Przedawkowanie
Hydroxyzinum Polfarmex 10 mg

Przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku prowadzi do poważnych objawów toksycznych wynikających z nadmiernego działania przeciwcholinergicznego oraz zaburzeń OUN, obejmujących wczesne symptomy takie jak nudności, wymioty, tachykardia, gorączka i senność, a także objawy pośrednie i zaawansowane, w tym zaburzenia odruchu źrenicznego, drżenia mięśni, splątanie, omamy, depresję oddechową, drgawki, niedociśnienie tętnicze, zaburzenia rytmu serca, śpiączkę oraz zapaść krążeniowo-oddechową. W przypadku znacznego przedawkowania konieczna jest natychmiastowa interwencja medyczna z monitorowaniem funkcji życiowych, w tym ciągłym zapisem EKG i kontrolą ciśnienia tętniczego przez co najmniej 24 godziny lub do ustąpienia objawów.

Leczenie jest objawowe i podtrzymujące, z naciskiem na utrzymanie prawidłowej funkcji układu oddechowego i krążenia. W razie zaburzeń świadomości należy rozważyć podanie tlenu, naloksonu, glukozy i tiaminy, a w przypadku hipotensji stosować noradrenalinę lub metaraminol, unikając adrenaliny ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych. Fizostygmina może być użyteczna w opornych na leczenie ciężkich objawach przeciwcholinergicznych, jednak jest przeciwwskazana u pacjentów przyjmujących trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne oraz z zaburzeniami przewodzenia sercowego. Ze względu na ryzyko zachłystowego zapalenia płuc nie zaleca się stosowania preparatów wymiotnych, a płukanie żołądka wymaga intubacji dotchawiczej. Węgiel aktywny oraz metody pozaustrojowego oczyszczania krwi nie wykazują skuteczności w zatruciu hydroksyzyną, a brak swoistej odtrutki wymusza leczenie podtrzymujące.

Przedawkowanie leku Hydroxyzinum Polfarmex

Przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Objawy toksyczne są związane głównie z nadmiernym działaniem przeciwcholinergicznym, depresją lub paradoksalnym pobudzeniem ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Znaczne przedawkowanie wymaga natychmiastowej interwencji medycznej oraz ścisłego monitorowania funkcji życiowych pacjenta. 1

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie hydroksyzyny charakteryzuje się szerokim spektrum objawów, które mogą wystąpić z różnym nasileniem, w zależności od przyjętej dawki. Symptomatologia obejmuje zarówno objawy początkowe, jak i te pojawiające się w późniejszym stadium zatrucia. Sekwencja objawów często rozpoczyna się od nudności, wymiotów, tachykardii, gorączki i senności, przechodząc następnie w poważniejsze zaburzenia funkcji życiowych. 2

Objawy przedawkowania Opis Stadium zatrucia
Nudności i wymioty Symptomy żołądkowo-jelitowe występujące we wczesnej fazie zatrucia Wczesne
Tachykardia Przyspieszenie czynności serca, związane z działaniem przeciwcholinergicznym Wczesne
Gorączka Podwyższona temperatura ciała Wczesne
Senność Nadmierna senność wynikająca z działania na OUN Wczesne/Pośrednie
Zaburzenia odruchu źrenicznego Nieprawidłowa reakcja źrenic na światło, często rozszerzenie źrenic Pośrednie
Drżenie Mimowolne drżenie mięśni Pośrednie
Splątanie Dezorientacja, zaburzenia świadomości Pośrednie
Omamy Zaburzenia percepcji, fałszywe wrażenia zmysłowe Pośrednie
Obniżony poziom świadomości Stopniowe pogarszanie się stanu świadomości Zaawansowane
Depresja oddechowa Upośledzenie funkcji oddechowych, spłycenie i zwolnienie oddechu Zaawansowane
Drgawki Uogólnione lub ogniskowe napady drgawkowe Zaawansowane
Niedociśnienie tętnicze Spadek ciśnienia krwi, mogący prowadzić do wstrząsu Zaawansowane
Zaburzenia rytmu serca Arytmie mogące stanowić bezpośrednie zagrożenie życia Zaawansowane
Śpiączka Głębokie zaburzenia świadomości Krytyczne
Zapaść krążeniowo-oddechowa Stan bezpośredniego zagrożenia życia z niewydolnością układu krążenia i oddechowego Krytyczne

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Interwencja medyczna w przypadku znacznego przedawkowania hydroksyzyny powinna być natychmiastowa i kompleksowa. Kluczowe znaczenie ma zapewnienie prawidłowej funkcji podstawowych układów organizmu: oddechowego i krążenia. 3

Zalecane jest prowadzenie ciągłego monitorowania pacjenta przez co najmniej 24 godziny od momentu przedawkowania lub do czasu całkowitego ustąpienia objawów. Monitoring powinien obejmować zarówno pracę serca (za pomocą ciągłego zapisu EKG), jak i kontrolę ciśnienia tętniczego. 4

Postępowanie diagnostyczne

U pacjentów z zaburzeniami świadomości po przedawkowaniu hydroksyzyny należy przeprowadzić dokładny wywiad w kierunku jednoczesnego przyjmowania innych leków lub alkoholu. W zależności od stanu klinicznego pacjenta i wyników badania należy rozważyć podanie tlenu, naloksonu, glukozy i tiaminy. 5

Leczenie farmakologiczne

W przypadku konieczności zastosowania środka obkurczającego naczynia, zaleca się użycie noradrenaliny lub metaraminolu. Istotne jest, aby nie stosować adrenaliny ze względu na ryzyko potencjalizacji działań niepożądanych. 6

W szczególnych przypadkach silnego, zagrażającego życiu działania przeciwcholinergicznego, które jest oporne na standardowe leczenie, może być skuteczne podanie fizostygminy w dawce terapeutycznej. Ważne jest, aby fizostygmina nie była stosowana wyłącznie w celu zapobiegania senności pacjenta. 7

Przeciwwskazania do stosowania fizostygminy obejmują przypadki jednoczesnego zażycia trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, gdyż może to wywołać drgawki i oporne na leczenie zatrzymanie akcji serca. Należy również unikać stosowania fizostygminy u pacjentów z zaburzeniami przewodzenia sercowego. 8

Dekontaminacja przewodu pokarmowego

U pacjentów z objawami przedawkowania lub zagrożonych wystąpieniem zaburzeń świadomości, śpiączki lub drgawek, nie zaleca się stosowania preparatów wymiotnych ze względu na ryzyko zachłystowego zapalenia płuc. 9

W przypadkach klinicznie znaczącego spożycia leku można rozważyć wykonanie płukania żołądka, jednak procedura ta powinna być przeprowadzona z uprzednią intubacją dotchawiczą, co minimalizuje ryzyko aspiracji treści żołądkowej do dróg oddechowych. 10

Metody eliminacji toksyny

Dostępne dane nie potwierdzają skuteczności stosowania węgla aktywnego w przypadku przedawkowania hydroksyzyny. Ponadto, metody pozaustrojowego oczyszczania krwi takie jak hemodializa czy hemoperfuzja najprawdopodobniej nie mają istotnego znaczenia w leczeniu przedawkowania tego leku. 11

Należy podkreślić, że dla hydroksyzyny nie istnieje swoista odtrutka, co sprawia, że leczenie przedawkowania ma charakter głównie objawowy i podtrzymujący funkcje życiowe. 12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl