stapedotomia
Stapedotomia to mikrochirurgiczna procedura otologiczna stosowana w leczeniu otosklerozy – choroby powodującej postępujący niedosłuch przewodzeniowy. Polega na wytworzeniu małego otworu w podstawie strzemiączka (płytce strzemiączka) i wprowadzeniu protezy, która przywraca ciągłość układu przewodzącego dźwięk w uchu środkowym.
Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym, z dostępu przez przewód słuchowy zewnętrzny. Po odsłonięciu strzemiączka chirurg wykonuje precyzyjny otwór w jego podstawie przy użyciu mikrowierteł lub lasera, a następnie umieszcza protezę (najczęściej wykonaną z teflonu, tytanu lub platyny) łączącą kowadełko z otworem w podstawie strzemiączka.
Stapedotomia charakteryzuje się wysoką skutecznością – u ponad 90% pacjentów obserwuje się znaczącą poprawę słuchu. Jest to procedura mniej inwazyjna niż klasyczna stapedektomia (całkowite usunięcie strzemiączka), co wiąże się z mniejszym ryzykiem powikłań, krótszym czasem gojenia i lepszymi wynikami czynnościowymi. Do potencjalnych powikłań należą: zawroty głowy, zaburzenia smaku, szumy uszne, perforacja błony bębenkowej oraz – rzadko – głuchota odbiorcza.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Otoskleroza – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Otoskleroza jest przewlekłą chorobą ucha środkowego prowadzącą do unieruchomienia strzemiączka i niedosłuchu przewodzeniowego, której rokowanie zależy od wieku pacjenta, stopnia zaawansowania choroby oraz zastosowanego leczenia. Leczenie chirurgiczne, głównie stapedotomia i stapedektomia, wykazuje wysoką skuteczność – około 90% pacjentów doświadcza znacznej poprawy słuchu, a 59% operacji osiąga pooperacyjną rezerwę ślimakową (air-bone gap) ≤10 dB. Długoterminowo, 49% pacjentów utrzymuje normalny lub łagodny niedosłuch, a średni spadek słuchu wynosi około 0,75 dB, co jest porównywalne do presbyacusis. Czynniki wpływające na wyniki to m.in. przedoperacyjna rezerwa ślimakowa, próg przewodnictwa powietrznego, obecność otosklerozy ślimakowej, płeć, strona operacji i wiek. Operacje rewizyjne dają gorsze wyniki, z zamknięciem rezerwy ślimakowej do 10 dB u 50-70% pacjentów, a ryzyko pooperacyjnej głuchoty jest wyższe niż po operacji pierwotnej.
błona bębenkowa, nerw twarzowy, niedosłuch przewodzeniowy, operacja rewizyjna, otoskleroza, otoskleroza ślimakowa, płytka strzemiączka, presbyacusis, przewodnictwo powietrzne, rezerwa ślimakowa, stapedektomia, stapedotomia, starczy niedosłuch, strzemiączko, szumy uszne, trąbka Eustachiusza, ucho środkowe - Leksykon chorób i schorzeń
Otoskleroza – Zapobieganie i profilaktyka
Otoskleroza to dziedziczna choroba ucha środkowego i wewnętrznego, charakteryzująca się nieprawidłowym wzrostem tkanki kostnej (otospongiozą), prowadzącym do przewodzeniowego i odbiorczego ubytku słuchu, z tym że ubytek odbiorczy jest nieodwracalny. Dziedziczenie ma charakter autosomalny dominujący, a czynniki hormonalne mogą nasilać przebieg choroby. Wczesna diagnostyka, zwłaszcza u osób z rodzinnym występowaniem, jest kluczowa i obejmuje regularne badania audiometryczne, szczególnie u kobiet w ciąży. Leczenie farmakologiczne obejmuje stosowanie preparatów fluorkowych (np. Fluical) w umiarkowanych dawkach przez 1-2 lata, a następnie w mniejszych dawkach bezterminowo, co może spowolnić progresję odbiorczego ubytku słuchu. Alternatywnie stosuje się związki strontu w dawce minimum 2 g/dobę, które mogą poprawić słuch, zmniejszyć szumy uszne i objawy zespołu Ménière’a. Terapia może być uzupełniona naprzemiennym podawaniem strontu i bisfosfonianów według ściśle określonego schematu dawkowania.
aparat słuchowy, badanie audiometryczne, bisfosfonian, choroba Ménière’a, dziedziczenie autosomalne dominujące, fluorek sodu, laryngolog, leczenie chirurgiczne, leczenie farmakologiczne, niedosłuch, odbiorczy ubytek słuchu, operacja strzemiączka, otoskleroza, otospongioza, preparat fluorkowy, profilaktyka wtórna, przewodzeniowy ubytek słuchu, stapedektomia, stapedotomia, szum uszny, terapia skojarzona, ucho środkowe, ucho wewnętrzne, zapalenie ucha środkowego, zawrót głowy, zespół Ménière’a - Leksykon chorób i schorzeń
Otoskleroza – Diagnostyka i diagnoza
Otoskleroza to choroba przebudowy kostnej ucha środkowego i wewnętrznego, prowadząca do przewodzeniowego niedosłuchu, najczęściej przez unieruchomienie strzemiączka. Typowy obraz audiologiczny obejmuje niedosłuch przewodzeniowy lub mieszany, nasilony w niskich częstotliwościach, obecność wcięcia Carharta oraz brak lub osłabienie odruchów strzemiączkowych. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, badaniu otoskopowym (możliwy objaw Schwartze’a), audiometrii tonalnej, tympanometrii oraz badaniu odruchów strzemiączkowych. W przypadkach niejednoznacznych lub przedoperacyjnych wskazane jest wykonanie HRCT kości skroniowych, cechującego się czułością do 95% i swoistością do 100%, pozwalającego na ocenę zmian kostnych i planowanie leczenia. W przypadku objawów przedsionkowych zaleca się badania kaloryczne oraz oVEMP i cVEMP, gdyż nawet 50% pacjentów może mieć dysfunkcję przedsionkową.
audiometria tonalna, badanie otoskopowe, badanie przedsionkowe, błona bębenkowa, choroba Pageta, dysfunkcja przedsionkowa, HRCT, implant ślimakowy, MRI, niedosłuch przewodzeniowy, odruch strzemiączkowy, osteogenesis imperfecta, otoskleroza, oVEMP, perlak, próba kaloryczna, rezerwa ślimakowa, rezonans magnetyczny, stapedektomia, stapedotomia, strzemiączko, szumy uszne, tinnitus, tomografia komputerowa wysokiej rozdzielczości, tympanometria, ucho wewnętrzne, wysiękowe zapalenie ucha środkowego, zawroty głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Otoskleroza – Leczenie
Otoskleroza to metaboliczne zaburzenie kości ucha środkowego i wewnętrznego prowadzące do postępującego niedosłuchu przewodzeniowego, a w zaawansowanych stadiach także odbiorczego. Leczenie jest zindywidualizowane i obejmuje aparaty słuchowe (zalecane w łagodnym do umiarkowanego niedosłuchu), chirurgię strzemiączka (stapedektomia lub stapedotomia) z odsetkiem sukcesu 90-95%, oraz leczenie farmakologiczne, głównie fluorkiem sodu i bisfosfonianami, które mogą stabilizować progi słuchowe i opóźniać progresję choroby. Wskazaniem do operacji jest niedosłuch przewodzeniowy z rezerwą ślimakową ≥20 dB i wynik dyskryminacji mowy ≥60%. Pooperacyjna poprawa słuchu następuje zwykle w ciągu tygodnia, a maksymalna po około 4 miesiącach. Ryzyko powikłań obejmuje m.in. zawroty głowy, perforację błony bębenkowej oraz rzadko całkowitą utratę słuchu (1-2%).
aparat słuchowy, audiolog, bisfosfoniany, fluorek sodu, implant ślimakowy, implant ucha środkowego, implant zakotwiczony w kości, niedosłuch mieszany, niedosłuch odbiorczy, niedosłuch przewodzeniowy, otoskleroza, otoskleroza ślimakowa, płytka strzemiączka, przewód słuchowy zewnętrzny, rezerwa ślimakowa, stapedektomia, stapedotomia, strzemiączko, szum uszny, torebka otyczna, ucho środkowe, ucho wewnętrzne, wodniak śródchłonki, zawroty głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Otoskleroza – Patofizjologia i mechanizm
Otoskleroza to patologiczny proces przebudowy kości ślimaka, w którym gęsta kość endochondralna torebki otycznej zostaje zastąpiona nieregularną kością gąbczastą, prowadzącą do upośledzenia funkcji słuchowej, najczęściej w okolicy strzemiączka. Etiopatogeneza jest wieloczynnikowa, obejmująca czynniki genetyczne (loci na chromosomach 6p, 9p, 1q, 3q, 6q, 7q, 15q, 16q, geny COL1A1, TGF-1, BMP2, BMP4, AGT M235T, ACE I/D), wirusowe (RNA wirusa odry wykrywane u 59%-100% pacjentów), hormonalne (większa częstość u kobiet, wpływ menopauzy, ciąży, antykoncepcji) oraz autoimmunologiczne (antygeny HLA, cytokiny, stres oksydacyjny). Proces przebiega w fazach: wczesnej (otospongioza), przejściowej i późnej (sklerotycznej), z lokalizacją zmian najczęściej w fissula ante fenestram. Klinicznie manifestuje się niedosłuchem przewodzeniowym (80-90% przypadków, unieruchomienie strzemiączka i sklerotyzacja okienka okrągłego), odbiorczym (około 8%, zajęcie ślimaka) lub mieszanym (2%). Dodatkowo występują szumy uszne (75%) i zawroty głowy (25%).
bisfosfoniany, czynniki genetyczne, doustne środki antykoncepcyjne, implant ślimakowy, kolagen typu I, niedosłuch odbiorczy, niedosłuch przewodzeniowy, okienko owalne, osteoprotegeryna, otoskleroza, otospongioza, przychłonka, reakcja autoimmunologiczna, sekwencjonowanie eksomu, stapedotomia, strzemiączko, szumy uszne, torebka otyczna, transformujący czynnik wzrostu, unieruchomienie strzemiączka, wirus odry