Dawkowanie i sposób podawania
Visipaque 652 mg/ml (320 mg jodu/ml)

Visipaque (jodiksanol) to niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy o stężeniu 652 mg/ml (320 mg jodu/ml), charakteryzujący się izotonicznością względem płynów ustrojowych oraz osmolalnością 290 mOsm/kg H₂O w 37°C, co zmniejsza ryzyko działań niepożądanych w porównaniu do środków o wyższej osmolalności. Lek zawiera 0,45 mg sodu/ml, co jest istotne u pacjentów z ograniczeniem sodu w diecie. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od rodzaju badania, wieku, masy ciała, pojemności minutowej serca i stanu klinicznego pacjenta, a podanie może odbywać się dożylnie, dotętniczo lub dokanałowo. Zalecane stężenia kontrastu wahają się między 270 a 320 mg I/ml, a objętości podawane są specyficzne dla procedury, np. w arteriografii mózgowej 5-10 ml, aortografii 40-60 ml, czy tomografii komputerowej 50-150 ml u dorosłych. U dzieci dawki są dostosowane do masy ciała, z maksymalną dawką całkowitą 10 mg jodu/kg w kardioangiografii oraz 2-4 ml/kg w urografii dla najmłodszych.

Dawkowanie i sposób podawania leku Visipaque

Lek Visipaque (jodiksanol) w stężeniu 652 mg/ml, odpowiadającym 320 mg jodu/ml, jest niejonowym, dimerycznym środkiem kontrastowym o osmolalności mniejszej niż krew pełna. Charakteryzuje się izotoniczością w stosunku do płynów ustrojowych, co uzyskano poprzez dodatek elektrolitów.1

Dawkowanie leku zależy od wielu czynników, w tym: rodzaju badania, wieku pacjenta, masy ciała, pojemności minutowej serca, ogólnego stanu pacjenta oraz techniki podania. Zazwyczaj stosuje się takie same stężenia oraz ilości jodu jak w przypadku innych powszechnie używanych jodowych środków kontrastowych, przy czym w niektórych typach badań można uzyskać klinicznie użyteczne informacje stosując niższe stężenia jodu.2

Ważne zalecenia ogólne

Przed podaniem produktu leczniczego oraz po jego zakończeniu należy zapewnić właściwe nawodnienie pacjenta, podobnie jak przy stosowaniu innych środków kontrastowych. Lek Visipaque przeznaczony jest do podawania dożylnego, dotętniczego oraz dokanałowego.3

Należy zwrócić uwagę, że lek zawiera 0,45 mg (0,02 mmol) sodu w każdym mililitrze roztworu, co jest istotne u pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie.4

Podanie dotętnicze

Przy podaniu dotętniczym dawki odnoszą się do pojedynczego podania i mogą być powtarzane w zależności od potrzeb diagnostycznych.5

Szczegółowe dawkowanie u osób w podeszłym wieku

U osób w podeszłym wieku stosuje się takie same dawkowanie jak dla innych dorosłych pacjentów.6

Tabela dawkowania leku Visipaque

Droga podania Wskazania (Rodzaj badania) Grupa pacjentów Zalecane stężenie Zalecana objętość
Podanie dotętnicze Arteriografia wybiórcza tętnic mózgowych 270/320 mg I/ml* 5-10 ml / wstrzyknięcie
Aortografia 270/320 mg I/ml 40-60 ml / wstrzyknięcie
Arteriografia naczyń obwodowych 270/320 mg I/ml 30-60 ml / wstrzyknięcie
Selektywna cyfrowa angiografia subtrakcyjna tętnic trzewnych 270 mg I/ml 10-40 ml / wstrzyknięcie
Kardioangiografia Dorośli – wstrzyknięcie do komory lewej i korzenia aorty 320 mg I/ml 30-60 ml / wstrzyknięcie
Dorośli – wybiórcza koronarografia 320 mg I/ml 4-8 ml / wstrzyknięcie
Dzieci 270/320 mg I/ml W zależności od wieku, masy ciała i rodzaju patologii. Zalecana całkowita dawka maksymalna 10 mg/kg mc.
Podanie dożylne Urografia Dorośli 270/320 mg I/ml 40-80 ml**
Dzieci < 7 kg 270/320 mg I/ml 2-4 ml/kg mc.
Dzieci > 7 kg 270/320 mg I/ml 2-3 ml/kg mc. (maks. 50 ml)
Flebografia 270 mg I/ml 50-150 ml/ kończynę
Tomografia komputerowa wzmocniona kontrastem (CT) Dorośli – TK głowy 270/320 mg I/ml 50-150 ml
Dorośli – TK ciała 270/320 mg I/ml 75-150 ml
Dzieci – TK głowy i ciała 270/320 mg I/ml 2-3 ml/kg do 50 ml (w szczególnych przypadkach maks. do 150 ml)
Podanie do kanału kręgowego Mielografia lędźwiowa i piersiowa (z dojścia lędźwiowego) 270 mg I/ml lub 320 mg I/ml 10-12 ml*** lub 10 ml***
Mielografia szyjna (z dojścia szyjnego i lędźwiowego) 270 mg I/ml lub 320 mg I/ml 10-12 ml*** lub 10 ml***

*Badano oba stężenia, jednak stężenie 270 mg I/ml jest zalecane w większości przypadków.7

**Podczas urografii, gdy jest to wymagane, można zastosować większą dawkę.8

***Aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, nie należy przekraczać dawki 3,2 g jodu w podanej całkowitej dawce produktu leczniczego.9

Charakterystyka fizykochemiczna leku

Visipaque w stężeniu 320 mg I/ml charakteryzuje się następującymi parametrami fizykochemicznymi:10

  • Osmolalność: 290 mOsm/kg H₂O w temperaturze 37°C – ta wartość jest istotna przy ocenie bezpieczeństwa stosowania środka kontrastowego
  • Lepkość: 25,4 mPa·s w temperaturze 20°C oraz 11,4 mPa·s w temperaturze 37°C – parametr wpływający na szybkość podawania i przepływ środka kontrastowego w naczyniach

Uwagi dotyczące dawkowania u dzieci

Dawkowanie u dzieci wymaga szczególnej uwagi i jest zależne od wieku, masy ciała oraz rodzaju patologii. Dla poszczególnych procedur stosuje się następujące zalecenia:11

  • W kardioangiografii – maksymalna zalecana dawka całkowita wynosi 10 mg/kg masy ciała
  • W urografii:
    • dzieci o masie ciała poniżej 7 kg: 2-4 ml/kg masy ciała
    • dzieci o masie ciała powyżej 7 kg: 2-3 ml/kg masy ciała (maksymalnie 50 ml)
  • W tomografii komputerowej głowy i ciała: 2-3 ml/kg masy ciała do 50 ml (w szczególnych przypadkach maksymalnie do 150 ml)
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl