Przeciwwskazania stosowania leku Darunavir Sandoz

Darunavir Sandoz, 600 mg, tabletki powlekane zawierają substancję czynną darunawir w dawce 600 mg. Przed zastosowaniem leku należy dokładnie ocenić, czy u pacjenta nie występują przeciwwskazania do jego stosowania. W określonych sytuacjach klinicznych podanie leku Darunavir Sandoz jest bezwzględnie przeciwwskazane z uwagi na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych lub interakcji lekowych.¹

Nadwrażliwość na składniki leku

Stosowanie leku Darunavir Sandoz jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub którąkolwiek substancję pomocniczą. Należy zwrócić szczególną uwagę na substancje pomocnicze, w tym żółcień pomarańczową (E110), która jest zawarta w ilości 2,592 mg w każdej tabletce powlekanej i może wywoływać reakcje alergiczne.²

Zaburzenia czynności wątroby

Darunavir Sandoz jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według skali Childa-Pugha). U takich pacjentów metabolizm leku może być znacząco upośledzony, co prowadzi do niebezpiecznego wzrostu stężenia darunawiru w osoczu i ryzyka nasilenia działań niepożądanych.³

Przeciwwskazane interakcje lekowe

Darunavir Sandoz, podawany z małą dawką rytonawiru, nie powinien być stosowany jednocześnie z wieloma lekami z uwagi na możliwość wystąpienia istotnych klinicznie interakcji. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie:

Induktory izoenzymu CYP3A

Darunavir Sandoz nie może być stosowany jednocześnie z silnymi induktorami izoenzymu CYP3A, takimi jak ryfampicyna. Takie połączenie może prowadzić do znaczącego obniżenia stężenia darunawiru w osoczu, co skutkuje utratą efektu terapeutycznego i możliwością rozwoju oporności na lek.⁴

Jednoczesne stosowanie z lopinawirem/rytonawirem

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie leku Darunavir Sandoz ze złożonym produktem leczniczym zawierającym lopinawir z rytonawirem. Takie połączenie może prowadzić do nieprzewidywalnych interakcji farmakokinetycznych i nasilenia działań niepożądanych.⁵

Preparaty ziołolecznicze

Stosowanie preparatów zawierających ziele dziurawca (Hypericum perforatum) jednocześnie z lekiem Darunavir Sandoz jest przeciwwskazane. Dziurawiec jest silnym induktorem enzymu CYP3A4 i może powodować znaczne obniżenie stężenia darunawiru w osoczu, co prowadzi do utraty skuteczności terapeutycznej.⁶

Leki metabolizowane przez CYP3A

Darunavir Sandoz podawany z małą dawką rytonawiru nie może być stosowany jednocześnie z substancjami czynnymi, których klirens zależy w dużym stopniu od CYP3A i których zwiększone stężenie w osoczu może prowadzić do ciężkich lub zagrażających życiu zdarzeń niepożądanych. Do przeciwwskazanych substancji należą:⁷

• Leki urologiczne: alfuzosyna – ryzyko ciężkiego niedociśnienia tętniczego⁸
• Leki przeciwarytmiczne i kardiologiczne: amiodaron, bepridyl, dronedaron, chinidyna, iwabradyna, ranolazyna oraz lidokaina podawana ogólnoustrojowo – ryzyko poważnych zaburzeń rytmu serca i innych działań kardiotoksycznych⁹
• Leki przeciwhistaminowe: astemizol, terfenadyna – ryzyko poważnych zaburzeń rytmu serca¹⁰
• Kolchicyna u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby – ryzyko poważnych działań toksycznych¹¹
• Pochodne alkaloidów sporyszu: dihydroergotamina, ergometryna, ergotamina, metyloergonowina – ryzyko ostrego zatrucia alkaloidami sporyszu z objawami skurczu naczyń obwodowych i niedokrwienia¹²
• Leki przeciwwirusowe: elbaswir z grazoprewirem – ryzyko zwiększenia stężenia grazoprewiru i nasilenia jego hepatotoksyczności¹³
• Leki prokinetyczne i inne działające na przewód pokarmowy: cyzapryd, domperydon – ryzyko poważnych zaburzeń rytmu serca¹⁴
• Dapoksetyna – ryzyko nasilenia działań niepożądanych, w tym zaburzeń sercowo-naczyniowych¹⁵
• Naloksegol – antagonista receptorów opioidowych stosowany w leczeniu zaparć wywołanych opioidami¹⁶
• Leki przeciwpsychotyczne i neuroleptyczne: lurazydon, pimozyd, kwetiapina, sertyndol – ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu serca¹⁷
• Leki uspokajające/nasenne: triazolam, midazolam podawane doustnie – ryzyko przedłużonej lub zwiększonej sedacji oraz depresji oddechowej¹⁸
• Inhibitory fosfodiesterazy typu 5: syldenafil (stosowany w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego), awanafil – ryzyko związanych z tym działań niepożądanych, w tym niedociśnienia, zaburzeń widzenia i priapizmu¹⁹
• Leki hipolipemizujące: symwastatyna, lowastatyna i lomitapid – ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy²⁰
• Leki przeciwpłytkowe: tikagrelor – ryzyko zwiększenia działania przeciwpłytkowego i krwawień²¹

Kiedy odradzić pacjentowi stosowanie leku Darunavir Sandoz?

Lekarz powinien odradzić pacjentowi stosowanie leku Darunavir Sandoz w następujących sytuacjach:

Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami wątroby

U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według skali Childa-Pugha) stosowanie leku Darunavir Sandoz jest bezwzględnie przeciwwskazane. W tych przypadkach należy rozważyć alternatywne opcje terapeutyczne.²²

Pacjenci stosujący przeciwwskazane leki

Pacjentom, którzy stosują którykolwiek z wymienionych wcześniej leków wchodzących w interakcje, należy odradzić stosowanie leku Darunavir Sandoz lub rozważyć zmianę terapii towarzyszącej na lek niewchodzący w interakcje. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów stosujących:

• Ryfampicynę i inne silne induktory CYP3A²³
• Preparaty z dziurawcem²⁴
• Statyny (symwastatyna, lowastatyna) – w tym przypadku można rozważyć zamianę na prawastatynę lub rozuwastatynę, które mają mniejszy potencjał interakcji²⁵
• Leki przeciwarytmiczne (amiodaron, bepridyl, dronedaron, chinidyna)²⁶

Pacjenci z reakcjami nadwrażliwości

Pacjentom, u których wcześniej wystąpiły reakcje nadwrażliwości na darunawir lub substancje pomocnicze zawarte w leku, w tym żółcień pomarańczową (E110), należy bezwzględnie odradzić stosowanie leku Darunavir Sandoz. Należy również zwrócić uwagę na pacjentów z alergią na barwniki azowe, którzy mogą potencjalnie wykazywać nadwrażliwość na żółcień pomarańczową zawartą w tabletce.²⁷

Przed rozpoczęciem terapii lekiem Darunavir Sandoz, lekarz powinien przeprowadzić dokładny wywiad dotyczący przyjmowanych przez pacjenta leków, stanu wątroby oraz historii reakcji alergicznych, aby wykluczyć wszystkie możliwe przeciwwskazania do stosowania leku.