Przedawkowanie
Doneprion 10 mg
Przedawkowanie donepezylu chlorowodorku, substancji czynnej leku Doneprion (dostępnego w tabletkach powlekanych 5 mg i 10 mg), prowadzi do przełomu cholinergicznego z nadmierną stymulacją receptorów muskarynowych i nikotynowych. Objawy kliniczne obejmują silne nudności, wymioty, wzmożone ślinienie, bradykardię, niedociśnienie tętnicze, depresję oddechową, drgawki oraz osłabienie mięśni, w tym mięśni oddechowych, co stanowi bezpośrednie zagrożenie życia. Dawki śmiertelne w modelach zwierzęcych wynoszą odpowiednio 45 mg/kg u myszy i 32 mg/kg u szczurów, co odpowiada około 225- i 160-krotności maksymalnej zalecanej dawki dobowej dla ludzi (10 mg). W przypadku zatrucia konieczne jest szybkie rozpoznanie i wdrożenie leczenia podtrzymującego funkcje życiowe oraz zastosowanie antidotum w postaci leków przeciwcholinergicznych, zwłaszcza atropiny podawanej dożylnie w dawce początkowej 1,0-2,0 mg, z dalszą titracją w zależności od stanu pacjenta.
Przedawkowanie leku Doneprion
Przedawkowanie leku Doneprion, zawierającego donepezyl chlorowodorek, stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Lek ten, występujący w postaci tabletek powlekanych zawierających 5 mg lub 10 mg substancji czynnej, przy przyjęciu w nadmiernych dawkach może wywołać szereg niebezpiecznych objawów związanych z nadmierną stymulacją układu cholinergicznego.1
Mechanizm przedawkowania
Donepezyl, jako inhibitor cholinesterazy, w przypadku przedawkowania może spowodować przełom cholinergiczny. Stan ten wynika z nadmiernej stymulacji receptorów cholinergicznych i może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, włącznie ze zgonem, jeśli osłabienie mięśni obejmie układ oddechowy.2
Badania na zwierzętach wykazały, że średnia dawka śmiertelna donepezylu chlorowodorku po podaniu pojedynczej dawki doustnej wynosi 45 mg/kg u myszy i 32 mg/kg u szczurów, co odpowiada około 225 i 160-krotności maksymalnej zalecanej dobowej dawki dla ludzi wynoszącej 10 mg.3
Objawy przedawkowania
Przedawkowanie donepezylu wywołuje objawy związane z nadmierną stymulacją układu cholinergicznego. W badaniach na zwierzętach obserwowano szereg objawów, które mogą występować również u ludzi.4
| Rodzaj objawu | Opis objawu | Mechanizm |
|---|---|---|
| Objawy ze strony przewodu pokarmowego | Silne nudności, wymioty, wzmożone ślinienie | Nadmierna stymulacja receptorów muskarynowych w przewodzie pokarmowym i gruczołach ślinowych |
| Objawy ze strony układu autonomicznego | Wzmożona potliwość, zwężenie źrenic | Aktywacja gruczołów potowych i mięśni zwieraczy źrenicy |
| Objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego | Bradykardia, niedociśnienie tętnicze, zapaść | Stymulacja nerwu błędnego prowadząca do zwolnienia pracy serca i rozszerzenia naczyń |
| Objawy ze strony układu oddechowego | Depresja oddechowa | Osłabienie mięśni oddechowych i skurcz oskrzeli |
| Objawy ze strony układu nerwowego | Drgawki, zmniejszenie ruchów spontanicznych, chwiejny chód | Nadmierna stymulacja ośrodkowego układu nerwowego |
| Objawy ze strony układu mięśniowego | Pęczkowe drżenie mięśni, zwiększone osłabienie mięśni | Nadmierna stymulacja złącza nerwowo-mięśniowego |
| Inne objawy | Łzawienie, obniżona temperatura powierzchni ciała | Stymulacja gruczołów łzowych i zaburzenia termoregulacji |
Szczególne zagrożenia
Szczególnie niebezpiecznym objawem przedawkowania donepezylu jest zwiększone osłabienie mięśni, które może objąć mięśnie oddechowe i doprowadzić do zgonu pacjenta.5 Depresja oddechowa wraz z bradykardią i niedociśnieniem tętniczym stanowią bezpośrednie zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
Postępowanie w przypadku przedawkowania
W przypadku przedawkowania leku Doneprion konieczne jest wdrożenie następujących procedur:6
- Leczenie objawowe podtrzymujące czynności życiowe – podstawowa procedura w każdym przypadku przedawkowania
- Zastosowanie antidotum – w przypadku Doneprion zaleca się podanie leków przeciwcholinergicznych, szczególnie amin trzeciorzędowych, takich jak atropina
- Podawanie atropiny – zaleca się dożylne podanie siarczanu atropiny w dawce początkowej 1,0 do 2,0 mg iv., a następnie dostosowanie kolejnych dawek w zależności od stanu klinicznego pacjenta7
Potencjalne interakcje podczas leczenia przedawkowania
Należy zachować ostrożność podczas terapii przedawkowania donepezylu, gdyż opisywano atypowe reakcje dotyczące zmiany ciśnienia krwi i częstości pracy serca po jednoczesnym zastosowaniu środków cholinomimetycznych z czwartorzędowymi lekami antycholinergicznymi, takimi jak glikopirolan.8
Możliwość eliminacji leku przez dializę
Obecnie brak jest danych, czy donepezyl chlorowodorek i/lub jego metabolity mogą być skutecznie usunięte z organizmu poprzez zastosowanie metod dializacyjnych, takich jak hemodializa, dializa otrzewnowa czy hemofiltracja.9 Z tego względu dializa nie jest obecnie uznawana za standardową metodę postępowania w przypadku przedawkowania tego leku.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania