Interakcje leku
Gexiro (10 mg + 3 mg)/ml

Produkt leczniczy Gexiro, zawierający paracetamol (10 mg/ml) i ibuprofen (3 mg/ml) w roztworze do infuzji, wykazuje szerokie spektrum interakcji farmakologicznych ze względu na różne mechanizmy działania obu substancji czynnych. Ibuprofen może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryny) i przeciwpłytkowych (np. tyklopidyny), zwiększając ryzyko krwawień, a także hamować wydzielanie kanalikowe metotreksatu, co podnosi jego stężenie i toksyczność, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Ponadto, ibuprofen może zmniejszać skuteczność kwasu acetylosalicylowego w działaniu przeciwpłytkowym oraz zwiększać ryzyko nefrotoksyczności przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów ACE, antagonistów angiotensyny II, cyklosporyny i takrolimusu. Istotne jest także zwiększone ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego przy kojarzeniu ibuprofenu z kortykosteroidami i SSRI. Paracetamol wchodzi w interakcje z probenecydem (zmniejszenie klirensu), lekami indukującymi enzymy (fenytoina, fenobarbital, karbamazepina), co obniża jego AUC do około 60% i zwiększa ryzyko hepatotoksyczności, a także z izoniazydem, co potęguje ryzyko uszkodzenia wątroby. Alkohol etylowy nasila hepatotoksyczność paracetamolu i ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego przy jednoczesnym stosowaniu ibuprofenu.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Produkt leczniczy Gexiro, zawierający połączenie paracetamolu (10 mg/ml) i ibuprofenu (3 mg/ml) w postaci roztworu do infuzji, może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami. Ze względu na zawartość dwóch substancji czynnych o różnych mechanizmach działania, spektrum możliwych interakcji jest szczególnie szerokie. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji związanych z obiema substancjami czynnymi produktu.1

Interakcje ibuprofenu

Podobnie jak w przypadku innych produktów leczniczych zawierających ibuprofen, należy zwrócić szczególną uwagę na możliwe interakcje z następującymi grupami leków:2

  • Leki przeciwzakrzepowe z grupy dikumarolu – NLPZ mogą nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych, takich jak warfaryna. W badaniach eksperymentalnych wykazano, że ibuprofen zwiększa wpływ warfaryny na czas krwawienia. Warto zauważyć, że zarówno NLPZ, jak i leki z grupy dikumarolu są metabolizowane przez ten sam enzym CYP2C9.3
  • Leki przeciwpłytkowe – NLPZ nie należy stosować w skojarzeniu z lekami przeciwpłytkowymi, takimi jak tyklopidyna, ze względu na addytywne hamowanie czynności płytek krwi.4
  • Metotreksat – NLPZ hamują wydzielanie kanalikowe metotreksatu, co może prowadzić do interakcji metabolicznych związanych ze zmniejszonym klirensem metotreksatu. Ryzyko interakcji występuje również podczas leczenia małymi dawkami metotreksatu, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Przy jednoczesnym stosowaniu tych leków konieczne jest monitorowanie czynności nerek. Należy zachować szczególną ostrożność, jeśli oba leki są podawane w ciągu 24 godzin, gdyż może dojść do zwiększenia stężenia metotreksatu w osoczu i jego toksyczności. W przypadku leczenia dużymi dawkami metotreksatu należy bezwzględnie unikać stosowania NLPZ.5
  • Kwas acetylosalicylowy – nie zaleca się jednoczesnego podawania ibuprofenu i kwasu acetylosalicylowego z powodu możliwości nasilenia działań niepożądanych. Dane eksperymentalne sugerują, że ibuprofen może kompetycyjnie hamować wpływ małych dawek kwasu acetylosalicylowego na agregację płytek krwi. Chociaż nie ma pewności, czy dane te można ekstrapolować na sytuację kliniczną, nie można wykluczyć, że regularne, długotrwałe stosowanie ibuprofenu może zmniejszyć kardioprotekcyjne działanie małych dawek kwasu acetylosalicylowego. Sporadyczne stosowanie ibuprofenu prawdopodobnie nie ma istotnego klinicznie działania.6
  • Lit – ibuprofen zmniejsza klirens nerkowy litu, co może prowadzić do zwiększenia stężenia litu w surowicy. Należy unikać tego skojarzenia, chyba że istnieje możliwość częstego monitorowania stężenia litu w surowicy i odpowiedniego dostosowania dawki litu.7
  • Glikozydy nasercowe – NLPZ mogą nasilać niewydolność serca, zmniejszać filtrację kłębuszkową i zwiększać stężenie glikozydów nasercowych (np. digoksyny) w osoczu.8
  • Mifepryston – teoretycznie może wystąpić zmniejszenie skuteczności mifeprystonu z powodu właściwości przeciwprostaglandynowych NLPZ. Ograniczone dane sugerują jednak, że jednoczesne stosowanie NLPZ w dniu podania prostaglandyny nie wpływa niekorzystnie na działanie mifeprystonu lub prostaglandyny na dojrzewanie szyjki macicy lub kurczliwość macicy i nie zmniejsza skuteczności klinicznej farmakologicznego przerywania ciąży.9
  • Inhibitory ACE i antagoniści angiotensyny II – jednoczesne stosowanie tych leków z NLPZ zwiększa ryzyko ostrej niewydolności nerek, zwłaszcza u pacjentów z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek (np. odwodnionych lub pacjentów w podeszłym wieku). Ostrożność należy zachować szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, zwłaszcza w podeszłym wieku. Pacjentów należy odpowiednio nawadniać i rozważyć monitorowanie czynności nerek po rozpoczęciu leczenia skojarzonego oraz w regularnych odstępach czasu.10
  • Leki beta-adrenolityczne – NLPZ zmniejszają działanie hipotensyjne leków blokujących receptory beta-adrenergiczne.11
  • Pochodne sulfonylomocznika – istnieją rzadkie doniesienia o wystąpieniu hipoglikemii u pacjentów stosujących pochodne sulfonylomocznika, którzy jednocześnie otrzymywali ibuprofen.12
  • Zydowudyna – istnieją dowody na zwiększone ryzyko krwawień do stawów i krwiaka u chorych na hemofilię zakażonych wirusem HIV, którzy otrzymują jednocześnie zydowudynę i ibuprofen.13
  • Antybiotyki chinolonowe – dane z badań na zwierzętach wskazują, że NLPZ mogą zwiększać ryzyko drgawek związanych z antybiotykami chinolonowymi. U pacjentów przyjmujących jednocześnie NLPZ i chinolony może występować zwiększone ryzyko drgawek.14
  • Tiazydy, pochodne tiazydów i diuretyki pętlowe – NLPZ mogą zmniejszać działanie diuretyczne furosemidu i bumetanidu, prawdopodobnie poprzez hamowanie syntezy prostaglandyn. Mogą również zmniejszać działanie hipotensyjne tiazydów.15
  • Leki moczopędne oszczędzające potas – jednoczesne stosowanie może prowadzić do hiperkaliemii.16
  • Aminoglikozydy – NLPZ mogą zmniejszać wydalanie aminoglikozydów.17
  • Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – jednoczesne stosowanie SSRI i NLPZ wiąże się ze zwiększonym ryzykiem krwawienia, np. z przewodu pokarmowego. Ryzyko to jest zwiększone podczas jednoczesnego stosowania, a mechanizm interakcji prawdopodobnie związany jest ze zmniejszonym wychwytem serotoniny w płytkach krwi.18
  • Cyklosporyna – równoczesne podawanie NLPZ i cyklosporyny może zwiększać ryzyko nefrotoksyczności z powodu zmniejszonej syntezy prostacykliny w nerkach. W trakcie leczenia skojarzonego konieczne jest ścisłe monitorowanie czynności nerek.19
  • Kaptopryl – badania eksperymentalne wskazują, że ibuprofen zmniejsza wpływ kaptoprylu na wydalanie sodu.20
  • Takrolimus – jednoczesne podawanie NLPZ i takrolimusu może zwiększać ryzyko nefrotoksyczności z powodu zmniejszonej syntezy prostacykliny w nerkach. Podczas leczenia skojarzonego należy ściśle monitorować czynność nerek.21
  • Kortykosteroidy – jednoczesne leczenie zwiększa ryzyko owrzodzenia lub krwawienia z przewodu pokarmowego.22
  • Inhibitory CYP2C9 – jednoczesne podawanie ibuprofenu z inhibitorami CYP2C9 może zwiększać ekspozycję na ibuprofen (substrat CYP2C9). W badaniu z worykonazolem i flukonazolem (inhibitorami CYP2C9) wykazano zwiększoną ekspozycję na S(+)-ibuprofen średnio od 80 do 100%. Należy rozważyć zmniejszenie dawki ibuprofenu podczas jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami CYP2C9, szczególnie w przypadku podawania dużych dawek ibuprofenu z worykonazolem lub flukonazolem.23
  • Fenytoina – podczas jednoczesnego leczenia ibuprofenem może zwiększyć się stężenie fenytoiny w osoczu, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka toksyczności.24
  • Probenecyd i sulfinpirazon – produkty lecznicze zawierające probenecyd lub sulfinpirazon mogą opóźniać wydalanie ibuprofenu.25
  • Wyciągi roślinne – Ginkgo biloba może nasilać ryzyko krwawienia po podaniu NLPZ.26

Interakcje paracetamolu

  • Probenecyd – hamuje wiązanie paracetamolu z kwasem glukuronowym, co prowadzi do około dwukrotnego zmniejszenia klirensu paracetamolu. U pacjentów przyjmujących jednocześnie probenecyd należy rozważyć zmniejszenie dawki paracetamolu.27
  • Produkty lecznicze indukujące enzymy – takie jak niektóre leki przeciwpadaczkowe (fenytoina, fenobarbital, karbamazepina) w badaniach farmakokinetycznych zmniejszały AUC paracetamolu w osoczu do około 60%. Inne substancje o właściwościach indukujących enzymy (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) również mogą obniżać stężenie paracetamolu. Ponadto ryzyko uszkodzenia wątroby podczas leczenia maksymalną zalecaną dawką paracetamolu jest prawdopodobnie większe u pacjentów otrzymujących leki indukujące enzymy.28
  • Zydowudyna – może wpływać na metabolizm paracetamolu i odwrotnie, co może zwiększać toksyczność obu substancji.29
  • Leki przeciwzakrzepowe (warfaryna) – może być konieczne zmniejszenie dawkowania, jeśli paracetamol i leki przeciwkrzepliwe są stosowane przez dłuższy czas.30
  • Izoniazyd – zgłaszano przypadki ciężkiej hepatotoksyczności po zastosowaniu paracetamolu w dawkach terapeutycznych lub przy umiarkowanym przedawkowaniu u pacjentów leczonych izoniazydem w monoterapii lub łącznie z innymi lekami przeciwgruźliczymi.31
  • Chloramfenikol – paracetamol może wpływać na farmakokinetykę chloramfenikolu. Zaleca się monitorowanie stężenia chloramfenikolu w osoczu w przypadku jednoczesnego stosowania paracetamolu z chloramfenikolem we wstrzyknięciach.32
  • Flukloksacylina – należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania paracetamolu i flukloksacyliny, ponieważ może to prowadzić do rozwoju kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka.33

Interakcje z alkoholem

Alkohol etylowy nasila toksyczność paracetamolu, prawdopodobnie przez indukowanie wytwarzania w wątrobie hepatotoksycznych metabolitów paracetamolu. Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii produktem Gexiro może znacząco zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby, szczególnie przy stosowaniu większych dawek paracetamolu. Pacjenci powinni być poinformowani o konieczności unikania spożywania alkoholu w trakcie leczenia tym produktem.34

Ibuprofen w połączeniu z alkoholem może nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, zwiększając ryzyko krwawień i owrzodzeń. Jest to szczególnie niebezpieczne u pacjentów z chorobą wrzodową w wywiadzie lub zaburzeniami czynności wątroby.

Wpływ na badania laboratoryjne

Przyjmowanie paracetamolu może wpływać na wyniki badań kwasu moczowego z użyciem kwasu fosforowolframowego oraz stężenia cukru we krwi z zastosowaniem oksydazy-glukozy-peroksydazy. Warto o tym pamiętać przy interpretacji wyników badań laboratoryjnych u pacjentów przyjmujących produkt Gexiro.35

Populacja pediatryczna

Należy podkreślić, że badania interakcji przeprowadzono tylko u osób dorosłych. Dane dotyczące interakcji u dzieci i młodzieży są ograniczone, dlatego należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu produktu Gexiro w tej grupie wiekowej.36

Tabela interakcji leku Gexiro (paracetamol 10 mg/ml + ibuprofen 3 mg/ml)

Lek/substancja Składnik Gexiro wchodzący w interakcję Opis interakcji Poziom ważności interakcji
Warfaryna i inne leki przeciwzakrzepowe Ibuprofen i paracetamol Zwiększenie działania przeciwzakrzepowego, wydłużenie czasu krwawienia, zwiększone ryzyko krwawień Wysoki
Leki przeciwpłytkowe (np. tyklopidyna) Ibuprofen Addytywne hamowanie czynności płytek, zwiększone ryzyko krwawień Wysoki
Metotreksat Ibuprofen Hamowanie wydzielania kanalikowego metotreksatu, zwiększenie stężenia i toksyczności metotreksatu Wysoki
Kwas acetylosalicylowy Ibuprofen Nasilenie działań niepożądanych, potencjalne zmniejszenie działania przeciwpłytkowego ASA Wysoki
Lit Ibuprofen Zmniejszony klirens nerkowy litu, zwiększenie stężenia litu w surowicy Wysoki
Alkohol etylowy Paracetamol i ibuprofen Nasilenie hepatotoksyczności paracetamolu, zwiększone ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego Wysoki
Inhibitory ACE i antagoniści angiotensyny II Ibuprofen Zwiększone ryzyko ostrej niewydolności nerek, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek Wysoki
Glikozydy nasercowe (np. digoksyna) Ibuprofen Nasilenie niewydolności serca, zmniejszenie filtracji kłębuszkowej, zwiększenie stężenia glikozydów w osoczu Średni
Cyklosporyna i takrolimus Ibuprofen Zwiększone ryzyko nefrotoksyczności Średni
Kortykosteroidy Ibuprofen Zwiększone ryzyko owrzodzenia lub krwawienia z przewodu pokarmowego Średni
SSRI Ibuprofen Zwiększone ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego Średni
Leki moczopędne (tiazydy, diuretyki pętlowe) Ibuprofen Zmniejszenie działania diuretycznego i hipotensyjnego Średni
Leki moczopędne oszczędzające potas Ibuprofen Ryzyko hiperkaliemii Średni
Leki beta-adrenolityczne Ibuprofen Zmniejszenie działania hipotensyjnego Średni
Zydowudyna Ibuprofen i paracetamol Zwiększone ryzyko krwawień do stawów u pacjentów z hemofilią zakażonych HIV; wzajemny wpływ na metabolizm Średni
Inhibitory CYP2C9 (worykonazol, flukonazol) Ibuprofen Zwiększona ekspozycja na ibuprofen (80-100%) Średni
Fenytoina, fenobarbital, karbamazepina Paracetamol Zmniejszenie AUC paracetamolu do około 60%, potencjalnie zwiększone ryzyko hepatotoksyczności Średni
Izoniazyd Paracetamol Zwiększone ryzyko hepatotoksyczności Średni
Probenecyd Paracetamol i ibuprofen Hamowanie wiązania paracetamolu z kwasem glukuronowym (zmniejszenie klirensu); opóźnienie wydalania ibuprofenu Średni
Antybiotyki chinolonowe Ibuprofen Zwiększone ryzyko drgawek Niski
Pochodne sulfonylomocznika Ibuprofen Rzadkie przypadki hipoglikemii Niski
Aminoglikozydy Ibuprofen Zmniejszone wydalanie aminoglikozydów Niski
Mifepryston Ibuprofen Teoretyczne zmniejszenie skuteczności mifeprystonu Niski
Ginkgo biloba Ibuprofen Nasilenie ryzyka krwawienia Niski
Chloramfenikol Paracetamol Wpływ na farmakokinetykę chloramfenikolu Niski
Flukloksacylina Paracetamol Ryzyko kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową Niski
  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl