Działania niepożądane
PoltechDTPA 13,25 mg DTPA (sodu dietylenotriamiopentaoctan jednowodny)
PoltechDTPA (sodu dietylenotriaminopentaoctan jednowodny, DTPA) w dawce 13,25 mg jest stosowany jako radiofarmaceutyk w diagnostyce medycyny nuklearnej. Profil bezpieczeństwa preparatu cechuje się bardzo rzadkim występowaniem działań niepożądanych (<1/10 000), obejmujących m.in. zawroty głowy, obniżenie ciśnienia tętniczego, zaczerwienienie skóry, duszność, pokrzywkę oraz świąd. Sporadycznie obserwuje się również nudności, wymioty, gorączkę, ból głowy, nadciśnienie oraz aseptyczne zapalenie opon mózgowych. Działania te mają zazwyczaj charakter przejściowy i ustępują po leczeniu objawowym, choć ciężkie reakcje alergiczne mogą wymagać zastosowania leków przeciwhistaminowych, kortykosteroidów lub adrenaliny. W diagnostyce medycyny nuklearnej dawka skuteczna promieniowania jonizującego jest zwykle mniejsza niż 20 mSv, co wiąże się z bardzo niskim ryzykiem indukcji nowotworów i wad dziedzicznych, choć ryzyko to nie może być całkowicie wykluczone.
- Działania niepożądane leku PoltechDTPA
- Szczegółowy przegląd działań niepożądanych
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia układu oddechowego
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
- Zaburzenia ogólne
- Działania niepożądane związane z promieniowaniem
- Tabela działań niepożądanych
- Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
- Raportowanie podejrzewanych działań niepożądanych
Działania niepożądane leku PoltechDTPA
PoltechDTPA (sodu dietylenotriaminopentaoctan jednowodny, DTPA) w dawce 13,25 mg jest zestawem do sporządzania preparatu radiofarmaceutycznego stosowanego w diagnostyce medycyny nuklearnej. Jak każdy produkt leczniczy, PoltechDTPA może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta one wystąpią. Należy zwrócić szczególną uwagę na profil bezpieczeństwa leku, aby odpowiednio ocenić stosunek korzyści do ryzyka przy jego stosowaniu.1
Profil bezpieczeństwa leku
Działania niepożądane związane z PoltechDTPA można podzielić na dwie główne kategorie: bezpośrednie reakcje na substancję aktywną oraz efekty związane z narażeniem na promieniowanie jonizujące. Większość bezpośrednich działań niepożądanych występuje bardzo rzadko (częstość mniejsza niż 1 na 10 000 pacjentów), co wskazuje na stosunkowo dobry profil bezpieczeństwa leku.2
Ryzyko związane z narażeniem na promieniowanie
Badania diagnostyczne z wykorzystaniem PoltechDTPA wiążą się z narażeniem pacjenta na promieniowanie jonizujące. Warto podkreślić, że w większości badań diagnostycznych w medycynie nuklearnej dostarczona dawka skuteczna jest mniejsza niż 20 mSv. Choć istnieje teoretyczne ryzyko wywołania chorób nowotworowych i wad wrodzonych, aktualne dane wskazują na małe prawdopodobieństwo wystąpienia tego rodzaju działań niepożądanych w przypadku badań diagnostycznych z wykorzystaniem radiofarmaceutyków.3
Szczegółowy przegląd działań niepożądanych
Klinicyści powinni być świadomi potencjalnych działań niepożądanych podczas stosowania preparatu PoltechDTPA. Poniżej przedstawiono systematyczny przegląd wszystkich raportowanych działań niepożądanych z uwzględnieniem częstości ich występowania oraz charakterystyki klinicznej.4
Zaburzenia układu nerwowego
W obrębie układu nerwowego raportowano zawroty głowy jako bardzo rzadkie działanie niepożądane (częstość mniejsza niż 1 na 10 000 pacjentów). Dodatkowo, według danych literaturowych, u pacjentów po podaniu ⁹⁹ᵐTc-DTPA w sporadycznych przypadkach obserwowano ból głowy oraz aseptyczne zapalenie opon mózgowych, choć są to zdarzenia niezwykle rzadkie.5
Zaburzenia naczyniowe
W zakresie układu naczyniowego bardzo rzadko występują obniżenie ciśnienia tętniczego oraz zaczerwienienie skóry. Według dodatkowych danych literaturowych, sporadycznie może wystąpić również nadciśnienie i wypieki.6
Zaburzenia układu oddechowego
Duszność jest jedynym raportowanym działaniem niepożądanym dotyczącym układu oddechowego, występującym bardzo rzadko (częstość mniejsza niż 1 na 10 000 pacjentów).7
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Wśród reakcji skórnych bardzo rzadko raportowano pokrzywkę i świąd (swędzenie). Dane literaturowe wskazują również na możliwość wystąpienia rumienia w sporadycznych przypadkach.8
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
Choć nie są wymienione w głównej tabeli działań niepożądanych, dane literaturowe wskazują, że po podaniu ⁹⁹ᵐTc-DTPA w sporadycznych przypadkach możliwe jest wystąpienie nudności i wymiotów.9
Zaburzenia ogólne
Na podstawie danych literaturowych, w sporadycznych przypadkach u pacjentów po podaniu ⁹⁹ᵐTc-DTPA może wystąpić gorączka.10
Działania niepożądane związane z promieniowaniem
Działania niepożądane związane z narażeniem na promieniowanie jonizujące obejmują możliwość indukcji nowotworów oraz wad dziedzicznych. Częstość tych zdarzeń jest określona jako „nieznana” (nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Należy jednak podkreślić, że ryzyko to jest bardzo małe w przypadku standardowych badań diagnostycznych.11
Tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Charakterystyka kliniczna |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Objaw subiektywny, zwykle ustępujący samoistnie |
| Zaburzenia naczyniowe | Obniżenie ciśnienia tętniczego | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Monitorowanie parametrów krążeniowych zalecane u osób z chorobami układu krążenia |
| Zaczerwienienie | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Przejściowe, zwykle ustępuje bez interwencji | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Wymaga natychmiastowej interwencji i monitorowania |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Pokrzywka | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Objaw reakcji alergicznej, może wymagać leczenia przeciwhistaminowego |
| Świąd (swędzenie) | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Objaw reakcji alergicznej, zwykle ustępuje po leczeniu przeciwhistaminowym | |
| Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone (w tym torbiele i polipy) | Indukcja nowotworów* | Nieznana częstość | Związane z narażeniem na promieniowanie jonizujące, ryzyko teoretyczne przy dawkach diagnostycznych |
| Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne | Wady dziedziczne* | Nieznana częstość | Związane z narażeniem na promieniowanie jonizujące, ryzyko teoretyczne przy dawkach diagnostycznych |
| Inne sporadyczne działania niepożądane raportowane w literaturze** | Gorączka | Sporadycznie | Objaw niespecyficzny, wymaga diagnostyki różnicowej |
| Nudności | Sporadycznie | Przejściowe, samoistnie ustępujące | |
| Wymioty | Sporadycznie | Może wymagać leczenia objawowego | |
| Ból głowy | Sporadycznie | Przejściowy, reaguje na standardowe leczenie przeciwbólowe | |
| Nadciśnienie | Sporadycznie | Wymaga monitorowania, szczególnie u pacjentów z chorobami układu krążenia | |
| Aseptyczne zapalenie opon mózgowych | Sporadycznie | Ciężkie powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji medycznej | |
|
* Działania niepożądane związane z narażeniem na promieniowanie jonizujące ** Działania niepożądane raportowane w literaturze (J.Nucl.Med.,1996, 37, 185-192, 1064-1067) po podaniu ⁹⁹ᵐTc-DTPA |
|||
Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
W przypadku wystąpienia działań niepożądanych należy zastosować odpowiednie leczenie objawowe i monitorować stan pacjenta. Większość działań niepożądanych ma charakter przejściowy i ustępuje samoistnie lub po wdrożeniu podstawowego leczenia objawowego. W przypadku ciężkich reakcji alergicznych może być konieczne zastosowanie leków przeciwhistaminowych, kortykosteroidów lub, w skrajnych przypadkach, adrenaliny.12
Raportowanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.13
Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- e-mail: [email protected]
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu.14
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania