Działania niepożądane
Medikinet CR 10 mg 10 mg
Chlorowodorek metylofenidatu w postaci kapsułek o zmodyfikowanym uwalnianiu Medikinet CR wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących układ nerwowy, psychiczny, sercowo-naczyniowy, pokarmowy, skórny oraz inne układy. Najczęściej obserwuje się ból głowy (≥1/10), bezsenność i nerwowość (≥1/10), tachykardię, kołatanie serca (≥1/100 do <1/10), nudności i suchość w jamie ustnej (≥1/10). Rzadziej występują poważne objawy, takie jak drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, próby samobójcze, zatrzymanie krążenia czy zawał mięśnia sercowego (<1/10 000). Występują także zaburzenia naczyniowo-mózgowe, reakcje nadwrażliwości, zaburzenia hematologiczne (leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość) oraz zmiany w funkcji wątroby, w tym wzrost aktywności enzymów wątrobowych i rzadkie przypadki śpiączki wątrobowej. Objawy te wymagają szczególnej uwagi, zwłaszcza u pacjentów dorosłych, u których niektóre działania niepożądane występują częściej.
- Działania niepożądane leku Medikinet CR (chlorowodorek metylofenidatu)
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Profil bezpieczeństwa w poszczególnych układach narządowych
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia innych układów narządowych
- Szczególnie istotne działania niepożądane
- Tabela działań niepożądanych leku Medikinet CR
Działania niepożądane leku Medikinet CR (chlorowodorek metylofenidatu)
Działania niepożądane chlorowodorku metylofenidatu w postaci kapsułek o zmodyfikowanym uwalnianiu Medikinet CR obejmują szerokie spektrum objawów dotyczących różnych układów i narządów. Dane dotyczące bezpieczeństwa zebrano zarówno z badań klinicznych, jak i ze zgłoszeń spontanicznych po wprowadzeniu produktu do obrotu. Przedstawione informacje odnoszą się do populacji dzieci, młodzieży oraz osób dorosłych i zostały sklasyfikowane według częstości występowania oraz układów narządowych.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
W charakterystyce produktu leczniczego zastosowano następującą klasyfikację częstości występowania działań niepożądanych:2
- Bardzo często – występuje u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
- Często – występuje u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt często – występuje u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
- Rzadko – występuje u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
- Bardzo rzadko – występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
- Częstość nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Profil bezpieczeństwa w poszczególnych układach narządowych
Poniżej przedstawiono szczegółowy opis działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania chlorowodorku metylofenidatu, ze szczególnym uwzględnieniem specyfiki leku Medikinet CR.
Zaburzenia układu nerwowego
W obrębie układu nerwowego najczęściej obserwowanym objawem jest ból głowy, który występuje bardzo często. Często raportowane są również: drżenie, senność, zawroty głowy, dyskineza oraz hiperaktywność psychoruchowa.3
Do poważniejszych działań niepożądanych, choć występujących rzadziej, należą: drgawki, ruchy choreoatetotyczne, przemijające niedokrwienne zaburzenia neurologiczne oraz złośliwy zespół neuroleptyczny (NMS). Należy zaznaczyć, że w przypadku NMS zgłoszenia były słabo udokumentowane, a pacjenci w większości przypadków otrzymywali również inne produkty lecznicze, co utrudnia określenie dokładnej roli metylofenidatu.4
Z częstością nieznaną raportowano: zaburzenia naczyniowo-mózgowe (w tym zapalenia naczyń, krwotoki mózgowe, udary naczyniowe mózgu, zapalenie tętnic mózgowych, zatory naczyń mózgowych), napady drgawkowe typu grand mal, migrenę, parestezje, afazję oraz dysemię.5
Zaburzenia psychiczne
W sferze psychicznej najczęściej obserwowane są bezsenność i nerwowość, które występują bardzo często.6 Do często występujących objawów należą: nietypowe zachowania, agresja, labilność emocjonalna, pobudzenie, jadłowstręt, lęk, depresja, drażliwość, niepokój, zaburzenia snu oraz zmniejszenie libido.7
Niezbyt często raportowano: nadmierną czujność, omamy słuchowe, wzrokowe i czuciowe, zmiany nastroju, wahania nastroju, złość, myśli samobójcze, manię, dezorientację oraz zaburzenia libido.8
Do rzadko występujących, ale poważnych działań niepożądanych należą: próby samobójcze (także dokonane samobójstwo), przemijający nastrój depresyjny, nietypowe myślenie, apatia, powtarzalne zachowania, nadmierna libido, urojenia, zaburzenia myślenia, stany splątania, uzależnienie i słowotok. Przypadki nadużywania i uzależnienia zgłaszano częściej dla postaci leku o natychmiastowym uwalnianiu.9
Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego
W obrębie układu sercowo-naczyniowego często występują: tachykardia, kołatanie serca oraz zaburzenia rytmu serca.10 Niezbyt często raportowany jest ból w klatce piersiowej, a rzadko dusznica bolesna.11
Bardzo rzadko, ale stanowiącymi poważne zagrożenie dla życia pacjenta są: zatrzymanie krążenia i zawał mięśnia sercowego.12 Z częstością nieznaną raportowano: tachykardię nadkomorową, bradykardię, skurcze dodatkowe komór, skurcze dodatkowe oraz dyskomfort w okolicy serca.13
W zakresie naczyń krwionośnych często obserwuje się nadciśnienie tętnicze krwi i obwodowe marznięcie.14 Rzadko występuje zapalenie i (lub) zamknięcie tętnic mózgowych oraz objaw Raynauda.15
Zaburzenia żołądka i jelit
W obrębie przewodu pokarmowego często występują: nudności i suchość w jamie ustnej.16 Często obserwuje się również: ból brzucha, biegunkę, dyskomfort w jamie brzusznej, wymioty (zwykle na początku leczenia, które można łagodzić poprzez równoczesne przyjmowanie pokarmu), dyspepsję oraz ból zębów.17
Do rzadziej występujących objawów należą zaparcia, natomiast z częstością nieznaną zgłaszano odruchy wymiotne.18
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
W zakresie funkcji wątroby niezbyt często obserwuje się wzrost aktywności enzymów wątrobowych.19 Bardzo rzadko, ale stanowiące poważne zagrożenie dla zdrowia, są zaburzenia czynności wątroby, w tym śpiączka wątrobowa.20
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Do często występujących objawów skórnych należą: nadmierna potliwość, łysienie, świąd, wysypka i pokrzywka.21 Niezbyt często występują obrzęk naczynioruchowy, stany pęcherzowe i złuszczanie się naskórka.22
Rzadko zgłaszano wysypkę plamkową i rumień, a bardzo rzadko rumień wielopostaciowy, złuszczające zapalenie skóry oraz stałą wysypkę polekową.23
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Bardzo rzadko obserwuje się: leukopenię, małopłytkowość, niedokrwistość oraz plamicę małopłytkową.24 Z częstością nieznaną raportowano pancytopenię.25
Zaburzenia innych układów narządowych
W pozostałych układach narządowych raportowano m.in.:
- Układ odpornościowy: reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne, obrzęk uszu, stany pęcherzowe, łuszczenie się skóry, pokrzywka, świąd, wysypka i wypryski skórne26
- Układ oddechowy: kaszel, ból gardła i krtani, duszność27
- Układ moczowo-płciowy: krwiomocz (niezbyt często), nietrzymanie moczu (rzadko), zaburzenia erekcji (częstość nieznana)28
- Układ mięśniowo-szkieletowy: ból stawów (często), ból mięśni, drgawki mięśni, sztywność mięśni (często), skurcze mięśni (rzadko), szczękościsk (rzadko)29
Szczególnie istotne działania niepożądane
Do szczególnie istotnych działań niepożądanych, które wymagają natychmiastowej interwencji lekarskiej, należą:
- Nagła śmierć sercowa30
- Zawał mięśnia sercowego31
- Udar naczyniowy mózgu32
- Zaburzenia psychotyczne33
- Myśli i próby samobójcze34
- Drgawki35
- Złośliwy zespół neuroleptyczny36
Tabela działań niepożądanych leku Medikinet CR
| Klasyfikacja układów i narządów | Bardzo często (≥1/10) | Często (≥1/100 do <1/10) | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie nosogardzieli | Zapalenie żołądka i jelit | ||||
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość, plamica małopłytkowa | Pancytopenia | ||||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne, obrzęk uszu, stany pęcherzowe, łuszczenie się skóry, pokrzywka, świąd, wysypka i wypryski skórne) | |||||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie łaknienia | Umiarkowane zmniejszenie masy ciała i wzrostu w czasie przedłużonego stosowania u dzieci | ||||
| Zaburzenia psychiczne | Bezsenność, nerwowość | Nietypowe zachowania, agresja, labilność emocjonalna, pobudzenie, jadłowstręt, lęk, depresja, drażliwość, niepokój, zaburzenia snu, zmniejszenie libido | Nadmierna czujność, omamy, zmiany nastroju, wahania nastroju, złość, myśli samobójcze, mania, dezorientacja, zaburzenia libido | Próby samobójcze (także dokonane samobójstwo), przemijający nastrój depresyjny, nietypowe myślenie, apatia, powtarzalne zachowania, nadmierna libido, urojenia, zaburzenia myślenia, stany splątania, uzależnienie | ||
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Drżenie, senność, zawroty głowy, dyskineza, hiperaktywność psychoruchowa | Sedacja, akatyzja | Drgawki, ruchy choreoatetotyczne, przemijające niedokrwienne zaburzenia neurologiczne, złośliwy zespół neuroleptyczny | Zaburzenia naczyniowo-mózgowe, napady drgawkowe typu grand mal, migrena, parestezje, afazja, dysfemia | |
| Zaburzenia oka | Podwójne widzenie, niewyraźne widzenie | Trudności w akomodacji, rozszerzenie źrenic, zaburzenia widzenia | Zespół suchego oka, nadciśnienie w gałce ocznej | |||
| Zaburzenia serca | Tachykardia, kołatanie serca, zaburzenia rytmu serca | Ból w klatce piersiowej | Dusznica bolesna | Zatrzymanie krążenia, zawał mięśnia sercowego | Tachykardia nadkomorowa, bradykardia, skurcze dodatkowe komór, skurcze dodatkowe, dyskomfort w okolicy serca | |
| Zaburzenia naczyniowe | Nadciśnienie tętnicze krwi, obwodowe marznięcie | Zapalenie i (lub) zamknięcie tętnic mózgowych, objaw Raynauda | Uderzenia gorąca, zaczerwienienie twarzy | |||
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Kaszel, ból gardła i krtani, duszność | Ból części ustnej gardła, krwawienie z nosa | ||||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, suchość w jamie ustnej, ból brzucha, biegunka, dyskomfort w jamie brzusznej, wymioty, dyspepsja, ból zębów | Zaparcia | Odruchy wymiotne | |||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Wzrost aktywności enzymów wątrobowych | Zaburzenia czynności wątroby, w tym śpiączka wątrobowa | ||||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Nadmierna potliwość, łysienie, świąd, wysypka, pokrzywka | Obrzęk naczynioruchowy, stany pęcherzowe, złuszczanie się naskórka | Wysypka plamkowa, rumień | Rumień wielopostaciowy, złuszczające zapalenie skóry, stała wysypka polekowa | Sucha skóra | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból stawów, ból mięśni, drgawki mięśni, sztywność mięśni | Skurcze mięśni, szczękościsk | ||||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Krwiomocz | Nietrzymanie moczu | ||||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Zaburzenia erekcji | Nagła śmierć sercowa, priapizm, intensywne i długotrwałe erekcje, ból piersi | ||||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Gorączka, opóźnienie wzrostu w przypadku przedłużonego stosowania u dzieci, uczucie wewnętrznego niepokoju, zmęczenie, pragnienie | Wysoka gorączka, zaburzenia uwagi, objawy grypopodobne, astenia, pragnienie, dyskomfort w klatce piersiowej | ||||
| Badania diagnostyczne | Zmiany ciśnienia tętniczego krwi i tętna (zwykle zwiększenie), zmniejszenie masy ciała | Szmery w sercu, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi, zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi, zmniejszenie liczby płytek, nieprawidłowa liczba białych krwinek | Zwiększenie aktywności hormonu stymulującego tarczycę we krwi |
Uwagi szczególne dotyczące działań niepożądanych
Niektóre objawy niepożądane występują częściej u dorosłych pacjentów niż u dzieci i młodzieży, co zostało oznaczone w dokumentacji produktu symbolem **.37 Inne działania niepożądane ustalono na podstawie badań z udziałem dorosłych pacjentów (oznaczone symbolem ***).38 Częstość niektórych objawów została ustalona na podstawie badań klinicznych u dorosłych pacjentów, ale może się również odnosić do dzieci i młodzieży (oznaczone symbolem $).39
Monitorowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.40
Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem:41
- Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel: + 48 22 49 21 301
- Fax: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.42
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania