Działania niepożądane
Atractin 20 mg
Lek Atractin zawiera atorwastatynę wapniową, inhibitor reduktazy HMG-CoA, stosowany w terapii hiperlipidemii. W badaniach klinicznych (n=16 066, średni czas leczenia 53 tygodnie) 5,2% pacjentów przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3-krotnie powyżej normy u 0,8% pacjentów) oraz kinazy kreatynowej (CK >3-krotnie u 2,5%, a >10-krotnie u 0,4%). Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (wiek 10-17 lat) jest zbliżony do dorosłych, bez istotnego wpływu na wzrost i dojrzewanie. Wśród działań niepożądanych wymienia się także zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hipoglikemia), zaburzenia psychiczne, neurologiczne, skórne, mięśniowo-szkieletowe oraz rzadkie, ale poważne reakcje alergiczne i autoimmunologiczne, takie jak immunozależna miopatia martwicza.
- Działania niepożądane leku Atractin
- Częstotliwość występowania działań niepożądanych
- Profil działań niepożądanych w badaniach klinicznych
- Zaburzenia wątroby związane ze stosowaniem Atractinu
- Zaburzenia mięśniowe związane ze stosowaniem Atractinu
- Bezpieczeństwo stosowania u dzieci i młodzieży
- Dodatkowe działania niepożądane obserwowane podczas stosowania statyn
- Szczegółowa tabela działań niepożądanych leku Atractin
- Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi leku Atractin
- Rabdomioliza i uszkodzenie mięśni
- Zaburzenia funkcji wątroby
- Ciężkie reakcje skórne
- Reakcje alergiczne i anafilaksja
- Ryzyko rozwoju cukrzycy
- Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Atractin
Lek Atractin, zawierający substancję czynną atorwastatynę w postaci atorwastatyny wapniowej, należy do grupy leków określanych jako inhibitory reduktazy HMG-CoA (statyny). Podczas stosowania tego leku mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane, które zostały zidentyfikowane zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu.1
Częstotliwość występowania działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Atractin zostały sklasyfikowane według następujących kategorii częstości:<sup data-drug="Atractin" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania działań niepożądanych uporządkowano w sposób następujący: często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (2
- Często: występują u 1 do 10 na 100 pacjentów
- Niezbyt często: występują u 1 do 10 na 1000 pacjentów
- Rzadko: występują u 1 do 10 na 10 000 pacjentów
- Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów
- Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Profil działań niepożądanych w badaniach klinicznych
W trakcie badań klinicznych z grupą kontrolną placebo obejmującą 16 066 pacjentów (8755 przyjmujących atorwastatynę i 7311 przyjmujących placebo), leczonych średnio przez 53 tygodnie, zaobserwowano, że 5,2% pacjentów stosujących atorwastatynę i 4,0% pacjentów przyjmujących placebo przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych.3
Zaburzenia wątroby związane ze stosowaniem Atractinu
Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA, u pacjentów przyjmujących atorwastatynę obserwowano podwyższenie aktywności aminotransferaz w surowicy krwi. Zmiany te były zazwyczaj łagodne, przemijające i nie wymagały przerwania terapii. Klinicznie istotne (>3-krotnie przekraczające górną granicę normy) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów leczonych atorwastatyną. Wzrost aktywności aminotransferaz był zależny od dawki leku i odwracalny u wszystkich pacjentów. 3-krotnie przekraczające górną granicę normy) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy występowało u 0,8% pacjentów leczonych atorwastatyną. Było ono zależne od dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów.”>4
Zaburzenia mięśniowe związane ze stosowaniem Atractinu
Podwyższenie aktywności kinazy kreatyninowej (CK) w surowicy przekraczające 3-krotnie górną granicę normy odnotowano u 2,5% pacjentów leczonych atorwastatyną. Natomiast znaczne zwiększenie aktywności CK (ponad 10-krotnie przekraczające górną granicę normy) wystąpiło u 0,4% pacjentów leczonych atorwastatyną.5
Bezpieczeństwo stosowania u dzieci i młodzieży
Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży w wieku od 10 do 17 lat leczonych atorwastatyną był generalnie podobny do profilu pacjentów otrzymujących placebo. Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi w obu grupach, niezależnie od związku przyczynowego, były zakażenia. W badaniu klinicznym trwającym trzy lata nie stwierdzono istotnego klinicznie wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe.6
Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera informacje o 520 dzieciach leczonych atorwastatyną, z czego 7 pacjentów było w wieku poniżej 6 lat, 121 pacjentów w wieku 6-9 lat, a 392 pacjentów w wieku 10-17 lat. Na podstawie dostępnych danych częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci są podobne jak u pacjentów dorosłych.<sup data-drug="Atractin" data-section="Działania niepożądane" title="Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 520 dzieci leczonych atorwastatyną, spośród których 7 pacjentów było w wieku 7
Dodatkowe działania niepożądane obserwowane podczas stosowania statyn
Podczas stosowania niektórych statyn obserwowano również następujące działania niepożądane:8
- Zaburzenia seksualne
- Depresja
- Śródmiąższowa choroba płuc – sporadyczne przypadki, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu
Dodatkowo odnotowano przypadki cukrzycy, której częstość występowania zależy od obecności lub braku czynników ryzyka, takich jak: 30 kg/m², podwyższone stężenie trójglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>9
- Stężenie glukozy na czczo ≥ 5,6 mmol/l
- BMI > 30 kg/m²
- Podwyższone stężenie trójglicerydów
- Nadciśnienie tętnicze w wywiadzie
Szczegółowa tabela działań niepożądanych leku Atractin
Poniższa tabela przedstawia pełny profil działań niepożądanych atorwastatyny, opracowany na podstawie danych z badań klinicznych oraz informacji zgromadzonych po wprowadzeniu leku do obrotu.10
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie błon śluzowych nosa i gardła | Często | Objawia się bólem gardła, katarem, uczuciem zatkanego nosa |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Trombocytopenia | Rzadko | Zmniejszenie liczby płytek krwi, może powodować zwiększoną skłonność do krwawień |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje alergiczne | Często | Objawy nadwrażliwości na składniki leku |
| Anafilaksja | Bardzo rzadko | Ciężka, zagrażająca życiu reakcja alergiczna | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hiperglikemia | Często | Podwyższony poziom cukru we krwi |
| Hipoglikemia | Niezbyt często | Obniżony poziom cukru we krwi | |
| Przyrost masy ciała, jadłowstręt | Niezbyt często | Zwiększenie masy ciała lub utrata apetytu | |
| Zaburzenia psychiczne | Koszmary senne | Niezbyt często | Nieprzyjemne, przerażające sny |
| Bezsenność | Niezbyt często | Zaburzenia zasypiania lub utrzymania snu | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bóle głowy | Często | Ból o różnym natężeniu i lokalizacji w obrębie głowy |
| Zawroty głowy | Niezbyt często | Uczucie wirowania lub zachwiania równowagi | |
| Parestezje | Niezbyt często | Nieprawidłowe doznania czuciowe, mrowienie, drętwienie | |
| Niedoczulica, zaburzenia smaku, niepamięć | Niezbyt często | Osłabienie czucia, zmienione odczuwanie smaku, zaburzenia pamięci | |
| Neuropatia obwodowa | Rzadko | Uszkodzenie nerwów obwodowych | |
| Zaburzenia oka | Niewyraźne widzenie | Niezbyt często | Pogorszenie ostrości widzenia |
| Zaburzenia widzenia | Rzadko | Różne zaburzenia postrzegania wzrokowego | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Szumy uszne | Niezbyt często | Słyszenie dźwięków przy braku bodźca zewnętrznego |
| Utrata słuchu | Bardzo rzadko | Pogorszenie lub całkowita utrata zdolności słyszenia | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Ból gardła i krtani | Często | Dolegliwości bólowe w obrębie gardła lub krtani |
| Krwawienie z nosa | Często | Samoistne krwawienie z nosa | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcie, wzdęcia, niestrawność, nudności, biegunka | Często | Problemy z wypróżnianiem, uczucie pełności, dolegliwości trawienne, mdłości, częste luźne stolce |
| Wymioty | Niezbyt często | Zwracanie treści pokarmowej | |
| Ból w nadbrzuszu i podbrzuszu | Niezbyt często | Dolegliwości bólowe w górnej lub dolnej części brzucha | |
| Odbijanie się, zapalenie trzustki | Niezbyt często | Uwalnianie gazów przez usta, stan zapalny trzustki | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby | Niezbyt często | Stan zapalny wątroby mogący objawiać się zmęczeniem, bólem brzucha, żółtaczką |
| Żółtaczka zastoinowa | Rzadko | Żółte zabarwienie skóry i białkówek oczu spowodowane zastojem żółci | |
| Niewydolność wątroby | Bardzo rzadko | Poważne upośledzenie funkcji wątroby zagrażające życiu | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Pokrzywka, wysypka, świąd | Niezbyt często | Wykwity skórne, wysypka na skórze, swędzenie |
| Łysienie | Niezbyt często | Utrata włosów | |
| Obrzęk naczynioruchowy | Rzadko | Nagły obrzęk skóry, tkanki podskórnej lub błon śluzowych | |
| Pęcherzowe zapalenie skóry | Rzadko | Schorzenia skórne z tworzeniem się pęcherzy, w tym rumień wielopostaciowy | |
| Zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka | Rzadko | Ciężkie, zagrażające życiu reakcje skórne z tworzeniem się pęcherzy i złuszczaniem naskórka | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bóle mięśniowe, bóle stawów, bóle kończyn | Często | Dolegliwości bólowe mięśni, stawów lub kończyn |
| Kurcze mięśni, obrzęk stawów, bóle pleców | Często | Mimowolne skurcze mięśni, opuchnięcie stawów, ból w okolicy pleców | |
| Ból szyi, męczliwość mięśni | Niezbyt często | Ból w okolicy szyi, łatwe męczenie się mięśni | |
| Miopatia, zapalenie mięśni | Rzadko | Choroby mięśni powodujące osłabienie lub zapalenie tkanki mięśniowej | |
| Rabdomioliza | Rzadko | Poważne uszkodzenie mięśni z rozpadem włókien mięśniowych i uwalnianiem mioglobiny | |
| Pęknięcie mięśni, zwyrodnienie ścięgien (czasami powikłane zerwaniem) | Rzadko | Przerwanie ciągłości włókien mięśniowych, uszkodzenie struktury ścięgien | |
| Zespół toczniopodobny | Bardzo rzadko | Zespół objawów przypominających toczeń rumieniowaty | |
| Immunozależna miopatia martwicza | Częstość nieznana | Autoimmunologiczne uszkodzenie mięśni związane z przeciwciałami przeciwko HMGCR | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Ginekomastia | Bardzo rzadko | Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Złe samopoczucie | Niezbyt często | Ogólne uczucie dyskomfortu |
| Osłabienie | Niezbyt często | Zmniejszenie siły fizycznej | |
| Ból w klatce piersiowej | Niezbyt często | Dolegliwości bólowe w okolicy klatki piersiowej | |
| Obrzęki obwodowe | Niezbyt często | Gromadzenie się płynu w tkankach, zwłaszcza kończyn | |
| Zmęczenie, gorączka | Niezbyt często | Uczucie wyczerpania, podwyższona temperatura ciała | |
| Badania diagnostyczne | Nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby | Często | Podwyższone wartości enzymów wątrobowych w badaniach laboratoryjnych |
| Podwyższenie aktywności kinazy kreatynowej we krwi | Często | Wzrost poziomu enzymu CK wskazujący na uszkodzenie mięśni | |
| Obecność krwinek białych w moczu | Niezbyt często | Leukocyturia wykrywana w badaniu moczu |
Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi leku Atractin
Rabdomioliza i uszkodzenie mięśni
Jednym z najpoważniejszych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem atorwastatyny jest rabdomioliza – stan, w którym dochodzi do uszkodzenia i rozpadu komórek mięśniowych z uwolnieniem mioglobiny do krwiobiegu. Może to prowadzić do ostrej niewydolności nerek i stanowić zagrożenie dla życia pacjenta. Ryzyko to zwiększa się u pacjentów przyjmujących jednocześnie inne leki wchodzące w interakcje z atorwastatyną.11
Szczególną uwagę należy zwrócić na immunozależną miopatię martwiczą, której częstość występowania jest nieznana. Jest to autoimmunologiczna choroba mięśni związana z obecnością przeciwciał przeciwko reduktazie HMG-CoA, która może utrzymywać się mimo przerwania leczenia statyną.12
Zaburzenia funkcji wątroby
Atorwastatyna może powodować podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych, w tym aminotransferaz. W większości przypadków są to zmiany łagodne i przemijające, jednak u niektórych pacjentów mogą rozwinąć się poważniejsze problemy, jak zapalenie wątroby (niezbyt często), żółtaczka zastoinowa (rzadko) czy nawet niewydolność wątroby (bardzo rzadko), która stanowi bezpośrednie zagrożenie życia.13
Ciężkie reakcje skórne
Rzadko mogą wystąpić poważne, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy martwica toksyczno-rozpływna naskórka. Charakteryzują się one powstawaniem pęcherzy, złuszczaniem naskórka i mogą prowadzić do rozległych uszkodzeń skóry i błon śluzowych.14
Reakcje alergiczne i anafilaksja
Podczas stosowania Atractinu mogą wystąpić różne reakcje alergiczne, od łagodnych do ciężkich. Najpoważniejszą jest anafilaksja – systemowa reakcja alergiczna, która może objawiać się obrzękiem dróg oddechowych, trudnościami w oddychaniu, spadkiem ciśnienia i utratą przytomności. Jest to stan bezpośrednio zagrażający życiu wymagający natychmiastowej interwencji medycznej.15
Ryzyko rozwoju cukrzycy
Stosowanie atorwastatyny wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z istniejącymi czynnikami ryzyka, takimi jak podwyższone stężenie glukozy na czczo, otyłość, zaburzenia lipidowe czy nadciśnienie tętnicze. 30 kg/m², podwyższone stężenie trójglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>16
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
W przypadku podejrzenia działań niepożądanych związanych ze stosowaniem leku Atractin, istotne jest ich zgłaszanie. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Wszystkie podejrzewane działania niepożądane należy zgłaszać do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.17
Podczas leczenia atorwastatyną zaleca się regularne monitorowanie aktywności enzymów wątrobowych oraz kinazy kreatynowej, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka. Pacjentów należy również poinformować o konieczności niezwłocznego zgłaszania objawów takich jak niewyjaśnione bóle mięśniowe, osłabienie czy ciemne zabarwienie moczu, które mogą wskazywać na rozwój poważnych działań niepożądanych.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania