M-cholinolityk

M-cholinolityki, znane również jako leki przeciwcholinergiczne muskarynowe, to grupa substancji farmakologicznych, które blokują receptory muskarynowe, hamując działanie acetylocholiny. Działają one wybiórczo na receptory M1-M5, nie wpływając na receptory nikotynowe.

Mechanizm działania m-cholinolityków polega na konkurencyjnym blokowaniu wiązania acetylocholiny z receptorami muskarynowymi, co prowadzi do osłabienia lub zniesienia efektów pobudzenia układu przywspółczulnego. Skutkuje to szeregiem efektów fizjologicznych, m.in. przyspieszeniem akcji serca, rozszerzeniem źrenic, zmniejszeniem wydzielania gruczołów (śliny, potu), rozluźnieniem mięśni gładkich oskrzeli i przewodu pokarmowego.

W praktyce klinicznej m-cholinolityki znajdują zastosowanie w leczeniu astmy i POChP (np. bromek ipratropium, bromek tiotropium), choroby Parkinsona (np. biperiden), zespołu jelita drażliwego, nadreaktywnego pęcherza moczowego oraz jako premedykacja przed zabiegami chirurgicznymi. Wykorzystywane są również jako środki rozszerzające źrenice w okulistyce.

Stosowanie m-cholinolityków wiąże się z charakterystycznymi działaniami niepożądanymi, takimi jak suchość w ustach, zaburzenia widzenia, zatrzymanie moczu, zaparcia oraz tachykardia. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, przerostem prostaty czy chorobami układu sercowo-naczyniowego. Przeciwwskazane są u pacjentów z niezdiagnozowanym bólem brzucha i porażenną niedrożnością jelit.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl