Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dexamethasone hameln 4 mg/ml

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania deksametazonu

Przedkliniczne badania dotyczące bezpieczeństwa stosowania deksametazonu fosforanu (w postaci deksametazonu sodu fosforanu) dostarczają istotnych informacji na temat profilu toksyczności tej substancji aktywnej, jej potencjalnej genotoksyczności i rakotwórczości oraz wpływu na reprodukcję. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane z badań przedklinicznych, które są niezbędne do pełnej oceny bezpieczeństwa stosowania produktu Dexamethasone hameln.¹

Toksyczność po podaniu jednorazowym

Badania toksyczności ostrej deksametazonu wykazały zróżnicowane wartości LD50 (dawka śmiertelna dla 50% badanej populacji) w zależności od gatunku zwierząt laboratoryjnych oraz drogi podania. U myszy wartość LD50 po jednorazowym podaniu doustnym wynosi 16 g/kg masy ciała w ciągu pierwszych 7 dni obserwacji. U szczurów wartość ta jest wyższa niż 3 g/kg masy ciała przy tej samej drodze podania.²

Przy podaniu podskórnym obserwowano niższe wartości LD50 – u myszy powyżej 700 mg/kg masy ciała, natomiast u szczurów około 120 mg/kg masy ciała w pierwszych 7 dniach badania. Co istotne, wartości te uległy obniżeniu w dłuższym, 21-dniowym okresie obserwacji. Zmniejszenie przeżywalności zwierząt w dłuższym okresie interpretuje się jako konsekwencję ciężkich chorób infekcyjnych wywołanych immunosupresyjnym działaniem glikokortykosteroidów.³

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

W dostępnej literaturze brakuje kompletnych danych dotyczących toksyczności deksametazonu po podaniu wielokrotnym, zarówno u ludzi, jak i u zwierząt. W praktyce klinicznej nie są znane typowe objawy zatrucia związanego z przewlekłym stosowaniem glikokortykosteroidów. Należy jednak zwrócić uwagę, że podczas długotrwałej terapii deksametazonem z zastosowaniem dawek przekraczających 1,5 mg na dobę należy spodziewać się występowania znaczących działań niepożądanych.⁴

Potencjał genotoksyczny i rakotwórczy

Na podstawie dostępnych wyników badań przeprowadzonych z użyciem glikokortykosteroidów, w tym deksametazonu, nie stwierdzono klinicznie istotnych właściwości genotoksycznych tych związków. Badania nie wykazały znaczącego potencjału mutagennego ani rakotwórczego, który mógłby stanowić zagrożenie dla pacjentów leczonych deksametazonem.⁵

Toksyczny wpływ na reprodukcję

Badania przedkliniczne wykazały istotny wpływ deksametazonu na rozwój płodowy u różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych. Najbardziej charakterystyczną wadą rozwojową obserwowaną w tych badaniach było rozszczepienie podniebienia, które występowało u:

• szczurów
• myszy
• chomików
• królików
• psów
• naczelnych

Co ciekawe, tej wady rozwojowej nie obserwowano u koni i owiec, co sugeruje różnice międzygatunkowe w odpowiedzi na ekspozycję na deksametazon w okresie prenatalnym.⁶

W niektórych przypadkach rozszczepienie podniebienia współwystępowało z innymi poważnymi wadami rozwojowymi, takimi jak anomalie ośrodkowego układu nerwowego oraz wady serca. Szczególnie istotne jest to, że u naczelnych ekspozycja na deksametazon wywoływała zmiany w mózgu płodów. Dodatkowo, we wszystkich badaniach obserwowano opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego.⁷

Należy podkreślić, że wszystkie wymienione efekty teratogenne i embriotoksyczne obserwowano po zastosowaniu dużych dawek deksametazonu, znacznie przekraczających dawki stosowane terapeutycznie u ludzi.⁸

Dane dotyczące substancji pomocniczych

Produkt Dexamethasone hameln zawiera 20 mg glikolu propylenowego w 1 ml roztworu oraz 0,42 mg sodu w 1 ml roztworu. Informacje te należy uwzględnić podczas oceny bezpieczeństwa stosowania produktu, szczególnie u pacjentów z określonymi stanami klinicznymi, jak niewydolność nerek czy choroby sercowo-naczyniowe.⁹