Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

W związku z profilem farmakodynamicznym kwetiapiny i jej wpływem na ośrodkowy układ nerwowy, należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania jej z innymi lekami oddziałującymi na OUN oraz z alkoholem. Interakcje te mogą prowadzić do nasilenia działań niepożądanych i zaburzeń funkcji poznawczych.¹

Interakcje z lekami wpływającymi na CYP3A4

Metabolizm kwetiapiny zachodzi głównie z udziałem izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450. Badania interakcji przeprowadzone u zdrowych ochotników wykazały, że jednoczesne stosowanie kwetiapiny (w dawce 25 mg) z ketokonazolem, silnym inhibitorem CYP3A4, powoduje 5-8-krotne zwiększenie wartości AUC kwetiapiny. Z tego względu równoczesne stosowanie kwetiapiny i inhibitorów CYP3A4 jest przeciwwskazane. Dodatkowo nie zaleca się spożywania soku grejpfrutowego podczas leczenia kwetiapiną, ponieważ może on również hamować aktywność CYP3A4.²

Interakcje z induktorami enzymów wątrobowych

Stosowanie kwetiapiny z karbamazepiną (induktorem enzymów wątrobowych) znacząco zwiększa klirens kwetiapiny, zmniejszając ekspozycję ogólnoustrojową na kwetiapinę (mierzoną jako AUC) średnio do 13% wartości obserwowanej przy podaniu samej kwetiapiny. U niektórych pacjentów efekt ten może być jeszcze silniejszy. Podobnie, jednoczesne stosowanie kwetiapiny z fenytoiną powoduje znaczne zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 450%.³

Leczenie kwetiapiną u pacjentów przyjmujących induktory enzymów wątrobowych można rozpocząć tylko wtedy, gdy według oceny lekarza korzyści z zastosowania kwetiapiny przewyższają ryzyko związane z przerwaniem leczenia induktorem enzymów wątrobowych. Ważne jest, aby wszelkie zmiany w stosowaniu induktorów enzymów wątrobowych przeprowadzać stopniowo. W razie potrzeby można rozważyć zastąpienie induktora lekiem, który nie ma wpływu na enzymy wątrobowe (np. walproinianem sodu).⁴

Interakcje z lekami serotoninergicznymi

Kwetiapinę należy stosować ostrożnie w skojarzeniu z lekami o działaniu serotoninergicznym, takimi jak inhibitory MAO, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI) lub trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne. Takie połączenia zwiększają ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, stanu potencjalnie zagrażającego życiu.⁵

Interakcje z lekami o działaniu antycholinergicznym

Ostrożności wymaga również leczenie pacjentów otrzymujących leki o działaniu antycholinergicznym (antagoniści receptorów muskarynowych), które mogą nasilać objawy związane z blokadą receptorów cholinergicznych powodowanych przez kwetiapinę.⁶

Interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi i przeciwpsychotycznymi

Parametry farmakokinetyczne kwetiapiny nie zmieniają się w sposób istotny klinicznie podczas jednoczesnego stosowania z lekami przeciwdepresyjnymi takimi jak imipramina (inhibitor CYP2D6) lub fluoksetyna (inhibitor CYP3A4 i CYP2D6). Podobnie, nie obserwuje się istotnych zmian parametrów farmakokinetycznych kwetiapiny przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwpsychotycznych takich jak rysperydon lub haloperydol.⁷

Natomiast jednoczesne podawanie kwetiapiny i tiorydazyny powoduje zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 70%, co może prowadzić do zmniejszenia jej stężenia w osoczu i potencjalnego zmniejszenia skuteczności terapii.⁸

Interakcje z innymi lekami

Farmakokinetyka kwetiapiny nie ulega zmianie podczas jednoczesnego stosowania z cymetydyną. Podobnie, farmakokinetyka litu nie zmienia się podczas jednoczesnego podawania z kwetiapiną.⁹

W 6-tygodniowym, randomizowanym badaniu klinicznym z zastosowaniem litu i kwetiapiny o przedłużonym uwalnianiu w porównaniu do placebo i kwetiapiny o przedłużonym uwalnianiu u dorosłych pacjentów z ostrym zespołem maniakalnym, zaobserwowano zwiększoną częstość występowania zdarzeń związanych z zaburzeniami czynności układu pozapiramidowego (szczególnie drżenia), senności oraz zwiększenia masy ciała w grupie otrzymującej lit i kwetiapinę w porównaniu do grupy otrzymującej kwetiapinę i placebo.¹⁰

W przypadku jednoczesnego stosowania walproinianu sodu i kwetiapiny, ich farmakokinetyka nie zmienia się w stopniu istotnym klinicznie. Jednakże badanie retrospektywne przeprowadzone wśród dzieci i młodzieży przyjmujących walproinian, kwetiapinę lub oba te leki wykazało większą częstość występowania leukopenii i neutropenii w grupie leczonej jednocześnie obiema substancjami w porównaniu do każdej z grup monoterapii.¹¹

Nie przeprowadzono formalnych badań interakcji z lekami powszechnie stosowanymi w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego. Zaleca się zachowanie ostrożności podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z lekami mogącymi powodować zaburzenia elektrolitowe lub wydłużać odstęp QT.¹²

Interakcje z alkoholem

Ze względu na hamujący wpływ kwetiapiny na ośrodkowy układ nerwowy, jednoczesne spożywanie alkoholu przez pacjentów leczonych tym lekiem może prowadzić do nasilenia działania depresyjnego na OUN. Połączenie to może skutkować zwiększoną sedacją, zaburzeniami koordynacji ruchowej, wydłużeniem czasu reakcji oraz osłabieniem funkcji poznawczych.¹³

Alkohol może również wpływać na metabolizm kwetiapiny, ponieważ alkohol etylowy może indukować enzymy wątrobowe, co potencjalnie może prowadzić do zmniejszenia stężenia kwetiapiny w osoczu i zmniejszenia jej skuteczności terapeutycznej. W związku z tym, pacjentom stosującym kwetiapinę zaleca się całkowitą abstynencję od alkoholu w trakcie leczenia.

Tabela interakcji