. Jeśli stosuje się pojedynczą dawkę, nie jest konieczna zmiana dawkowania. U pacjentów (w tym u dzieci i młodzieży) z zaburzeniami czynności nerek, otrzymujących wielokrotne dawki flukonazolu, na początku należy podać dawkę od 50 mg do 400 mg, bazując na zalecanej dla danego wskazania dawce dobowej. Po podaniu tej dawki nasycającej, dawkę dobową (zgodnie ze wskazaniem) należy ustalić na podstawie poniższej tabeli.²¹

Pacjentom hemodializowanym należy po każdej dializie podawać 100% zalecanej dawki; w dniach, w których nie wykonuje się hemodializy, należy podawać dawkę zmniejszoną odpowiednio do klirensu kreatyniny.^{50: Procent dawki zalecanej – 100%. Klirens kreatyniny (ml/min) – ≤50 (bez hemodializ): Procent dawki zalecanej – 50%. Klirens kreatyniny (ml/min) – hemodializy: Procent dawki zalecanej – 100% po każdej hemodializie. Pacjentom hemodializowanym należy po każdej dializie podawać 100% zalecanej dawki; w dniach, w których nie wykonuje się hemodializy, należy podawać dawkę zmniejszoną odpowiednio do klirensu kreatyniny.”>22}

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Dane dotyczące stosowania u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby są ograniczone, dlatego flukonazol należy stosować ostrożnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.²³

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

U dzieci i młodzieży nie należy przekraczać maksymalnej dawki dobowej wynoszącej 400 mg. Podobnie jak w zakażeniach u pacjentów dorosłych, długość leczenia zależy od klinicznej oraz mikologicznej odpowiedzi pacjenta. Flukonazol podaje się w pojedynczych dobowych dawkach.²⁴

Dawkowanie u dzieci z zaburzeniami czynności nerek – patrz „Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek”. Nie przebadano farmakokinetyki flukonazolu u dzieci i młodzieży z niewydolnością nerek.²⁵

Niemowlęta, małe dzieci i dzieci (w wieku od 28 dni do 11 lat)

²⁶

Młodzież (w wieku od 12 do 17 lat)

W zależności od masy ciała oraz dojrzałości, lekarz przepisujący powinien ocenić, które dawkowanie (dla dorosłych czy dla dzieci) jest najbardziej odpowiednie. Dane kliniczne wskazują, że klirens flukonazolu u dzieci jest większy niż u dorosłych. Dawki 100 mg, 200 mg i 400 mg u dorosłych odpowiadają dawkom 3 mg/kg mc., 6 mg/kg mc. i 12 mg/kg mc. u dzieci, umożliwiającym uzyskanie porównywalnego stopnia narażenia.²⁷

Nie określono profilu bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności flukonazolu w leczeniu kandydozy narządów płciowych u dzieci i młodzieży. Aktualnie dostępne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania u dzieci i młodzieży w innych wskazaniach opisano w punkcie 4.8. Jeżeli konieczne jest leczenie kandydozy narządów płciowych u młodzieży (w wieku od 12 do 17 lat), należy zastosować takie samo dawkowanie jak u dorosłych.²⁸

Noworodki (w wieku od 0 do 27 dni)

Noworodki wolniej wydalają flukonazol. Istnieją nieliczne dane farmakokinetyczne potwierdzające sposób stosowania u noworodków.²⁹

³⁰

Sposób podawania

Flukonazol można podawać w postaci doustnej lub dożylnej; droga podania zależy od stanu klinicznego pacjenta. W przypadku zmiany drogi podania z dożylnej na doustną lub odwrotnie, nie jest konieczna zmiana dawkowania.³¹

Kapsułki należy połykać w całości, niezależnie od przyjmowanych posiłków.³²

Roztwór do infuzji należy podawać zgodnie z zaleceniami producenta. Flukonazol w postaci roztworu do infuzji podawany jest z szybkością nieprzekraczającą 10 ml/min.³³

Syrop może być stosowany niezależnie od przyjmowanych posiłków. Dla dzieci, które nie mogą połknąć kapsułki i dla małych dzieci, u których konieczne jest precyzyjne dawkowanie w zależności od masy ciała, dostępny jest flukonazol w postaci syropu.³⁴