Działania niepożądane
Parkador 25 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Parkador, zawierający karbidopę i lewodopę w dawkach 25 mg + 100 mg lub 12,5 mg + 50 mg, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, głównie wynikającymi z ośrodkowego działania dopaminergicznego. Najczęściej obserwowane są dyskinezy (ruchy pląsawicze, dystonie), nudności oraz zakażenia układu moczowego (≥1/10). Często występują także zaburzenia psychiczne, takie jak omamy, depresja z możliwymi skłonnościami samobójczymi, oraz zaburzenia ruchowe, w tym efekt „on-off” i senność. Rzadziej notuje się poważne powikłania, jak złośliwy zespół neuroleptyczny, epizody psychotyczne, zaburzenia rytmu serca i krwawienia z przewodu pokarmowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na zespół dysregulacji dopaminowej (DDS), manifestujący się kompulsywnym przyjmowaniem leku i ciężkimi dyskinezami, oraz zaburzenia kontroli impulsów, które mogą prowadzić do patologicznych zachowań, takich jak gry hazardowe czy napadowe objadanie się.
- Działania niepożądane leku Parkador (karbidopa/lewodopa)
- Częstotliwość występowania działań niepożądanych
- Szczegółowe działania niepożądane według układów i narządów
- Zaburzenia kontroli impulsów
- Dodatkowe działania niepożądane związane z terapią lewodopą lub leczeniem skojarzonym karbidopa/lewodopa
- Zmiany wyników badań laboratoryjnych
- Szczególne zagrożenia i niebezpieczeństwa
- Zgłaszanie działań niepożądanych
- Kolejne rozdziały
Działania niepożądane leku Parkador (karbidopa/lewodopa)
Działania niepożądane obserwowane u pacjentów przyjmujących produkt leczniczy Parkador (25 mg + 100 mg lub 12,5 mg + 50 mg tabletki) często wiążą się z ośrodkowym działaniem neurofarmakologicznym dopaminy. Należy podkreślić, że odpowiednie dostosowanie dawkowania może znacząco zmniejszyć nasilenie tych reakcji. Najczęściej raportowane działania niepożądane to dyskinezy, w tym ruchy przypominające pląsawicę, dystonie i inne ruchy mimowolne, a także nudności. Występowanie drgań mięśni i kurczu powiek może stanowić wczesny sygnał wskazujący na konieczność redukcji dawki leku.1
Częstotliwość występowania działań niepożądanych
Zgodnie z klasyfikacją MedDRA, częstotliwość występowania działań niepożądanych określa się następującymi terminami: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych).2
Szczegółowe działania niepożądane według układów i narządów
| Klasyfikacja układów i narządów MedDRA | Częstość | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Bardzo często | Zakażenia układu moczowego | Występują z częstością ≥1/10 leczonych pacjentów |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Rzadko | Leukopenia, niedokrwistość hemolityczna i niehemolityczna, trombocytopenia, agranulocytoza | Mogą manifestować się nieprawidłowościami w obrazie krwi, włącznie ze zmniejszeniem liczby poszczególnych elementów morfotycznych |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Często | Utrata apetytu | Zmniejszenie łaknienia prowadzące do niedoborów żywieniowych |
| Zaburzenia psychiczne | Często | Omamy, depresja (możliwe skłonności samobójcze), dezorientacja, nietypowe sny | Zaburzenia psychiczne o różnym nasileniu, wymagające monitorowania stanu psychicznego pacjenta |
| Niezbyt często | Pobudzenie | Stan wzmożonej aktywności psychoruchowej | |
| Rzadko | Epizody zaburzeń psychotycznych (wyobrażenia i urojenia paranoidalne) | Wymagają natychmiastowej interwencji i modyfikacji leczenia | |
| Nieznana | Zespół dysregulacji dopaminowej (DDS) | Uzależnienie związane z kompulsywnym przyjmowaniem większych niż zalecane dawek leku, prowadzące do ciężkich dyskinez | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bardzo często | Zaburzenia ruchowe (ruchy przypominające pląsawicę), zaburzenia napięcia mięśni, inne ruchy kompulsywne | Główne objawy niepożądane związane z działaniem dopaminergicznym |
| Często | Epizody spowolnienia ruchowego (efekt „on-off”), zawroty głowy, zaburzenia czucia, senność (w rzadkich przypadkach nadmierna senność w ciągu dnia i nagłe zasypianie) | Efekt „on-off” charakteryzuje się nieprzewidywalnymi wahaniami sprawności ruchowej | |
| Niezbyt często | Omdlenie | Krótkotrwała utrata przytomności | |
| Rzadko | Złośliwy zespół neuroleptyczny, otępienie, drgawki | Złośliwy zespół neuroleptyczny stanowi zagrożenie życia; dla drgawek nie ustalono związku przyczynowego z lekiem | |
| Zaburzenia serca | Często | Kołatanie serca | Subiektywne odczucie nieprawidłowej czynności serca |
| Rzadko | Nieregularna czynność serca | Zaburzenia rytmu serca wymagające kontroli kardiologicznej | |
| Zaburzenia naczyniowe | Często | Działanie ortostatyczne (epizody zmniejszenia ciśnienia tętniczego krwi) | Spadek ciśnienia przy zmianie pozycji ciała |
| Rzadko | Nadciśnienie tętnicze, zapalenie żył | Zaburzenia wymagające kontroli i odpowiedniego leczenia | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Często | Duszność | Subiektywne uczucie braku powietrza |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Często | Nudności, wymioty, biegunka | Często występujące objawy ze strony przewodu pokarmowego |
| Rzadko | Krwawienie z przewodu pokarmowego, owrzodzenie dwunastnicy, ciemne zabarwienie śliny | Poważne powikłania wymagające pilnej interwencji medycznej | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Niezbyt często | Pokrzywka | Skórna reakcja alergiczna |
| Rzadko | Świąd, plamica Schönleina-Henocha, łysienie, wysypka, ciemne zabarwienie potu, obrzęk naczynioruchowy | Różnorodne reakcje skórne, niektóre będące wyrazem nadwrażliwości | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Niezbyt często | Skurcze mięśni | Mimowolne, bolesne skurcze grup mięśniowych |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Rzadko | Ciemna barwa moczu | Zmiana zabarwienia moczu związana z metabolizmem leku |
| Zaburzenia ogólne | Często | Ból w klatce piersiowej | Dolegliwość wymagająca różnicowania z chorobami sercowo-naczyniowymi |
Zaburzenia kontroli impulsów
Szczególną grupę działań niepożądanych stanowią zaburzenia kontroli impulsów, które mogą manifestować się jako:3
- Patologiczna skłonność do gier hazardowych
- Zwiększenie popędu płciowego (libido)
- Zwiększenie aktywności seksualnej
- Kompulsywne wydawanie pieniędzy lub kupowanie
- Napadowe objadanie się oraz jedzenie kompulsywne
Te objawy mogą wystąpić u pacjentów leczonych agonistami dopaminy i/lub innymi lekami dopaminergicznymi zawierającymi lewodopę, w tym produktu leczniczego Parkador. Klinicznie istotny jest zespół dysregulacji dopaminowej (DDS), który stanowi formę uzależnienia obserwowaną u niektórych pacjentów leczonych karbidopą i lewodopą. Pacjenci z tym zaburzeniem wykazują kompulsywne przyjmowanie większych niż zalecane dawek leku w celu opanowania objawów motorycznych, co może prowadzić do ciężkich dyskinez.4
Dodatkowe działania niepożądane związane z terapią lewodopą lub leczeniem skojarzonym karbidopa/lewodopa
Poniższe działania niepożądane obserwowano w związku z leczeniem lewodopą lub leczeniem skojarzonym karbidopy z lewodopą, co może sugerować ich potencjalne występowanie również podczas terapii produktem Parkador:5
- Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone: czerniak (stanowi przeciwwskazanie do stosowania leku)
- Zaburzenia psychiczne: bezsenność, uczucie lęku, euforia, dezorientacja, bruksizm
- Zaburzenia układu nerwowego: zaburzenia czujności, pobudzenie, gorzki smak w ustach, osłabienie, ból głowy, aktywacja utajonego zespołu Hornera, ataksja, nasilone drżenie rąk, drętwienie
- Zaburzenia oka: podwójne widzenie, niewyraźne widzenie, rozszerzenie źrenic, skurcze mięśni oczu, kurcz powiek
- Zaburzenia naczyniowe: uderzenia gorąca, nagłe zaczerwienienie
- Zaburzenia układu oddechowego: chrypka, zmiany rytmu oddychania, czkawka
- Zaburzenia żołądka i jelit: suchość błony śluzowej jamy ustnej, ślinotok, trudności z przełykaniem, ból w jamie brzusznej i inne objawy ze strony układu pokarmowego, zaparcia, wzdęcia, dolegliwości w górnej części brzucha, piekący ból języka
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: nadmierna potliwość
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: skurcze mięśni, szczękościsk
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych: zatrzymanie moczu, nietrzymanie moczu
- Zaburzenia układu rozrodczego: priapizm
- Zaburzenia ogólne: astenia, złe samopoczucie, obrzęki, osłabienie, zmęczenie, trudności z chodzeniem
- Badania diagnostyczne: zwiększenie lub zmniejszenie masy ciała
Zmiany wyników badań laboratoryjnych
U pacjentów otrzymujących leczenie skojarzone karbidopą i lewodopą obserwowano zmiany wyników badań laboratoryjnych, które mogą również wystąpić podczas stosowania produktu Parkador. Obejmują one:6
- Zwiększone wartości wyników badań czynnościowych wątroby (fosfataza alkaliczna, AspAT, AlAT, dehydrogenaza mleczanowa)
- Zwiększone stężenie bilirubiny i mocznika we krwi
- Zwiększone stężenie kreatyniny i moczanów
- Dodatni test Coombsa
- Zmniejszone stężenie hemoglobiny i hematokrytu
- Zwiększone stężenie glukozy w surowicy krwi
- Obecność białych krwinek, bakterii i krwi w moczu
Warto zauważyć, że produkty lecznicze zawierające karbidopę i lewodopę mogą powodować fałszywie dodatni wynik badań z użyciem wskaźnika na obecność ketonów w moczu. Reakcji tej nie zmienia gotowanie próbki moczu. Stosowanie metod oksydazy glukozy może dać fałszywie ujemne wyniki na cukromocz.7
Szczególne zagrożenia i niebezpieczeństwa
Wśród działań niepożądanych leku Parkador szczególne niebezpieczeństwo stanowią:8
- Złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN) – rzadkie, ale zagrażające życiu powikłanie charakteryzujące się sztywnością mięśni, hipertermią, zaburzeniami świadomości i niestabilnością autonomicznego układu nerwowego. Wymaga natychmiastowego przerwania leczenia i hospitalizacji.
- Działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego – obejmujące zaburzenia rytmu serca, znaczące wahania ciśnienia tętniczego, które mogą zwiększać ryzyko upadków i urazów.
- Ciężkie zaburzenia psychiczne – w tym objawy psychotyczne i depresja ze skłonnościami samobójczymi, wymagające pilnej interwencji psychiatrycznej.
- Zaburzenia kontroli impulsów i zespół dysregulacji dopaminowej – prowadzące do zachowań kompulsywnych i uzależnienia od leku.
- Skłonność do upadków – wymieniona jako działanie niepożądane w kategorii „Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach”, stanowiąca istotne zagrożenie, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku.9
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:10
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Telefon: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.11
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania