Działania niepożądane
Sunitynib Adamed 25 mg

Sunitynib, stosowany w leczeniu raka nerkowokomórkowego (RCC), nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) oraz nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych. Do najczęstszych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość i leukopenia, występujące bardzo często (≥1/10). Często obserwuje się również nadciśnienie tętnicze (≥1/10) oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, ból brzucha, wymioty, biegunkę, nudności i zaparcia. Charakterystyczne dla sunitynibu są także zmiany skórne, takie jak przebarwienia skóry, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, wysypka i suchość skóry (≥1/10). Niedoczynność tarczycy występuje bardzo często (≥1/10), podczas gdy nadczynność i zapalenie tarczycy są rzadsze. Nasilenie objawów może ulegać zmniejszeniu w trakcie kontynuacji terapii.

Działania niepożądane sunitynibu

Sunitynib, dostępny w postaci kapsułek twardych zawierających sunitynibu jabłczan, jest lekiem stosowanym w leczeniu nowotworów, takich jak rak nerkowokomórkowy (RCC), nowotwory podścieliskowe przewodu pokarmowego (GIST) oraz nowotwory neuroendokrynne trzustki (pNET). Jak każdy lek, sunitynib może powodować działania niepożądane, które wymagają szczególnej uwagi personelu medycznego 1.

Podsumowanie profilu bezpieczeństwa

Podczas terapii sunitynibem odnotowano szereg działań niepożądanych o różnym stopniu nasilenia. Najcięższe z nich, które mogą prowadzić do zgonu, obejmują: niewydolność nerek, niewydolność serca, zator tętnicy płucnej, perforację przewodu pokarmowego oraz różnego rodzaju krwotoki (z układu oddechowego, przewodu pokarmowego, guza, układu moczowego oraz krwotoki mózgowe) 2.

Do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych o dowolnym stopniu nasilenia należą: zmniejszenie apetytu, zaburzenia smaku, nadciśnienie tętnicze, uczucie zmęczenia oraz zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (takie jak biegunka, nudności, zapalenie jamy ustnej, niestrawność i wymioty), a także przebarwienia skórne i erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa 3.

Istotne jest, że nasilenie tych objawów może się zmniejszać wraz z kontynuacją leczenia. Podczas terapii może rozwinąć się również niedoczynność tarczycy 4.

Do najczęściej występujących działań niepożądanych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość 5.

Potencjalnie śmiertelne zdarzenia niepożądane

Poza wymienionymi powyżej ciężkimi działaniami niepożądanymi, odnotowano również inne zdarzenia, które w niektórych przypadkach doprowadziły do zgonu. Obejmują one: niewydolność wielonarządową, rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe, krwotok do jamy otrzewnowej, niewydolność nadnerczy, odmę opłucnową, wstrząs oraz nagły zgon 6.

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Przedstawione poniżej działania niepożądane zostały zgłoszone przez pacjentów z nowotworami podścieliskowymi przewodu pokarmowego (GIST), rakiem nerkowokomórkowym z przerzutami (MRCC) i nowotworami neuroendokrynnymi trzustki (pNET) w danych zbiorczych obejmujących 7115 pacjentów. Uwzględnione zostały również działania niepożądane stwierdzone w badaniach klinicznych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu 7.

Klasyfikacja częstości występowania

W poniższej tabeli działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania zgodnie z następującą konwencją 8:

  • Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
  • Często: występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (od ≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często: występują u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (od ≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko: występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (od ≥1/10 000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
  • Częstość nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Tabela działań niepożądanych

Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Częstość nieznana
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia wirusowe
Zakażenia układu oddechowego
Ropień
Zakażenia grzybicze
Zakażenia dróg moczowych
Zakażenia skóry
Posocznica
Martwicze zapalenie powięzi
Zakażenia bakteryjne
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Neutropenia
Małopłytkowość
Niedokrwistość
Leukopenia
Limfopenia Pancytopenia Mikroangiopatia zakrzepowa
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość Obrzęk naczynioruchowy
Zaburzenia endokrynologiczne Niedoczynność tarczycy Nadczynność tarczycy Zapalenie tarczycy
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Zmniejszenie łaknienia Odwodnienie
Hipoglikemia
Zespół ostrego rozpadu guza
Zaburzenia psychiczne Bezsenność Depresja
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy
Bóle głowy
Zaburzenia smaku
Neuropatia obwodowa
Parestezje
Niedoczulica
Przeczulica
Krwotok mózgowy
Udar mózgu
Przemijający napad niedokrwienny
Zespół odwracalnej tylnej encefalopatii
Zaburzenia oka Obrzęk tkanek oczodołu
Obrzęk powiek
Zwiększone łzawienie
Zaburzenia serca Niedokrwienie mięśnia sercowego
Zmniejszenie frakcji wyrzutowej
Zastoinowa niewydolność serca
Zawał mięśnia sercowego
Niewydolność serca
Kardiomiopatia
Niewydolność lewokomorowa
Zaburzenia rytmu typu torsade de pointes
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie tętnicze Zakrzepica żył głębokich
Uderzenia gorąca
Nagłe zaczerwienienie twarzy
Tętniak i rozwarstwienie tętnicy
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Duszność
Krwotok z nosa
Kaszel
Zator tętnicy płucnej
Wysięk opłucnowy
Krwioplucie
Duszność wysiłkowa
Ból jamy ustnej i gardła
Niedrożność nosa
Suchość błon śluzowych nosa
Krwotok płucny
Niewydolność oddechowa
Zaburzenia żołądka i jelit Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej
Ból brzucha
Wymioty
Biegunka
Niestrawność
Nudności
Zaparcia
Choroba refluksowa przełyku
Dysfagia
Krwotok z przewodu pokarmowego
Zapalenie przełyku
Wzdęcie brzucha
Dyskomfort w nadbrzuszu
Krwotok z odbytu
Krwawienie z dziąseł
Owrzodzenie jamy ustnej
Ból odbytu
Zapalenie warg
Guzy krwawnicze
Ból języka
Ból w jamie ustnej
Suchość w jamie ustnej
Wzdęcia
Dyskomfort w jamie ustnej
Odbijanie się ze zwracaniem treści
Perforacja przewodu pokarmowego
Zapalenie trzustki
Przetoka odbytu
Zapalenie jelita grubego
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Niewydolność wątroby
Zapalenie pęcherzyka żółciowego
Zaburzenia czynności wątroby
Zapalenie wątroby
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Przebarwienia skóry
Zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej
Wysypka
Zmiany koloru włosów
Suchość skóry
Złuszczanie skóry
Reakcje skórne
Egzema
Pęcherze
Rumień
Łysienie
Trądzik
Świąd
Hiperpigmentacja skóry
Zmiany skórne
Rogowacenie skóry
Zapalenie skóry
Zaburzenia dotyczące płytki paznokciowej
Rumień wielopostaciowy
Zespół Stevensa-Johnsona
Piodermia zgorzelinowa
Martwica toksycznorozpływna naskórka
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Ból w kończynach
Bóle stawowe
Ból pleców
Bóle mięśniowo-szkieletowe
Kurcze mięśni
Bóle mięśniowe
Osłabienie mięśni
Martwica kości szczęki i (lub) żuchwy
Przetoka
Rabdomioliza
Miopatia
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Niewydolność nerek
Ostra niewydolność nerek
Zmiana barwy moczu
Białkomocz
Krwotok z dróg moczowych Zespół nerczycowy
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zapalenie błon śluzowych
Zmęczenie
Obrzęk
Gorączka
Ból w klatce piersiowej
Ból
Zespół rzekomogrypowy
Dreszcze
Nieprawidłowy proces gojenia się ran
Badania diagnostyczne Zmniejszenie masy ciała
Zmniejszenie liczby białych krwinek
Zwiększenie aktywności
Zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej we krwi
Zwiększone stężenie

Działania niepożądane wymagające szczególnej obserwacji

Zaburzenia hematologiczne

Do najczęstszych działań niepożądanych hematologicznych należą: neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość i leukopenia. Są to zaburzenia występujące bardzo często (≥1/10) u pacjentów przyjmujących sunitynib 9. Rzadziej może wystąpić limfopenia (często), pancytopenia (niezbyt często) czy mikroangiopatia zakrzepowa (rzadko).

Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego

Nadciśnienie tętnicze jest bardzo częstym działaniem niepożądanym (≥1/10) 10. Ponadto mogą wystąpić: niedokrwienie mięśnia sercowego, zmniejszenie frakcji wyrzutowej (często), a w rzadszych przypadkach zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, kardiomiopatia (niezbyt często) czy niewydolność lewokomorowa i zaburzenia rytmu typu torsade de pointes (rzadko).

Zaburzenia żołądka i jelit

Sunitynib bardzo często (≥1/10) powoduje zaburzenia żołądkowo-jelitowe takie jak: zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, ból brzucha, wymioty, biegunka, niestrawność, nudności i zaparcia 11. Do poważniejszych powikłań, występujących niezbyt często, należą: perforacja przewodu pokarmowego, zapalenie trzustki, przetoka odbytu i zapalenie jelita grubego.

Zaburzenia skórne

Charakterystycznymi działaniami niepożądanymi dotyczącymi skóry, występującymi bardzo często (≥1/10), są: przebarwienia skóry, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej (zespół ręka-stopa), wysypka, zmiany koloru włosów i suchość skóry 12. Do rzadkich, ale poważnych reakcji skórnych należą: rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, piodermia zgorzelinowa i martwica toksyczno-rozpływna naskórka.

Zaburzenia nerek

Często (≥1/100 do <1/10) obserwuje się niewydolność nerek, ostrą niewydolność nerek, zmianę barwy moczu i białkomocz 13. Rzadziej może wystąpić krwotok z dróg moczowych (niezbyt często) lub zespół nerczycowy (rzadko).

Zaburzenia endokrynologiczne

Niedoczynność tarczycy jest bardzo częstym działaniem niepożądanym (≥1/10) 14, natomiast nadczynność tarczycy występuje niezbyt często, a zapalenie tarczycy rzadko.

Zaburzenia ogólne

Bardzo często (≥1/10) występują: zapalenie błon śluzowych, zmęczenie, obrzęk i gorączka 15. Częstymi objawami są również: ból w klatce piersiowej, ból, zespół rzekomogrypowy i dreszcze.

Należy pamiętać, że powyższe zestawienie nie wyczerpuje wszystkich możliwych działań niepożądanych sunitynibu. W przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepokojących objawów, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem prowadzącym terapię.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl