Działania niepożądane
Podtlenek Azotu Medyczny SPAWMET 98%
Podtlenek azotu medyczny SPAWMET (98,0%, gaz medyczny, skroplony) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas jego stosowania. Do bardzo często występujących należą nudności, wymioty oraz wzdęcie brzucha, a także niedotlenienie utrzymujące się przez kilka minut po zakończeniu podawania. Często obserwuje się zaburzenia ucha środkowego oraz nadciśnienie śródgałkowe, ból oka, niedrożność tętnicy siatkówki i zaburzenia widzenia. Wśród bardzo rzadkich działań niepożądanych wymienia się m.in. niedokrwistość megaloblastyczną, granulocytopenię (po podawaniu dłuższym niż 24 godziny), martwicę wątroby, niedobór witaminy B12 oraz zwiększenie poziomu homocystyny we krwi, co może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych. U personelu medycznego przy powtarzającej się ekspozycji istnieje ryzyko bezpłodności oraz licznych wad wrodzonych.
- Działania niepożądane podtlenku azotu medycznego
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Szczegółowe działania niepożądane według układów
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia serca
- Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne
- Zaburzenia oka
- Zaburzenia ucha i błędnika
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
- Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
- Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
- Zaburzenia naczyniowe
- Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia psychiczne
- Tabela działań niepożądanych podtlenku azotu medycznego
Działania niepożądane podtlenku azotu medycznego
Podtlenek azotu medyczny SPAWMET (98,0%, gaz medyczny, skroplony) może wywoływać szereg działań niepożądanych, które personel medyczny powinien uwzględnić podczas stosowania tego produktu leczniczego. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego gazu medycznego według klasyfikacji układów i narządów.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
W opisie działań niepożądanych zastosowano następującą klasyfikację częstości występowania:<sup data-drug="Podtlenek Azotu Medyczny SPAWMET" data-section="Działania niepożądane" title="Opis częstości: bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 do 1/1000 do < 1/100); rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000); bardzo rzadko (2
- Bardzo często (≥1/10)
- Często (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt często (>1/1000 do <1/100)
- Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
- Bardzo rzadko (<1/10 000)
- Nie znana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)
Szczegółowe działania niepożądane według układów
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
W kategorii bardzo rzadkich działań niepożądanych związanych z podtlenkiem azotu obserwuje się:3
- Niedokrwistość megaloblastyczną* – zaburzenie charakteryzujące się obecnością nieprawidłowo dużych erytrocytów w szpiku kostnym
- Granulocytopenię* – zmniejszenie liczby granulocytów (po podawaniu dłuższym niż 24 godziny)
Zaburzenia serca
Do bardzo rzadkich działań niepożądanych w obrębie układu sercowo-naczyniowego należą:4
- Arytmia – zaburzenia rytmu serca
- Niewydolność serca – stan, w którym serce nie jest w stanie zapewnić odpowiedniego przepływu krwi
Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne
Bardzo rzadko mogą wystąpić:5
- Liczne wady wrodzone – ryzyko występuje u personelu medycznego przy powtarzającej się ekspozycji na podtlenek azotu
Zaburzenia oka
Często obserwowane działania niepożądane dotyczące narządu wzroku obejmują:6
- Nadciśnienie śródgałkowe – podwyższone ciśnienie wewnątrz gałki ocznej
- Ból oka
- Niedrożność tętnicy siatkówki – blokada naczyń krwionośnych w siatkówce
- Zaburzenia widzenia i utrata wzroku
Zaburzenia ucha i błędnika
Częste działania niepożądane obejmują:7
- Zaburzenia ucha środkowego – mogą prowadzić do problemów z równowagą lub niedosłuchu
Zaburzenia żołądka i jelit
Bardzo często występujące działania niepożądane dotyczące przewodu pokarmowego:8
- Nudności i wymioty – najczęstsze objawy po zastosowaniu podtlenku azotu
- Wzdęcie brzucha – nadmierne gromadzenie się gazów w przewodzie pokarmowym
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Bardzo rzadko pojawia się:9
- Martwica wątroby – śmierć komórek wątrobowych, poważne i zagrażające życiu powikłanie
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Bardzo rzadko występują:10
- Niedobór witaminy B12* – podtlenek azotu może inaktywować witaminę B12 w organizmie
- Zwiększenie poziomu aminokwasu homocystyny we krwi* – może prowadzić do zaburzeń neurologicznych
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
Bardzo rzadko obserwuje się:11
- Osłabienie mięśni – osłabienie siły mięśniowej mogące wpływać na mobilność pacjenta
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Bardzo często występuje:12
- Bezpłodność – szczególnie zagrożeni są przedstawiciele personelu medycznego przy powtarzającej się ekspozycji na podtlenek azotu
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Działania niepożądane dotyczące układu oddechowego obejmują:13
- Niedotlenienie – występuje bardzo często, utrzymuje się przez kilka minut po zakończeniu podawania podtlenku azotu
- Odma opłucnowa – bardzo rzadko, gromadzenie się powietrza w przestrzeni opłucnowej
Zaburzenia naczyniowe
Bardzo rzadko obserwuje się:14
- Niedociśnienie – spadek ciśnienia tętniczego krwi
- Wstrząs – stan zagrożenia życia charakteryzujący się niewydolnością krążenia
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach
Bardzo rzadko występują:15
- Zmniejszenie przepływu krwi przez tkankę mózgową – może prowadzić do niedotlenienia tkanki mózgowej
- Powikłania związane ze sprzętem medycznym – zwiększenie ciśnienia w balonach napełnianych gazem
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Bardzo rzadko obserwuje się:16
- Zaburzenia chodu – nieprawidłowości w sposobie poruszania się
Zaburzenia układu nerwowego
Działania niepożądane dotyczące układu nerwowego obejmują:17
Rzadko występujące:
- Paraplegia, parapareza* – niedowład lub porażenie kończyn dolnych
- Mielopatia* – uszkodzenie rdzenia kręgowego
- Podostra złożona degeneracja rdzenia kręgowego – choroba demielinizacyjna rdzenia kręgowego
- Polineuropatia – uszkodzenie wielu nerwów obwodowych
Bardzo rzadko występujące:
- Padaczka – zaburzenia neurologiczne charakteryzujące się nawracającymi napadami
- Zwiększone ciśnienie śródczaszkowe – podwyższone ciśnienie płynu mózgowo-rdzeniowego
- Ból głowy
- Zaburzenia czuciowe – nieprawidłowości w odbieraniu bodźców
- Nieprawidłowe odruchy
- Obniżony poziom przytomności
- Neuropatia obwodowa* – uszkodzenie nerwów obwodowych
- Encefalopatia* – uszkodzenie mózgu
Zaburzenia psychiczne
Podtlenek azotu może powodować następujące zaburzenia psychiczne:18
Niezbyt często:
- Halucynacje – postrzeganie nieistniejących bodźców
Bardzo rzadko:
- Zaburzenia psychotyczne – poważne zaburzenia psychiczne z zaburzoną oceną rzeczywistości
- Stan splątania – dezorientacja, zaburzenia świadomości
- Niepokój, lęk
- Nastrój euforyczny – nieadekwatnie podwyższony nastrój
* Oznacza działania niepożądane występujące bardzo rzadko po jednorazowej ekspozycji nie dłuższej niż 6 godzin19
Tabela działań niepożądanych podtlenku azotu medycznego
| Układ/narząd | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Bardzo rzadko | Niedokrwistość megaloblastyczna* | Anemia spowodowana zaburzonym dojrzewaniem erytrocytów w szpiku kostnym |
| Granulocytopenia* | Zmniejszenie liczby granulocytów (po podawaniu dłuższym niż 24 godziny) | ||
| Zaburzenia serca | Bardzo rzadko | Arytmia | Zaburzenia rytmu serca |
| Niewydolność serca | Upośledzenie funkcji serca jako pompy | ||
| Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne | Bardzo rzadko | Liczne wady wrodzone | Występują u personelu medycznego przy powtarzającej się ekspozycji |
| Zaburzenia oka | Często | Nadciśnienie śródgałkowe | Podwyższone ciśnienie wewnątrz gałki ocznej |
| Ból oka | Dolegliwości bólowe w obrębie oka | ||
| Niedrożność tętnicy siatkówki | Blokada naczyń krwionośnych w siatkówce | ||
| Zaburzenia widzenia i utrata wzroku | Pogorszenie ostrości widzenia, aż do całkowitej utraty wzroku | ||
| Zaburzenia ucha i błędnika | Często | Zaburzenia ucha środkowego | Nieprawidłowości w funkcjonowaniu ucha środkowego |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Bardzo często | Nudności i wymioty | Objawy dyspeptyczne, mdłości |
| Wzdęcie brzucha | Nadmierne gromadzenie się gazów w przewodzie pokarmowym | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Bardzo rzadko | Martwica wątroby | Śmierć komórek wątrobowych |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Bardzo rzadko | Niedobór witaminy B12* | Obniżony poziom witaminy B12 wskutek inaktywacji przez podtlenek azotu |
| Zwiększenie poziomu homocystyny we krwi* | Podwyższenie stężenia tego aminokwasu we krwi | ||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bardzo rzadko | Osłabienie mięśni | Zmniejszenie siły mięśniowej |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Bardzo często | Bezpłodność | U personelu medycznego przy powtarzającej się ekspozycji |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Bardzo często | Niedotlenienie | Występuje przez kilka minut po zakończeniu podawania podtlenku azotu |
| Bardzo rzadko | Odma opłucnowa | Gromadzenie się powietrza w przestrzeni opłucnowej | |
| Zaburzenia naczyniowe | Bardzo rzadko | Niedociśnienie | Spadek ciśnienia tętniczego krwi |
| Wstrząs | Stan zagrożenia życia charakteryzujący się niewydolnością krążenia | ||
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Bardzo rzadko | Zmniejszenie przepływu krwi przez tkankę mózgową | Ograniczenie perfuzji mózgowej |
| Powikłania związane ze sprzętem medycznym | Zwiększenie ciśnienia w balonach napełnianych gazem | ||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Bardzo rzadko | Zaburzenia chodu | Nieprawidłowości w sposobie poruszania się |
| Zaburzenia układu nerwowego | Rzadko | Paraplegia, parapareza* | Niedowład lub porażenie kończyn dolnych |
| Mielopatia* | Uszkodzenie rdzenia kręgowego | ||
| Podostra złożona degeneracja rdzenia kręgowego | Choroba demielinizacyjna rdzenia kręgowego | ||
| Polineuropatia | Uszkodzenie wielu nerwów obwodowych | ||
| Bardzo rzadko | Padaczka | Zaburzenia neurologiczne z nawracającymi napadami | |
| Zwiększone ciśnienie śródczaszkowe | Podwyższone ciśnienie płynu mózgowo-rdzeniowego | ||
| Ból głowy | Dolegliwości bólowe w obrębie głowy | ||
| Zaburzenia czuciowe | Nieprawidłowości w odbieraniu bodźców | ||
| Nieprawidłowe odruchy | Zaburzenia odruchów fizjologicznych | ||
| Obniżony poziom przytomności | Zaburzenia świadomości | ||
| Neuropatia obwodowa* | Uszkodzenie nerwów obwodowych | ||
| Encefalopatia* | Uszkodzenie mózgu | ||
| Zaburzenia psychiczne | Niezbyt często | Halucynacje | Postrzeganie nieistniejących bodźców |
| Bardzo rzadko | Zaburzenia psychotyczne | Poważne zaburzenia psychiczne z zaburzoną oceną rzeczywistości | |
| Stan splątania | Dezorientacja, zaburzenia świadomości | ||
| Niepokój, lęk | Odczucie zagrożenia, napięcia psychicznego | ||
| Nastrój euforyczny | Nieadekwatnie podwyższony nastrój |
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48 22 49 21 309 e-mail: [email protected]20
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.21
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania