Interakcje leku
Zocor 10 10 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Symwastatyna, jako substancja czynna leku Zocor, wchodzi w interakcje z wieloma produktami leczniczymi poprzez różne mechanizmy. Najważniejsze z nich to hamowanie pewnych enzymów (np. CYP3A4) i/lub szlaków transporterów (np. OATP1B1), co może prowadzić do zwiększenia stężenia symwastatyny i kwasu symwastatyny w osoczu, a w konsekwencji do zwiększonego ryzyka wystąpienia miopatii i/lub rabdomiolizy. Przy przepisywaniu jakichkolwiek leków pacjentom stosującym symwastatynę, należy zapoznać się z pełną informacją o tych produktach leczniczych w celu oceny potencjalnych interakcji i konieczności dostosowania dawki lub schematu leczenia.¹

Interakcje farmakodynamiczne

Interakcje farmakodynamiczne dotyczą głównie preparatów obniżających stężenie lipidów, które samodzielnie mogą powodować miopatię. Stosowanie symwastatyny jednocześnie z fibratami zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii, w tym rabdomiolizy. Szczególnie istotna jest interakcja z gemfibrozylem, który dodatkowo zwiększa stężenie symwastatyny w osoczu krwi. W przypadku jednoczesnego stosowania symwastatyny i fenofibratu nie stwierdzono, aby ryzyko miopatii było większe niż suma ryzyka stosowania każdego z tych leków osobno. Należy również zwrócić uwagę na jednoczesne stosowanie symwastatyny z niacyną (kwasem nikotynowym) w dawkach modyfikujących stężenie lipidów (≥ 1 g/dobę), gdyż rzadko obserwowano przypadki miopatii/rabdomiolizy związane z takim połączeniem.²

Interakcje farmakokinetyczne

Inhibitory CYP3A4

Symwastatyna jest substratem cytochromu P450 3A4, dlatego jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów tego enzymu znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii i rabdomiolizy poprzez wzrost stężenia inhibitorów reduktazy HMG-CoA w osoczu. Na przykład, jednoczesne stosowanie itrakonazolu powoduje ponad 10-krotne zwiększenie narażenia na kwas symwastatyny, a telitromycyna – 11-krotne zwiększenie tego narażenia.³

Z tego powodu przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie symwastatyny z następującymi lekami:⁴

• Silne inhibitory CYP3A4: itrakonazol, ketokonazol, pozakonazol, worykonazol
• Antybiotyki makrolidowe: erytromycyna, klarytromycyna, telitromycyna
• Inhibitory proteazy wirusa HIV (np. nelfinawir)
• Leki przeciwwirusowe: boceprewir, telaprewir
• Nefazodon
• Produkty lecznicze zawierające kobicystat
• Gemfibrozyl, cyklosporyna, danazol

Jeśli leczenie silnymi inhibitorami CYP3A4 jest konieczne, należy podczas tego okresu przerwać stosowanie symwastatyny i rozważyć podanie innej statyny.⁵

Pozostałe istotne interakcje farmakokinetyczne

Cyklosporyna: Zwiększa ryzyko miopatii i/lub rabdomiolizy, częściowo na skutek hamowania CYP3A4 i/lub OATP1B1.⁶

Danazol: Zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy.⁷

Gemfibrozyl: Zwiększa 1,9-krotnie wartość AUC kwasu symwastatyny poprzez hamowanie szlaku glukuronidowego i/lub OATP1B1.⁸

Kwas fusydowy: Zwiększa ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy. Mechanizm interakcji nie jest w pełni poznany. U pacjentów, u których ogólnoustrojowe podawanie kwasu fusydowego jest konieczne, leczenie symwastatyną należy przerwać na cały okres leczenia kwasem fusydowym.⁹

Amiodaron: Zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy. W badaniu klinicznym miopatię obserwowano u 6% pacjentów otrzymujących symwastatynę w dawce 80 mg i amiodaron. U pacjentów stosujących jednocześnie amiodaron, dawka symwastatyny nie powinna przekraczać 20 mg na dobę.¹⁰

Antagoniści kanału wapniowego:

• Werapamil: Powoduje 2,3-krotne zwiększenie narażenia na kwas symwastatyny poprzez hamowanie CYP3A4. Dawka symwastatyny nie powinna być większa niż 20 mg na dobę.¹¹
• Diltiazem: Powoduje 2,7-krotne zwiększenie narażenia na kwas symwastatyny poprzez hamowanie CYP3A4. Dawka symwastatyny nie powinna być większa niż 20 mg na dobę.¹²
• Amlodypina: Prowadzi do 1,6-krotnego zwiększenia ekspozycji na kwas symwastatyny. Dawka symwastatyny nie powinna być większa niż 20 mg na dobę.¹³

Lomitapid: Zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną przyjmujących jednocześnie lomitapid, dawka symwastatyny nie może być większa niż 40 mg na dobę.¹⁴

Inhibitory białka transportowego OATP1B1: Zwiększają stężenie kwasu symwastatyny w osoczu, co zwiększa ryzyko miopatii.¹⁵

Inhibitory białka warunkującego oporność w raku piersi (BCRP): Produkty zawierające elbaswir lub grazoprewir mogą zwiększać stężenia symwastatyny w osoczu oraz ryzyko miopatii.¹⁶

Niacyna (kwas nikotynowy): W dawkach modyfikujących stężenie lipidów (≥ 1 g/dobę) może zwiększać ryzyko miopatii/rabdomiolizy.¹⁷

Tikagrelor: Zwiększa Cmax symwastatyny o 81% i AUC o 56% oraz Cmax kwasu symwastatyny o 64% i AUC o 52%. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania tikagreloru z symwastatyną w dawkach większych niż 40 mg.¹⁸

Sok grejpfrutowy: Hamuje cytochrom P450 3A4. Wypicie dużych ilości soku (ponad 1 litr dziennie) może powodować 7-krotne zwiększenie narażenia na kwas symwastatyny. Nawet 240 ml soku wypite rano przy wieczornym przyjęciu symwastatyny powoduje 1,9-krotne zwiększenie narażenia. Należy unikać picia soku grejpfrutowego podczas leczenia symwastatyną.¹⁹

Kolchicyna: U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek zgłaszano przypadki miopatii i rabdomiolizy podczas jednoczesnego stosowania z symwastatyną. Zalecane jest uważne monitorowanie pacjentów.²⁰

Daptomycyna: Ryzyko miopatii i/lub rabdomiolizy może być zwiększone podczas jednoczesnego podawania. Należy rozważyć tymczasowe przerwanie stosowania symwastatyny u pacjentów przyjmujących daptomycynę, chyba że korzyści przewyższają ryzyko.²¹

Ryfampicyna: Jest induktorem aktywności P450 3A4 i może zmniejszyć skuteczność leczenia symwastatyną. W badaniu farmakokinetyki stwierdzono zmniejszenie pola pod krzywą (AUC) stężeń osoczowych kwasu symwastatyny o 93% przy jednoczesnym stosowaniu ryfampicyny.²²

Wpływ symwastatyny na farmakokinetykę innych leków

Symwastatyna nie hamuje aktywności cytochromu P450 3A4, dlatego nie wpływa na stężenie w osoczu innych substancji metabolizowanych przez ten enzym.²³

Doustne leki przeciwzakrzepowe: Symwastatyna w dawce 20-40 mg na dobę może umiarkowanie nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny. W badaniach czas protrombinowy (podawany jako INR) zwiększył się z 1,7 do 1,8 u zdrowych ochotników oraz z 2,6 do 3,4 u osób chorych. U pacjentów przyjmujących te leki, czas protrombinowy należy ocenić przed rozpoczęciem terapii symwastatyną i odpowiednio często w początkowym okresie leczenia. Po stwierdzeniu stabilności czasu protrombinowego, należy go kontrolować zgodnie z zaleceniami dla terapii kumarynami. Procedurę należy powtórzyć przy zmianie dawki symwastatyny lub przerwaniu jej stosowania.²⁴

Interakcje z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas leczenia symwastatyną wymaga zachowania ostrożności. Alkohol etylowy jest metabolizowany głównie przez enzymy wątrobowe, podobnie jak symwastatyna, co może potencjalnie zwiększać ryzyko hepatotoksyczności. Choć bezpośrednie interakcje między alkoholem a symwastatyną nie są szczegółowo udokumentowane w charakterystyce produktu leczniczego Zocor, należy wziąć pod uwagę następujące aspekty:

• Potencjalne zwiększenie ryzyka uszkodzenia wątroby – zarówno alkohol, jak i symwastatyna mogą wykazywać działanie hepatotoksyczne. Długotrwałe spożywanie alkoholu podczas terapii symwastatyną może zwiększać ryzyko zaburzeń czynności wątroby.
• Wpływ na metabolizm leków – alkohol może wpływać na aktywność enzymów wątrobowych, w tym cytochromu P450, co potencjalnie może zmieniać metabolizm symwastatyny.
• Nasilenie działań niepożądanych – alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane symwastatyny, takie jak zawroty głowy czy senność.

Biorąc pod uwagę powyższe względy, pacjentom stosującym symwastatynę zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu. W przypadku konieczności jednoczesnego przyjmowania należy monitorować funkcje wątroby i obserwować potencjalne objawy uszkodzenia wątroby lub miopatii.

Tabela interakcji z symwastatyną