karbachol i pilokarpina

Karbachol i pilokarpina to substancje należące do grupy leków cholinomimetycznych, które naśladują działanie acetylocholiny w organizmie. Oba związki znajdują zastosowanie głównie w okulistyce, choć różnią się właściwościami farmakodynamicznymi i farmakokinetycznymi.

Karbachol jest syntetycznym estrem cholinowym działającym zarówno na receptory muskarynowe, jak i nikotynowe. W okulistyce stosowany jest przede wszystkim w leczeniu jaskry oraz do zwężania źrenicy podczas zabiegów okulistycznych. Charakteryzuje się silniejszym i dłuższym działaniem niż acetylocholina ze względu na oporność na rozkład przez cholinoesterazę.

Pilokarpina to naturalny alkaloid otrzymywany z liści krzewu Pilocarpus jaborandi, działający selektywnie na receptory muskarynowe. Jest jednym z najstarszych leków przeciwjaskrowych, obniżających ciśnienie wewnątrzgałkowe poprzez zwiększenie odpływu cieczy wodnistej. Dodatkowo pilokarpina znajduje zastosowanie w leczeniu kserostomii (suchości jamy ustnej), szczególnie u pacjentów po radioterapii w obrębie głowy i szyi oraz u chorych z zespołem Sjögrena.

Oba leki mogą powodować podobne działania niepożądane, takie jak: nasilone pocenie się, ślinotok, skurcz oskrzeli, bradykardia oraz dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Przy miejscowym stosowaniu w okulistyce działania ogólnoustrojowe są zwykle minimalne, choć nadal możliwe.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl