stenoza tętnicy szyjnej
Stenoza tętnicy szyjnej to zwężenie jednej lub obu tętnic szyjnych wewnętrznych, najczęściej spowodowane przez odkładanie się blaszek miażdżycowych. Tętnice te są głównymi naczyniami dostarczającymi krew do mózgu, a ich zwężenie zwiększa ryzyko udaru niedokrwiennego.
Czynniki ryzyka stenozy tętnicy szyjnej obejmują nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemię, cukrzycę, palenie tytoniu, otyłość oraz podeszły wiek. Choroba często przebiega bezobjawowo, aż do momentu wystąpienia objawów niedokrwienia mózgu, takich jak przemijający atak niedokrwienny (TIA) lub udar mózgu.
Diagnostyka stenozy tętnicy szyjnej opiera się na badaniach obrazowych, takich jak ultrasonografia dopplerowska, angiografia TK, angiografia MR lub klasyczna angiografia. Stopień zwężenia określa się procentowo – zwężenia powyżej 70% uznawane są za istotne hemodynamicznie i wymagają interwencji.
Leczenie stenozy tętnicy szyjnej może być zachowawcze (modyfikacja czynników ryzyka, leczenie przeciwpłytkowe) lub inwazyjne. Metody inwazyjne obejmują endarterektomię tętnicy szyjnej (CEA) – chirurgiczne usunięcie blaszek miażdżycowych, lub stentowanie tętnicy szyjnej (CAS) – małoinwazyjną procedurę wewnątrznaczyniową. Wybór metody leczenia zależy od stopnia zwężenia, objawów klinicznych oraz indywidualnych czynników ryzyka pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba tętnic szyjnych – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Choroba tętnic szyjnych, charakteryzująca się zwężeniem naczyń szyjnych na skutek blaszek miażdżycowych, stanowi istotny czynnik ryzyka udaru niedokrwiennego mózgu. Zwężenie powyżej 70% lub wystąpienie objawów neurologicznych wymaga interwencji chirurgicznej, takiej jak endarterektomia tętnicy szyjnej (CEA), angioplastyka ze stentowaniem (CAS) lub rewaskularyzacja przezszyjna (TCAR). Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym (szmer naczyniowy) oraz obrazowaniu ultrasonograficznym i tomografii komputerowej. Leczenie farmakologiczne obejmuje stosowanie leków przeciwpłytkowych (aspiryna, klopidogrel), przeciwzakrzepowych, statyn oraz leków przeciwnadciśnieniowych, a także modyfikację stylu życia, w tym zaprzestanie palenia, dietę niskotłuszczową, kontrolę masy ciała i aktywność fizyczną. Kluczowe jest monitorowanie parametrów życiowych i stanu neurologicznego, zwłaszcza w pierwszych 12 godzinach po zabiegu stentowania.
badanie ultrasonograficzne, blaszka miażdżycowa, CAS, CEA, chirurg naczyniowy, choroba tętnicy szyjnej, cukrzyca, EKG, endarterektomia tętnicy szyjnej, hipercholesterolemia, leczenie zabiegowe, lek obniżający poziom cholesterolu, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienie mózgu, podwójne leczenie przeciwpłytkowe, przemijający atak niedokrwienny, restenoza, statyna, stenoza tętnicy szyjnej, stentowanie tętnicy szyjnej, szmer naczyniowy, TCAR, tętniak rzekomy, TIA, tomografia komputerowa, udar niedokrwienny - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba tętnic szyjnych – Diagnostyka i diagnoza
Choroba tętnic szyjnych charakteryzuje się zwężeniem naczyń szyjnych, głównie na skutek miażdżycy, co stanowi istotny czynnik ryzyka udaru mózgu. Diagnostyka rozpoczyna się od badania fizykalnego z oceną szmeru naczyniowego oraz badania funkcji neurologicznych. Ultrasonografia duplex jest podstawowym, nieinwazyjnym badaniem o czułości 91-95% i swoistości 88-99%, umożliwiającym ocenę struktury tętnic, obecności blaszki miażdżycowej oraz stopnia zwężenia. Dodatkowo stosuje się angiografię TK (czułość 77%, swoistość 95%) i MR, które dostarczają szczegółowych obrazów naczyń, szczególnie przed planowanymi interwencjami. Angiografia mózgowa, choć złotym standardem, jest obecnie rzadziej stosowana ze względu na inwazyjność i ryzyko powikłań (do 1,2% ryzyka udaru). Stopień zwężenia klasyfikuje się jako łagodne (<50%), umiarkowane (50-69%), ciężkie (70-99%) oraz całkowita okluzja (100%).
angiografia konwencjonalna, angiografia mózgowa, angiografia rezonansu magnetycznego, angiografia tomografii komputerowej, badanie dopplerowskie, badanie okulistyczne, blaszka miażdżycowa, całkowita niedrożność, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, endarterektomia tętnicy szyjnej, hipercholesterolemia, nadciśnienie tętnicze, optyczna tomografia koherencyjna, przemijający atak niedokrwienny, stenoza tętnicy szyjnej, szmer naczyniowy, termografia w podczerwieni, tętnica szyjna, TIA, udar mózgu, ultrasonografia duplex, USG dopplerowskie, zawał serca