zespół zapalnej rekonstrukcji immunologicznej
Zespół zapalnej rekonstrukcji immunologicznej (IRIS – Immune Reconstitution Inflammatory Syndrome) to stan kliniczny występujący u pacjentów z poważnymi niedoborami odporności, najczęściej w przebiegu zakażenia HIV, po rozpoczęciu terapii antyretrowirusowej. IRIS charakteryzuje się paradoksalnym pogorszeniem stanu klinicznego mimo skutecznego leczenia przyczynowego i wzrostu liczby limfocytów CD4+.
Patofizjologicznie IRIS jest wynikiem gwałtownego odbudowania funkcji układu immunologicznego, co prowadzi do nadmiernej, niekontrolowanej odpowiedzi zapalnej skierowanej przeciwko patogenom oportunistycznym (żywym lub martwym) lub antygenom własnym organizmu. Najczęściej związany jest z infekcjami oportunistycznymi takimi jak gruźlica, kryptokokoza, zakażenia prątkami atypowymi, PCP, CMV czy kryptosporydioza.
Klinicznie IRIS manifestuje się nasileniem objawów istniejącej wcześniej infekcji lub ujawnieniem uprzednio subklinicznego zakażenia. Objawy mogą obejmować gorączkę, powiększenie węzłów chłonnych, nacieki w płucach, zmiany skórne i ośrodkowe objawy neurologiczne. Diagnostyka wymaga wykluczenia innych przyczyn pogorszenia stanu pacjenta, w tym niepowodzenia terapii antyretrowirusowej, działań niepożądanych leków oraz nowych zakażeń.
Leczenie IRIS obejmuje kontynuację terapii antyretrowirusowej (z wyjątkiem ciężkich, zagrażających życiu przypadków), podawanie leków przeciwzapalnych, w tym kortykosteroidów w ciężkich przypadkach, oraz odpowiednie leczenie zakażenia oportunistycznego. Profilaktyka polega na odpowiednim czasie rozpoczęcia terapii antyretrowirusowej u pacjentów z zakażeniami oportunistycznymi oraz monitorowaniu pacjentów z grupy wysokiego ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Mycobacterium bovis – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Mycobacterium bovis, stosowany w szczepionce BCG AJVaccines (szczep duński 1331), podawany jest w dawkach 2-8 × 10^5 CFU/0,1 ml dla osób powyżej 12 miesięcy oraz 1-4 × 10^5 CFU/0,05 ml dla niemowląt poniżej 12 miesięcy. Szczepionka wymaga prawidłowej techniki podania śródskórnego, gdyż zbyt głębokie wstrzyknięcie zwiększa ryzyko powikłań miejscowych, takich jak sączące owrzodzenie czy ropnie. Podanie dożylne jest przeciwwskazane. U bardzo niedojrzałych wcześniaków (≤28 tygodnia ciąży) konieczne jest monitorowanie czynności oddechowej przez 48-72 godziny z uwagi na ryzyko bezdechu, jednak ze względu na korzyści szczepienie nie powinno być odraczane. Osoby z dodatnim wynikiem próby tuberkulinowej nie powinny być szczepione, aby uniknąć ciężkich reakcji miejscowych. Po szczepieniu zaleca się obserwację pacjenta przez 15-20 minut w celu wczesnego wykrycia reakcji anafilaktycznych, które choć rzadkie, wymagają natychmiastowego postępowania.
Bacillus Calmette-Guérin, bezdech, czynność oddechowa, gruźlica, leczenie przeciwretrowirusowe, lek przeciwgruźliczy, Mycobacterium bovis, niedobór odporności, niedojrzały wcześniak, próba tuberkulinowa, reakcja anafilaktyczna, ropień, ropień skórny, ropne zapalenie węzłów chłonnych, sączące owrzodzenie, szczepionka BCG, zakażenie prątkami BCG, zapalenie węzłów chłonnych, zespół zapalnej rekonstrukcji immunologicznej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – BCG Szczepionka AJVaccines
Szczepionka BCG AJVaccines zawiera żywy atenuowany szczep Mycobacterium bovis BCG (szczep duński 1331) i wymaga ścisłego przestrzegania techniki śródskórnego podania, aby uniknąć powikłań takich jak sączące owrzodzenia, zapalenie węzłów chłonnych czy ropnie. Szczepienie osób z dodatnim wynikiem próby tuberkulinowej jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich reakcji miejscowych. Szczególną ostrożność należy zachować u wcześniaków urodzonych ≤28 tygodnia ciąży, monitorując czynności oddechowe przez 48-72 godziny po szczepieniu z uwagi na ryzyko bezdechu. Dawkowanie wynosi 0,1 ml (2-8 x 10^6 CFU) dla dzieci powyżej 12 miesięcy i dorosłych oraz 0,05 ml (1-4 x 10^6 CFU) dla niemowląt poniżej 12 miesięcy. Po szczepieniu zaleca się obserwację pacjentów przez 15-20 minut w celu wczesnego wykrycia reakcji anafilaktycznych.
atenuowany prątek BCG, bezdech, Mycobacterium bovis BCG, niedobór odporności, niepożądany odczyn poszczepienny, owrzodzenie skóry, podanie śródskórne, próba tuberkulinowa, reakcja anafilaktyczna, ropień, ropień skórny, ropne zapalenie węzłów chłonnych, sączące owrzodzenie, szczepionka BCG, terapia immunologiczna, terapia przeciwretrowirusowa, zakażenie uogólnione, zapalenie węzłów chłonnych, zespół zapalnej rekonstrukcji immunologicznej