Dawkowanie i sposób podawania
Tobramycin B. Braun 3 mg/ml

Tobramycyna, aminoglikozydowy antybiotyk stosowany w ciężkich zakażeniach, wymaga precyzyjnego dawkowania dostosowanego do wieku, masy ciała oraz stanu klinicznego pacjenta. U dorosłych i młodzieży (12-17 lat) dawka wynosi 3 mg/kg/dobę w ciężkich zakażeniach, a w zakażeniach zagrażających życiu do 5 mg/kg/dobę, podawana jednorazowo lub w podzielonych dawkach co 6-8 godzin. W mukowiscydozie dawka może wzrosnąć do 8-10 mg/kg/dobę z koniecznością monitorowania stężenia leku w surowicy. U dzieci powyżej 1 tygodnia życia stosuje się dawki 6-7,5 mg/kg/dobę jednorazowo lub podzielone co 6-8 godzin. Dobowa objętość roztworu 3 mg/ml jest proporcjonalna do masy ciała (np. 50 ml dla 50 kg). Podawanie zaleca się raz na dobę u pacjentów z prawidłową czynnością nerek (5 mg/kg/dobę), co zmniejsza ryzyko nefro- i ototoksyczności dzięki efektowi poantybiotykowemu i mniejszemu magazynowaniu leku w nerkach i uchu wewnętrznym.

Dawkowanie i sposób podawania tobramycyny

Tobramycina jest antybiotykiem aminoglikozydowym stosowanym w leczeniu ciężkich zakażeń. Prawidłowe dawkowanie i sposób podawania leku mają kluczowe znaczenie dla osiągnięcia efektu terapeutycznego przy jednoczesnym zminimalizowaniu ryzyka działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania oraz sposobu podawania leku Tobramycin B. Braun w postaci roztworu do infuzji o stężeniu 3 mg/ml.1

Dawkowanie u pacjentów z prawidłową czynnością nerek

Dorośli i młodzież (12-17 lat)

Dawkowanie tobramycyny u pacjentów dorosłych i młodzieży w wieku od 12 do 17 lat zależy od ciężkości zakażenia:2

  • W ciężkich zakażeniach: 3 mg/kg masy ciała na dobę, podawane jako dawka pojedyncza lub w równo podzielonych dawkach po 1 mg/kg masy ciała co 8 godzin.3
  • W zakażeniach zagrażających życiu: Do 5 mg/kg masy ciała na dobę, podawane jako dawka pojedyncza lub w równo podzielonych dawkach po 1,66 mg/kg masy ciała co 8 godzin. W niektórych przypadkach może być konieczne podawanie 1,25 mg/kg masy ciała co 6 godzin. Po uzyskaniu poprawy stanu klinicznego dawkę należy zmniejszyć.4
  • W mukowiscydozie: Ze względu na zmienioną farmakokinetykę tobramycyny u pacjentów z mukowiscydozą, może być konieczne zwiększenie dawki do 8-10 mg/kg masy ciała na dobę, podawanej w równych dawkach podzielonych. Ze względu na dużą zmienność osobniczą, zaleca się monitorowanie stężenia tobramycyny w surowicy w celu osiągnięcia stężenia terapeutycznego.5

Dzieci (powyżej 1 tygodnia życia)

U dzieci powyżej jednego tygodnia życia zaleca się dawkowanie:6

  • 6-7,5 mg/kg masy ciała na dobę w jednej dawce, lub
  • 2-2,5 mg/kg masy ciała co 8 godzin, lub
  • 1,5-1,9 mg/kg masy ciała co 6 godzin (w niektórych przypadkach)

Dobór wielkości butelki i podawanej dawki zależy od masy ciała pacjenta. Podawana objętość nie może przekraczać określonej dawki. Należy bezwzględnie upewnić się, że pacjent otrzyma właściwą objętość leku. W celu uniknięcia przedawkowania, należy pobrać obliczoną dawkę z pojemnika przed podaniem produktu leczniczego lub usunąć niepotrzebną część produktu leczniczego przed podaniem obliczonej dawki.7

Dobowa objętość roztworu podawanego w infuzji u pacjentów z prawidłową czynnością nerek
Dawka (mg/kg masy ciała/dobę) Masa ciała (kg) Całkowita dobowa objętość roztworu podanego w infuzji (ml)
3,0 mg 50 kg 50 ml
3,0 mg 60 kg 60 ml
3,0 mg 70 kg 70 ml
3,0 mg 80 kg 80 ml
3,0 mg 90 kg 90 ml
3,0 mg 100 kg 100 ml

Dawkowanie raz na dobę

Zaleca się podawanie tobramycyny raz na dobę, z wyjątkiem następujących grup pacjentów:8

  • Pacjenci z osłabioną odpornością (np. z neutropenią)
  • Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek
  • Pacjenci z wywiadem lub objawami wskazującymi na utratę słuchu lub zaburzenia czynności układu przedsionkowego
  • Pacjenci z wodobrzuszem
  • Pacjenci z rozległymi oparzeniami (ponad 20% skóry)
  • Kobiety w ciąży

U pacjentów z prawidłową czynnością nerek zalecana dawka przy podawaniu raz na dobę wynosi 5 mg/kg masy ciała.9

Dawkowanie raz na dobę wykazuje korzystniejszy profil skuteczności i bezpieczeństwa w porównaniu do tradycyjnego dawkowania kilka razy na dobę. Tobramycyna wykazuje długotrwały efekt poantybiotykowy, a jej działanie bakteriobójcze zależy od stężenia. Badania wykazały, że przenikanie aminoglikozydów do kory nerek oraz ucha wewnętrznego ulega wysyceniu przy stosunkowo niewielkich stężeniach w surowicy, co oznacza, że przy dawkowaniu raz na dobę (gdy maksymalne stężenie tobramycyny w surowicy jest większe) mniejsza ilość aminoglikozydów jest magazynowana w nerkach i uchu wewnętrznym, co zmniejsza ryzyko działań niepożądanych.10

Również podczas leczenia skojarzonego (np. z antybiotykiem beta-laktamowym w zwykłej dawce) możliwe jest podanie całkowitej dawki dobowej tobramycyny w jednej dawce.11

Dawkowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, po podaniu dawki początkowej 1 mg/kg masy ciała, konieczna jest modyfikacja dawkowania. Można to przeprowadzić poprzez:12

  • Schemat 1: Zmniejszenie dawki podawanej co 8 godzin
  • Schemat 2: Zwiększenie odstępów między zwykłymi dawkami

Jeśli nie jest możliwe bezpośrednie mierzenie stężenia tobramycyny w surowicy, dawkę należy modyfikować na podstawie stężenia kreatyniny w surowicy lub klirensu kreatyniny, przy założeniu, że istnieje dobra korelacja między tymi parametrami a okresem półtrwania tobramycyny.13

Leczenie podtrzymujące po dawce początkowej 1 mg/kg masy ciała, w zależności od czynności nerek i masy ciała pacjenta
Czynność nerek Schematy dawkowania
Azot mocznikowy [mg/100 ml] Stężenie kreatyniny w surowicy [mg/100 ml] Klirens kreatyniny [ml/min] Schemat 1. Dawki zmodyfikowane, podawane co 8 godzin Schemat 2. Dawki stałe, podawane w zmodyfikowanych odstępach czasu
Prawidłowy 20 1,3 70 60 mg co 8 h 80 mg co 8 h

Alternatywny sposób obliczenia zmniejszonej dawki podawanej co 8 godzin (u pacjentów ze stabilnym i znanym stężeniem kreatyniny w surowicy) polega na podzieleniu normalnej, zalecanej dawki przez stężenie kreatyniny (mg/100 ml) u danego pacjenta. Do obliczenia częstości podawania dawek (w godzinach) można pomnożyć przez sześć stężenie kreatyniny (mg/100 ml) w surowicy danego pacjenta.14

Monitorowanie stężeń tobramycyny w surowicy

W przypadku następujących grup pacjentów należy kontrolować dawkowanie poprzez oznaczanie stężenia tobramycyny w surowicy:15

  • Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
  • Pacjenci leczeni długotrwale i dużymi dawkami
  • Niemowlęta i małe dzieci
  • Pacjenci z dodatkowymi czynnikami ryzyka reakcji toksycznych

Aby uniknąć toksycznych działań niepożądanych, maksymalne stężenie tobramycyny w surowicy powinno wynosić między 4 a 10 mikrogramów/ml, a minimalne stężenie przed podaniem następnej dawki powinno być mniejsze niż 2 mikrogramy/ml.16

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci poddawani hemodializie

Po każdej sesji dializy należy indywidualnie dostosować dawkę według stężenia tobramycyny w surowicy. Zazwyczaj zalecana dawka tobramycyny po hemodializie równa się połowie dawki nasycającej.17

Pacjenci w podeszłym wieku

Pacjenci w podeszłym wieku mogą wymagać niższych dawek podtrzymujących niż młodsi dorośli pacjenci w celu osiągnięcia stężenia terapeutycznego w surowicy.18

Pacjenci otyli

Odpowiednią dawkę dobową dla pacjentów otyłych można obliczyć na podstawie szacowanej idealnej masy ciała pacjenta plus 40% nadmiaru masy ciała.19

Czas trwania leczenia

Zwykle czas trwania leczenia tobramycyną wynosi od 7 do 10 dni. W przypadku zakażeń opornych lub powikłanych może być konieczne długotrwałe podawanie leku. Przy leczeniu trwającym dłużej niż 10 dni zaleca się monitorowanie czynności nerek, słuchu i przedsionka, ponieważ ryzyko nefro- i neurotoksyczności wzrasta w przypadku przedłużonej terapii.20

Sposób podawania tobramycyny

Tobramycin B. Braun w postaci roztworu do infuzji o stężeniu 3 mg/ml podaje się wyłącznie drogą dożylną w formie infuzji. Zalecany czas podawania wynosi 30 minut, jednak w razie potrzeby może być wydłużony maksymalnie do 60 minut.21

Zaleca się podawanie leku za pomocą pompy infuzyjnej w celu zapewnienia odpowiedniego dawkowania.22

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl