Właściwości farmakokinetyczne leku

Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące właściwości farmakokinetycznych dehydroepiandrosteronu (DHEA), substancji czynnej leku Femistelin dostępnego w dawkach 10 mg i 25 mg. Dane opracowano na podstawie wyników badań przeprowadzonych zarówno na zwierzętach, jak i u ludzi, po podaniu doustnym oraz dożylnym w postaci rozpuszczalnego w wodzie siarczanu DHEA. Zakres badanych dawek był bardzo szeroki – od kilku miligramów do ponad 1 grama. Badania obejmowały zarówno mężczyzn, jak i kobiety w różnym wieku, włączając osoby młode oraz w podeszłym wieku.¹

Wchłanianie

Dehydroepiandrosteron charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego po podaniu doustnym. Ze względu na lipofilny charakter substancji i jej nierozpuszczalność w wodzie, przyjęcie leku z pokarmem bogatym w tłuszcze znacząco ułatwia proces wchłaniania. Maksymalne stężenie DHEA oraz jego głównego metabolitu – siarczanu DHEA obserwuje się we krwi po około 2-5 godzinach od momentu podania produktu.²

Dystrybucja

Po wchłonięciu z przewodu pokarmowego, DHEA charakteryzuje się słabym wiązaniem z albuminami krwi – stopień wiązania wynosi około 10-20%. Większa część substancji występuje w postaci wolnej, która podlega szybkim przemianom metabolicznym. Inaczej zachowuje się postać sprzężona DHEA-S (siarczan dehydroepiandrosteronu), która wykazuje silne wiązanie z albuminami krwi (około 80-90%) i charakteryzuje się znacznie dłuższym okresem półtrwania. Objętość dystrybucji DHEA-S wynosi około 9 litrów.³

Metabolizm

Metabolizm DHEA rozpoczyna się od szybkiego sprzęgania z kwasem siarkowym. Proces ten zachodzi w wątrobie przy udziale enzymów z rodziny sulfotransferaz. W wyniku tej reakcji powstaje siarczan dehydroepiandrosteronu (DHEA-S), który stanowi najważniejszy metabolit pośredni. Wraz z krwią DHEA-S jest transportowany do tkanek docelowych, takich jak:

• piersi
• gruczoł krokowy
• narządy rodne
• kości
• mięśnie szkieletowe

W tkankach docelowych DHEA-S ulega procesowi desulfatacji, przekształcając się z powrotem w wolny DHEA. Następnie, pod wpływem specyficznych enzymów, dochodzi do przekształcenia dehydroepiandrosteronu w androstendion, a dalej w testosteron. U kobiet również powstaje androstendion i testosteron, które ulegają dalszym przemianom, odpowiednio do estronu i estradiolu. Powstałe męskie i żeńskie hormony płciowe przechodzą normalne, charakterystyczne dla tych związków przemiany biochemiczne i są usuwane z organizmu jako różne metabolity sprzężone z kwasem glukuronowym.⁴

Eliminacja

DHEA jest wydalany z organizmu człowieka zarówno z moczem, jak i z kałem w postaci nieaktywnych metabolitów. Przez nerki do moczu trafia około 50-70% wchłoniętej dawki DHEA. Pozostała część jest wydalana z żółcią do jelit i usuwana wraz z kałem.

Wolny, niesprzężony z siarczanem DHEA charakteryzuje się słabym wiązaniem z białkami i jest szybko eliminowany z organizmu. Jego klirens wynosi około 2000 l/24h, a okres półtrwania jest krótki i wynosi zaledwie 15-40 minut. Natomiast postać sprzężona (DHEA-S) silnie wiąże się z albuminami i charakteryzuje się znacznie dłuższym okresem półtrwania, wynoszącym około 12 godzin, a jej klirens jest zdecydowanie niższy – około 13 l/24h.

Istotną cechą farmakokinetyczną jest fakt, że zarówno DHEA, jak i jego siarczan nie kumulują się w organizmie. Przy przewlekłym stosowaniu leku ustala się stacjonarne stężenie hormonu we krwi.⁵

Parametry farmakokinetyczne