Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Augmentin MFF

Przed rozpoczęciem leczenia produktem Augmentin MFF konieczne jest dokładne zebranie wywiadu dotyczącego wcześniejszych reakcji nadwrażliwości na penicyliny, cefalosporyny lub inne antybiotyki beta-laktamowe. Właściwa ocena historii alergicznej pacjenta jest kluczowa dla bezpiecznego wdrożenia terapii.¹

Reakcje nadwrażliwości – ryzyko i postępowanie

U pacjentów leczonych penicylinami obserwowano występowanie ciężkich reakcji uczuleniowych, które sporadycznie mogą prowadzić do zgonu. Reakcje te obejmują odpowiedzi anafilaktoidalne oraz ciężkie niepożądane reakcje skórne. Szczególnie narażeni są pacjenci z wcześniejszą nadwrażliwością na penicyliny oraz osoby z chorobami atopowymi.²

Reakcje nadwrażliwości mogą prowadzić do rozwoju zespołu Kounisa – poważnej reakcji alergicznej, która w konsekwencji może prowadzić do zawału serca. W przypadku wystąpienia reakcji alergicznej należy natychmiast przerwać leczenie Augmentinem MFF i wdrożyć odpowiedni alternatywny schemat terapeutyczny.³

Zapalenie jelit indukowane lekami (DIES)

Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia zapalenia jelit indukowanego lekami (ang. drug-induced enterocolitis syndrome, DIES), które raportowano głównie u dzieci otrzymujących amoksycylinę z kwasem klawulanowym. To reakcja alergiczna, której wiodącym objawem są przewlekłe wymioty (występujące 1-4 godziny po przyjęciu leku), przy jednoczesnym braku objawów alergii skórnych lub oddechowych. Dodatkowe objawy mogą obejmować ból brzucha, biegunkę, niedociśnienie lub leukocytozę z neutrofilią. Raportowano przypadki ciężkie, niekiedy z progresją do wstrząsu.⁴

Wskazania do zamiany leczenia skojarzonego na monoterapię

Jeżeli potwierdzone jest, że przyczyną zakażenia są drobnoustroje wrażliwe wyłącznie na amoksycylinę, należy rozważyć zamianę stosowanego połączenia amoksycyliny z kwasem klawulanowym na monoterapię amoksycyliną. Decyzję taką należy podejmować zgodnie z obowiązującymi wytycznymi klinicznymi.⁵

Ograniczenia stosowania produktu Augmentin MFF

Zastosowanie Augmentinu MFF nie jest właściwe w sytuacjach, gdy istnieje wysokie ryzyko, że oporność przypuszczalnego patogenu na antybiotyki beta-laktamowe nie jest spowodowana przez beta-laktamazy wrażliwe na hamujące działanie kwasu klawulanowego. Tej postaci leku nie należy stosować w leczeniu zakażeń wywołanych przez Streptococcus pneumoniae opornego na penicylinę.⁶

Specjalne sytuacje kliniczne wymagające ostrożności

• Drgawki – mogą wystąpić u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub otrzymujących duże dawki produktu.⁷
• Mononukleoza zakaźna – należy unikać stosowania amoksycyliny z kwasem klawulanowym u pacjentów z podejrzeniem mononukleozy zakaźnej, ponieważ stwierdzono związek między występowaniem odropodobnych wysypek a zastosowaniem amoksycyliny u tych pacjentów.⁸
• Jednoczesne stosowanie allopurynolu – podawanie allopurynolu podczas leczenia amoksycyliną może zwiększyć prawdopodobieństwo wystąpienia skórnych reakcji alergicznych.⁹

Reakcje skórne i inne ciężkie działania niepożądane

Uogólniony rumień z krostkami i gorączką na początku leczenia może być objawem ostrej uogólnionej osutki krostkowej (AGEP, ang. acute generalised exanthemous pustulosis). W przypadku wystąpienia takich objawów, konieczne jest natychmiastowe odstawienie produktu Augmentin MFF, a dalsze podawanie amoksycyliny jest przeciwwskazane.¹⁰

Zaburzenia czynności wątroby

Amoksycylinę z kwasem klawulanowym należy stosować z ostrożnością u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Zdarzenia niepożądane dotyczące wątroby obserwowano przeważnie u pacjentów płci męskiej i osób w podeszłym wieku, co może być związane z przedłużającym się leczeniem.¹¹

Zdarzenia hepatologiczne bardzo rzadko notowano u dzieci. We wszystkich grupach pacjentów objawy przedmiotowe i podmiotowe zazwyczaj pojawiają się podczas leczenia lub krótko po jego zakończeniu, chociaż w niektórych przypadkach mogą być niewidoczne przez kilka tygodni po zakończeniu terapii. Zaburzenia te są zwykle przemijające, ale mogą być ciężkie – w skrajnie rzadkich przypadkach raportowano zgony. Występowały one niemal wyłącznie u pacjentów z ciężkimi chorobami współistniejącymi lub jednocześnie przyjmujących leki mogące oddziaływać na wątrobę.¹²

Zapalenie jelita grubego związane z antybiotykiem

Podczas stosowania niemal wszystkich antybiotyków, włącznie z amoksycyliną, opisywano występowanie związanego z antybiotykiem zapalenia jelita grubego, o nasileniu od lekkiego do zagrażającego życiu. Dlatego konieczne jest rozważenie tego rozpoznania u pacjentów, u których w trakcie lub po zakończeniu antybiotykoterapii wystąpiła biegunka.¹³

Jeśli wystąpi zapalenie jelita grubego związane z antybiotykiem, należy natychmiast odstawić amoksycylinę z kwasem klawulanowym, przeprowadzić badanie lekarskie pacjenta i wdrożyć odpowiednie leczenie. W takiej sytuacji przeciwwskazane jest stosowanie produktów leczniczych hamujących perystaltykę jelit.¹⁴

Monitorowanie podczas długotrwałego leczenia

W czasie długotrwałego leczenia zalecane jest okresowe monitorowanie czynności narządów wewnętrznych, w tym nerek, wątroby i układu krwiotwórczego.¹⁵

Wpływ na układ krzepnięcia

U pacjentów otrzymujących amoksycylinę z kwasem klawulanowym rzadko notowano wydłużanie się czasu protrombinowego. Podczas jednoczesnego stosowania leków przeciwzakrzepowych konieczne jest prowadzenie odpowiedniej kontroli parametrów krzepnięcia. Może być potrzebna modyfikacja dawek leków przeciwzakrzepowych w celu utrzymania właściwego poziomu krzepliwości krwi.¹⁶

Stosowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawkę należy dostosować do stopnia niewydolności.¹⁷

Krystaluria

U pacjentów ze zmniejszoną objętością wydalanego moczu bardzo rzadko obserwowano krystalurię (mogącą prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek), szczególnie podczas leczenia parenteralnego. Podczas podawania dużych dawek amoksycyliny zaleca się zapewnienie odpowiedniej podaży płynów i wydalania moczu, aby zminimalizować ryzyko tworzenia się kryształków amoksycyliny w moczu.¹⁸

U pacjentów z cewnikiem w pęcherzu moczowym należy regularnie kontrolować drożność cewnika.¹⁹

Wpływ na wyniki badań diagnostycznych

Jeśli w trakcie leczenia amoksycyliną oznacza się poziom glukozy w moczu, zaleca się użycie metody enzymatycznej z zastosowaniem oksydazy glukozowej. Zastosowanie nieenzymatycznych metod oznaczania glukozy może prowadzić do fałszywie dodatnich wyników.²⁰

Zawartość kwasu klawulanowego w produkcie Augmentin MFF może powodować niespecyficzne wiązanie IgG i albumin przez błony komórkowe erytrocytów, co prowadzi do fałszywie dodatnich wyników testu Coombsa.²¹

Odnotowywano pozytywne wyniki testu Bio-Rad Laboratories Platelia Aspergillus EIA, wykrywającego grzyby z rodzaju Aspergillus u pacjentów otrzymujących amoksycylinę z kwasem klawulanowym, u których nie stwierdzono później zakażenia grzybami z rodzaju Aspergillus. Stwierdzono reakcje krzyżowe polisacharydów i polifuranoz niepochodzących z grzybów Aspergillus z tym testem. Z tego względu interpretację pozytywnych wyników testu u pacjentów leczonych amoksycyliną z kwasem klawulanowym należy przeprowadzać z ostrożnością i potwierdzać innymi metodami diagnostycznymi.²²

Informacje o substancjach pomocniczych

1 ml sporządzonej zawiesiny doustnej Augmentin MFF, (400 mg + 57 mg)/5 ml, zawiera 2,5 mg aspartamu (E 951), który jest źródłem fenyloalaniny. Lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z fenyloketonurią. Brak jest danych klinicznych i nieklinicznych dotyczących stosowania aspartamu u niemowląt poniżej 12 tygodnia życia.²³

Aromat leku Augmentin MFF zawiera śladowe ilości alkoholu benzylowego, który może powodować reakcje alergiczne.²⁴

Produkt zawiera maltodekstrynę (glukozę). Pacjenci z zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego produktu leczniczego.²⁵

Rozwój drobnoustrojów niewrażliwych

Długotrwałe stosowanie amoksycyliny z kwasem klawulanowym może niekiedy prowadzić do rozwoju drobnoustrojów niewrażliwych na ten lek.²⁶