Działania niepożądane
Cliovelle 1 mg/0,5mg tabletki 1 mg + 0,5 mg

Działania niepożądane leku Cliovelle 1 mg/0,5 mg tabletki

Produkt leczniczy Cliovelle zawierający 1 mg estradiolu (w postaci walerianianu estradiolu) oraz 0,5 mg octanu noretysteronu w postaci tabletek może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstotliwości występowania. Szczegółowa analiza profilu bezpieczeństwa tego preparatu jest kluczowa dla prawidłowego monitorowania pacjentów podczas terapii hormonalnej.¹

Najczęstsze działania niepożądane

W trakcie badań klinicznych z walerianianem estradiolu i octanem noretysteronu najczęściej obserwowano krwawienie z pochwy oraz ból/tkliwość gruczołów sutkowych, które dotyczyły około 10-20% pacjentek. Należy zaznaczyć, że krwawienie z pochwy występuje zwykle w początkowych miesiącach terapii, natomiast bolesność piersi zazwyczaj ustępuje po kilku miesiącach stosowania leku.²

Klasyfikacja działań niepożądanych według układów i narządów

Poniżej przedstawiono działania niepożądane obserwowane w randomizowanych badaniach klinicznych, które występowały częściej w grupie przyjmującej walerianian estradiolu i octan noretysteronu niż placebo i mające prawdopodobny związek z terapią. Działania te uporządkowano według częstotliwości występowania w klasyfikacji układów i narządów.³

Ryzyko nowotworów związane z terapią hormonalną

Ryzyko raka piersi

Stosowanie złożonej terapii estrogenowo-progestagenowej wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia raka piersi. Ryzyko to wzrasta do dwukrotnie u kobiet stosujących taką terapię przez okres dłuższy niż 5 lat. W przypadku stosowania samych estrogenów, zwiększenie ryzyka jest mniejsze niż przy terapii skojarzonej estrogen-progestagen.⁴

Szczegółowe dane dotyczące ryzyka raka piersi zostały opracowane na podstawie największej metaanalizy prospektywnych badań oraz badania WHI:

Oszacowane dodatkowe ryzyko raka piersi według metaanalizy prospektywnych badań

Dane dla kobiet z BMI równym 27 (kg/m²), na podstawie wyjściowej zapadalności w Anglii w 2015 r.⁵

Oszacowane dodatkowe ryzyko raka piersi po 10 latach leczenia

Dane dla kobiet z BMI równym 27 (kg/m²), na podstawie wyjściowej zapadalności w Anglii w 2015 r.⁶

Amerykańskie badanie WHI – dodatkowe ryzyko raka piersi po 5 latach stosowania

* Badanie WHI u kobiet bez macicy, które nie wykazało zwiększenia ryzyka raka piersi.
** Gdy badaniu poddano kobiety, które nie stosowały HTZ przed rozpoczęciem badania, nie odnotowano widocznego zwiększonego ryzyka w ciągu pierwszych 5 lat leczenia: po 5 latach ryzyko było wyższe niż u kobiet nie stosujących terapii.⁷

Ryzyko raka endometrium

U kobiet w okresie pomenopauzalnym z zachowaną macicą ryzyko raka endometrium wynosi około 5 przypadków na każde 1000 kobiet niestosujących HTZ. Stosowanie hormonalnej terapii zastępczej opartej wyłącznie na estrogenie u kobiet z zachowaną macicą jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko raka endometrium. Zwiększenie ryzyka raka endometrium w badaniach epidemiologicznych wynosi od 5 do 55 więcej przypadków na każde 1000 kobiet w wieku 50-65 lat, w zależności od czasu trwania terapii i dawki estrogenu.⁸

Włączenie progestagenu do terapii estrogenowej przez co najmniej 12 dni w cyklu może zapobiec zwiększeniu tego ryzyka. W badaniu Million Women Study stosowanie przez 5 lat złożonej (następczej lub ciągłej) HTZ nie zwiększyło ryzyka raka endometrium (RR – 1,0 (0,8 – 1,2)).⁹

Ryzyko nowotworu jajnika

Stosowanie HTZ obejmującej jedynie estrogeny lub skojarzenie estrogenów z progestagenami wiąże się z nieznacznie zwiększonym ryzykiem rozpoznania nowotworu jajnika. Metaanaliza 52 badań epidemiologicznych wykazała zwiększone ryzyko nowotworu jajnika u kobiet aktualnie stosujących HTZ w porównaniu do kobiet, które nigdy nie stosowały HTZ (RR 1,43, 95% PU 1,31-1,56).¹⁰

U kobiet w wieku od 50 do 54 lat stosowanie HTZ przez 5 lat może spowodować 1 dodatkowe rozpoznanie na 2000 stosujących. Wśród kobiet w wieku od 50 do 54 lat, które nie stosują HTZ, nowotwór jajnika zostanie rozpoznany w okresie 5 lat u 2 na 2000 kobiet.¹¹

Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej

Hormonalna terapia zastępcza wiąże się z 1,3- do 3-krotnie zwiększonym ryzykiem względnym wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻCHZZ), czyli zakrzepicy żył głębokich lub zatoru tętnicy płucnej. Należy podkreślić, że wystąpienie takich powikłań jest bardziej prawdopodobne w pierwszym roku stosowania HTZ.¹²

Wyniki amerykańskiego badania WHI dotyczące ryzyka ŻCHZZ po 5 latach stosowania HTZ prezentują się następująco:

* Badanie u kobiet bez macicy.¹³

Ryzyko choroby wieńcowej

Ryzyko choroby wieńcowej jest nieznacznie zwiększone u pacjentek stosujących złożoną HTZ estrogen-progestagen w wieku powyżej 60 lat.¹⁴

Ryzyko udaru niedokrwiennego

Stosowanie terapii estrogenowej i terapii estrogen-progestagen wiąże się z 1,5-krotnie zwiększonym ryzykiem względnym udaru niedokrwiennego. Warto odnotować, że ryzyko udaru krwotocznego nie jest zwiększone podczas stosowania HTZ. Ryzyko względne jest zależne od wieku i czasu trwania leczenia, jednak ponieważ ryzyko wyjściowe zależy od wieku, ogólne ryzyko udaru u kobiet stosujących HTZ będzie wzrastać wraz z wiekiem.¹⁵

Dane z amerykańskiego badania WHI dotyczące dodatkowego ryzyka udaru niedokrwiennego po 5 latach stosowania HTZ:

* W badaniu nie dokonano rozróżnienia na udar niedokrwienny od krwotoczny.¹⁶

Inne działania niepożądane związane z terapią estrogenowo-progestagenową

W związku z terapią estrogenowo-progestagenową obserwowano również inne działania niepożądane, takie jak:¹⁷

• Choroby pęcherzyka żółciowego – zwiększone ryzyko kamicy żółciowej oraz innych zaburzeń związanych z pęcherzykiem żółciowym¹⁸
• Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej:
  • Ostuda (przebarwienia skóry, zwłaszcza na twarzy)
  • Rumień wielopostaciowy (choroba skóry charakteryzująca się rumieniowymi wykwitami)
  • Rumień guzowaty (zapalenie tkanki podskórnej z bolesnymi guzkami)
  • Plamica naczyniowa (wybroczyny skórne związane z krwawieniem z małych naczyń krwionośnych)¹⁹
• Możliwa demencja u osób w wieku powyżej 65 lat²⁰
• Suche oczy – zmniejszenie wydzielania łez i dyskomfort w obrębie oczu²¹
• Zmiany w składzie filmu łzowego – mogące wpływać na komfort widzenia i kondycję powierzchni oka²²

Przedawkowanie

W przypadku przedawkowania produktu Cliovelle mogą wystąpić charakterystyczne objawy związane z nadmiarem estrogenów i progestagenów.

Objawy przedawkowania estrogenów obejmują:²³

• Bolesność piersi
• Nudności
• Wymioty
• Krwawienie maciczne

Przedawkowanie progestagenów może prowadzić do:²⁴

• Obniżenia nastroju
• Zmęczenia
• Trądziku
• Nadmiernego owłosienia

W przypadku przedawkowania należy zastosować leczenie objawowe.²⁵

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Cliovelle do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49-21-301, faks: +48 22 49-21-309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl.²⁶ Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.²⁷