Właściwości farmakokinetyczne
Visipaque 652 mg/ml (320 mg jodu/ml)

Visipaque (jodiksanol) to niejonowy, dimeryczny środek kontrastowy zawierający 320 mg jodu/ml (652 mg/ml jodiksanolu), charakteryzujący się osmolalnością 290 mOsm/kg H₂O w 37˚C oraz lepkością 11,4 mPa·s w 37˚C. Produkt jest izotoniczny względem płynów ustrojowych dzięki dodatkom elektrolitów, co wpływa na jego korzystne właściwości farmakokinetyczne. Po dożylnym podaniu jodiksanol szybko dystrybuuje się wyłącznie w przestrzeni pozakomórkowej (objętość dystrybucji 0,26 l/kg), z czasem połowicznej dystrybucji około 21 minut. Substancja nie ulega metabolizmowi, a jej wiązanie z białkami osocza jest minimalne (<2%).

Właściwości farmakokinetyczne leku Visipaque

Visipaque (jodiksanol) jest niejonowym, dimerycznym, sześciojodowym, rozpuszczalnym w wodzie środkiem kontrastowym. W postaci 652 mg/ml odpowiada stężeniu 320 mg jodu/ml. Właściwości farmakokinetyczne tego produktu leczniczego charakteryzują się specyficznym profilem dystrybucji i eliminacji, co ma istotne znaczenie dla jego zastosowania klinicznego.1

Charakterystyka fizykochemiczna wpływająca na farmakokinetykę

Czyste roztwory wodne jodiksanolu, we wszystkich klinicznie stosowanych stężeniach, cechują się osmolalnością mniejszą niż krew pełna czy niejonowe monomeryczne środki kontrastowe w odpowiadających stężeniach. Izotoniczność produktu leczniczego Visipaque w stosunku do płynów ustrojowych uzyskano poprzez dodatek elektrolitów, co wpływa na jego zachowanie w organizmie pacjenta.2

Stężenie Osmolalność* (mOsm/kg H₂O) w 37˚C Lepkość (mPa · s) w 20˚C Lepkość (mPa · s) w 37˚C
320 mg I/ml 290 25,4 11,4

*Metoda oznaczenia: osmometria parowo-ciśnieniowa

Dystrybucja w organizmie

Po podaniu dożylnym jodiksanol charakteryzuje się szybką dystrybucją w organizmie. Średni czas połowicznej dystrybucji wynosi około 21 minut. Substancja dystrybuowana jest wyłącznie w płynie pozakomórkowym, co potwierdza objętość dystrybucji wynosząca 0,26 l/kg masy ciała, odpowiadająca objętości płynu pozakomórkowego.3

Metabolizm

Istotną cechą farmakokinetyczną jodiksanolu jest brak metabolizmu w organizmie. W badaniach nie wykryto metabolitów jodiksanolu, co oznacza, że substancja jest wydalana w formie niezmienionej. Stopień wiązania z białkami osocza jest minimalny i wynosi mniej niż 2%.4

Eliminacja

Średni czas połowicznej eliminacji jodiksanolu wynosi około 2 godzin. Główną drogą eliminacji jest wydalanie przez nerki poprzez filtrację kłębkową. U zdrowych ochotników, po dożylnym podaniu, około 80% podanej dawki w postaci niezmetabolizowanej znajdowało się w moczu w ciągu 4 godzin od podania, natomiast w ciągu 24 godzin odsetek ten wzrastał do 97%.5

Z kałem wydalana jest jedynie niewielka ilość substancji – około 1,2% podanej dawki w ciągu 72 godzin. Maksymalne stężenie w moczu pojawia się w czasie około 1 godziny po wstrzyknięciu. W zakresie dawek zalecanych klinicznie nie zaobserwowano, by kinetyka produktu leczniczego zależała od wielkości podanej dawki.6

Podsumowanie kluczowych parametrów farmakokinetycznych

  • Czas połowicznej dystrybucji: około 21 minut – wskazuje na szybkie rozprowadzenie substancji w organizmie7
  • Objętość dystrybucji: 0,26 l/kg masy ciała – odpowiada objętości płynu pozakomórkowego8
  • Wiązanie z białkami: mniej niż 2% – minimalne wiązanie z białkami osocza9
  • Czas połowicznej eliminacji: około 2 godzin – relatywnie szybkie usuwanie substancji z organizmu10
  • Wydalanie przez nerki: 80% w ciągu 4 godzin i 97% w ciągu 24 godzin – wskazuje na wydajne usuwanie substancji z organizmu11
  • Wydalanie z kałem: około 1,2% w ciągu 72 godzin – marginalna droga eliminacji12
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl