Przeciwwskazania stosowania leku Marvelon

Lek Marvelon (0,15 mg dezogestrelu + 0,03 mg etynyloestradiolu) jako złożony hormonalny środek antykoncepcyjny posiada szereg przeciwwskazań, które należy starannie ocenić przed zleceniem terapii. Wystąpienie któregokolwiek z wymienionych poniżej stanów podczas stosowania leku stanowi wskazanie do jego natychmiastowego odstawienia.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Stwierdzona nadwrażliwość na substancje czynne (dezogestrel, etynyloestradiol) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania leku Marvelon.² Warto zwrócić uwagę, że Marvelon zawiera również laktozę jednowodną (poniżej 80 mg), co może być istotne u pacjentek z nietolerancją tego cukru.³

Przeciwwskazania związane z żylną chorobą zakrzepowo-zatorową

Marvelon jest przeciwwskazany w przypadku występowania lub zwiększonego ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE). Do tej grupy przeciwwskazań należą:⁴

• Aktywna żylna choroba zakrzepowo-zatorowa – obecnie leczona lekami przeciwzakrzepowymi lub przebyta w przeszłości. Dotyczy to zarówno zakrzepicy żył głębokich (DVT), jak i zatorowości płucnej (PE).⁵
• Genetyczne lub nabyte predyspozycje do zakrzepicy żylnej takie jak: oporność na aktywowane białko C (w tym obecność czynnika V Leiden), niedobór antytrombiny III, niedobór białka C, niedobór białka S.⁶
• Planowane rozległe zabiegi operacyjne związane z długotrwałym unieruchomieniem.⁷
• Współwystępowanie wielu czynników ryzyka skutkujące wysokim ryzykiem wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.⁸

Przeciwwskazania związane z tętniczymi zaburzeniami zakrzepowo-zatorowymi

Lek Marvelon nie powinien być stosowany u pacjentek, u których występuje lub istnieje zwiększone ryzyko tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych (ATE).⁹ Przeciwwskazania te obejmują:

• Aktywne tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, takie jak zawał mięśnia sercowego lub objawy prodromalne w postaci dławicy piersiowej.¹⁰
• Choroby naczyń mózgowych – aktualny udar, udar w wywiadzie lub objawy prodromalne jak przemijający napad niedokrwienny (TIA).¹¹
• Stwierdzone genetyczne lub nabyte predyspozycje do tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, np. hiperhomocysteinemia oraz obecność przeciwciał antyfosfolipidowych (przeciwciała antykardiolipinowe, antykoagulant toczniowy).¹²
• Migrena z ogniskowymi objawami neurologicznymi w wywiadzie.¹³
• Wysokie ryzyko tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych wynikające z współistnienia wielu czynników ryzyka lub obecności jednego z istotnych czynników ryzyka, takich jak:¹⁴
  • cukrzyca powikłana zmianami naczyniowymi¹⁵
  • ciężkie nadciśnienie tętnicze¹⁶
  • ciężka dyslipoproteinemia¹⁷

Przeciwwskazania związane z chorobami metabolicznymi i wątroby

Nie należy stosować leku Marvelon u pacjentek z następującymi schorzeniami:

• Zapalenie trzustki obecnie lub w przeszłości, jeżeli związane jest z ciężką hipertriglicerydemią.¹⁸
• Obecne lub przebyte ciężkie choroby wątroby, dopóki parametry biochemiczne czynności wątroby nie wrócą do normy.¹⁹
• Obecne lub przebyte łagodne lub złośliwe nowotwory wątroby.²⁰

Przeciwwskazania związane z układem rozrodczym

Stosowanie preparatu Marvelon jest przeciwwskazane w następujących sytuacjach klinicznych:

• Występowanie lub podejrzenie nowotworów złośliwych narządu rodnego lub piersi zależnych od hormonów płciowych.²¹
• Rozrost endometrium.²²
• Krwawienie z pochwy o nieznanej etiologii.²³
• Ciąża lub jej podejrzenie.²⁴

Interakcje lekowe stanowiące przeciwwskazania

Jednoczesne stosowanie produktu leczniczego Marvelon z produktami leczniczymi zawierającymi kombinacje:

• Ombitaswir + parytaprewir + rytonawir + dazabuwir
• Glekaprewir + pibrentaswir

Jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na potencjalne interakcje lekowe.²⁵

Warunki, w których należy odradzić stosowanie leku

Przed zaleceniem leku Marvelon należy przeprowadzić dokładny wywiad medyczny z pacjentką oraz ocenić potencjalne ryzyko wystąpienia powikłań zakrzepowo-zatorowych. W przypadku zidentyfikowania któregokolwiek z wymienionych powyżej przeciwwskazań, stosowanie leku Marvelon powinno być odradzane.

Ponadto szczególnej uwagi wymagają pacjentki, u których występują czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, takie jak:

• Wiek powyżej 35 lat, zwłaszcza w połączeniu z paleniem tytoniu
• Umiarkowane nadciśnienie tętnicze
• Otyłość (BMI > 30 kg/m²)
• Dodatni wywiad rodzinny w kierunku żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
• Planowane dłuższe unieruchomienie (np. po zabiegach ortopedycznych)

Należy również odradzić stosowanie leku Marvelon w przypadku karmienia piersią, gdyż hormony mogą przenikać do mleka matki.

W sytuacji, gdy pacjentka wymaga terapii lekami przeciwwirusowymi zawierającymi ombitaswir, parytaprewir, rytonawir, dazabuwir, glekaprewir lub pibrentaswir, należy zalecić alternatywną metodę antykoncepcji niehormonalną.²⁶