Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tobramycin Via pharma 300 mg/5 ml

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania tobramycyny

Tobramycyna jako antybiotyk aminoglikozydowy została poddana szeregowi badań przedklinicznych mających na celu ocenę jej bezpieczeństwa. Dane uzyskane z konwencjonalnych badań farmakologicznych, toksyczności po wielokrotnym podaniu, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa dostarczają istotnych informacji na temat profilu bezpieczeństwa tego leku w zastosowaniu klinicznym.¹

Główne działania toksyczne

W badaniach przedklinicznych zidentyfikowano, że głównymi narządami docelowymi dla toksycznego działania tobramycyny są nerki oraz struktury związane z czynnością narządu przedsionkowego i ślimakowego. Te obserwacje są spójne z profilem bezpieczeństwa innych antybiotyków aminoglikozydowych. Istotny jest fakt, że działania nefrotoksyczne i ototoksyczne obserwowano głównie przy stężeniach ogólnoustrojowych tobramycyny znacznie przewyższających stężenia uzyskiwane po inhalacji zalecanych dawek terapeutycznych.²

Potencjał rakotwórczy

Przeprowadzone badania karcynogenności tobramycyny podawanej drogą wziewną nie wykazały zwiększonej częstości występowania jakichkolwiek nowotworów. Wyniki te sugerują, że tobramycyna stosowana w postaci inhalacji nie wykazuje potencjału rakotwórczego.³

Genotoksyczność

W licznych testach oceniających potencjalne działanie genotoksyczne, tobramycyna nie wykazała zdolności do indukowania mutacji genowych ani uszkodzeń chromosomów. Świadczy to o braku działania toksycznego na materiał genetyczny komórek.⁴

Toksyczny wpływ na rozród i rozwój płodu

Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono specyficznych badań dotyczących toksycznego wpływu tobramycyny podawanej wziewnie na rozród. Dostępne dane pochodzą z badań, w których tobramycynę podawano zwierzętom innymi drogami.⁵

Badania z wykorzystaniem podskórnego podawania tobramycyny w dawce 100 mg/kg mc. na dobę szczurom oraz w maksymalnej tolerowanej dawce 20 mg/kg mc. na dobę królikom w okresie organogenezy nie wykazały działania teratogennego leku. Oznacza to, że tobramycyna w tych dawkach nie powodowała strukturalnych wad rozwojowych u płodów zwierząt doświadczalnych.⁶

W przypadku królików nie było możliwe przeprowadzenie oceny działania teratogennego przy wyższych dawkach podawanych pozajelitowo (≥40 mg/kg mc. na dobę), ponieważ takie dawkowanie prowadziło do toksyczności u ciężarnych samic i w konsekwencji do poronień.⁷

Istotne jest, że w dotychczasowych badaniach przedklinicznych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej tobramycyny nie oceniano specyficznie działania ototoksycznego u potomstwa. Na podstawie dostępnych danych z badań na zwierzętach nie można wykluczyć ryzyka działania toksycznego, szczególnie ototoksycznego, u płodów narażonych na lek w okresie prenatalnym.⁸

Wpływ na płodność

Badania prowadzone na szczurach, którym podawano tobramycynę podskórnie w dawkach do 100 mg/kg mc. na dobę, nie wykazały niekorzystnego wpływu na zachowania godowe ani zaburzeń płodności zarówno u samców jak i samic. Wskazuje to na brak negatywnego oddziaływania tobramycyny na funkcje reprodukcyjne u tego gatunku zwierząt.⁹

Implikacje kliniczne danych przedklinicznych

Dane uzyskane z badań przedklinicznych potwierdzają, że główne ryzyko związane ze stosowaniem tobramycyny u ludzi dotyczy jej działania nefrotoksycznego i ototoksycznego. Jednak bezpieczeństwo stosowania produktu Tobramycin Via pharma w postaci roztworu do nebulizacji wynika z faktu, że po podaniu wziewnym uzyskiwane są znacznie niższe stężenia ogólnoustrojowe leku w porównaniu z dawkami wywołującymi działania toksyczne w badaniach przedklinicznych. Dzięki miejscowemu podaniu i minimalnemu wchłanianiu ogólnoustrojowemu, ryzyko wystąpienia toksyczności narządowej związanej z tobramycyną jest znacząco zredukowane.¹⁰