Działania niepożądane
Atorvasterol 20 mg

Działania niepożądane leku Atorvasterol

Profil bezpieczeństwa leku Atorvasterol (zawierającego atorwastatynę w postaci soli wapniowej) został ustalony na podstawie obszernych badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu leku na rynek. W kontrolowanych placebo badaniach klinicznych obejmujących 16 066 pacjentów leczonych przez średnio 53 tygodnie, 5,2% osób w grupie przyjmującej atorwastatynę w porównaniu do 4,0% w grupie placebo przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych.¹

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Częstość występowania działań niepożądanych atorwastatyny sklasyfikowano według następujących kategorii:<sup data-drug="Atorvasterol" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania działań niepożądanych ustalono zgodnie z następującą zasadą: często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1 000, <1/100); rzadko (≥1/10 000, <1/1 000); bardzo rzadko (2

• Często: występują u ≥1/100 do <1/10 pacjentów
• Niezbyt często: występują u ≥1/1 000 do <1/100 pacjentów
• Rzadko: występują u ≥1/10 000 do <1/1 000 pacjentów
• Bardzo rzadko: występują u <1/10 000 pacjentów
• Częstość nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Najczęstsze działania niepożądane

Wśród najczęściej raportowanych działań niepożądanych atorwastatyny znajdują się: zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, reakcje alergiczne, hiperglikemia, ból głowy, zaparcia, wzdęcia, niestrawność, nudności, biegunka, bóle mięśni, bóle stawów, bóle kończyn, skurcze mięśni, obrzęk stawów oraz ból pleców. Do częstych zaburzeń diagnostycznych należą nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby oraz zwiększenie stężenia kinazy kreatynowej we krwi.³

Potencjalne poważne działania niepożądane

Szczególnej uwagi wymagają rzadko występujące, ale poważne działania niepożądane, takie jak rabdomioliza (rozpad mięśni prążkowanych), miopatia, niewydolność wątroby oraz ciężkie reakcje skórne, jak zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka. Obserwowano również przypadki małopłytkowości, anafilaksji oraz neuropatii obwodowej.⁴

U pacjentów przyjmujących atorwastatynę istotne klinicznie zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy (>3 razy górna granica normy) wystąpiło u 0,8% pacjentów. Było ono zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów. Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy (>3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów, natomiast znaczne zwiększenie (>10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę.^{3 razy GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Było ono zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów. […] Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy (>3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Wyniki te są podobne do otrzymanych w badaniach klinicznych dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Zwiększenie aktywności CK (>10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę”>5}

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Dane dotyczące bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży pochodzą z bazy obejmującej 249 pacjentów pediatrycznych, w tym 7 pacjentów w wieku <6 lat, 14 pacjentów w wieku 6-9 lat oraz 228 pacjentów w wieku 10-17 lat. U dzieci najczęściej raportowano ból głowy, ból brzucha, zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej oraz zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej we krwi.<sup data-drug="Atorvasterol" data-section="Działania niepożądane" title="13. Dzieci i młodzież Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 249 dzieci leczonych atorwastatyną, spośród których 7 pacjentów było w wieku 6 Na podstawie dostępnych danych można się spodziewać, że częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci będą podobne jak u pacjentów dorosłych, jednak dane dotyczące długoterminowego bezpieczeństwa u dzieci są ograniczone.⁷

Dodatkowe działania niepożądane zgłaszane przy stosowaniu statyn

W grupie leków z klasy statyn zgłaszano także następujące działania niepożądane:^{30 kg/m2, zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie w wywiadzie).”>8}

• Zaburzenia seksualne
• Depresja
• Śródmiąższowa choroba płuc – pojedyncze przypadki, szczególnie podczas długotrwałego stosowania
• Cukrzyca – częstość wystąpienia zależy od obecności czynników ryzyka takich jak:
  • stężenie glukozy we krwi na czczo ≥5,6 mmol/l
  • BMI >30 kg/m²
  • zwiększone stężenie triglicerydów
  • nadciśnienie w wywiadzie

Szczegółowa tabela działań niepożądanych leku Atorvasterol

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi leku Atorvasterol

Rabdomioliza i miopatia

Jednym z najpoważniejszych zagrożeń związanych ze stosowaniem Atorvasterolu jest ryzyko rozwoju rabdomiolizy – potencjalnie zagrażającego życiu stanu, w którym następuje masywne uszkodzenie mięśni prążkowanych. Rabdomioliza może prowadzić do uwolnienia mioglobiny do krwiobiegu, co może spowodować niewydolność nerek. Mniej nasilonym, ale również istotnym klinicznie stanem jest miopatia, charakteryzująca się osłabieniem i bólem mięśni, której mogą towarzyszyć podwyższone wartości kinazy kreatynowej.⁹

Ryzyko rabdomiolizy można określić na podstawie monitorowania aktywności kinazy kreatynowej (CK). Znaczne zwiększenie aktywności CK (>10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę, natomiast umiarkowane zwiększenie (>3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów.^{3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Wyniki te są podobne do otrzymanych w badaniach klinicznych dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Zwiększenie aktywności CK (>10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę”>10}

Hepatotoksyczność

Stosowanie Atorvasterolu może prowadzić do uszkodzenia wątroby różnego stopnia – od przejściowego podwyższenia enzymów wątrobowych, przez zapalenie wątroby i cholestazę, aż do bardzo rzadko występującej niewydolności wątroby. Istotne klinicznie zwiększenie aktywności aminotransferaz (>3 razy GGN) wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę.^{3 razy GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Było ono zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów.”>11}

Ciężkie reakcje skórne

Do rzadkich, ale potencjalnie zagrażających życiu działań niepożądanych należą ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka. Charakteryzują się one rozległymi zmianami pęcherzowymi i złuszczaniem naskórka, co może prowadzić do ciężkich powikłań ogólnoustrojowych.¹²

Reakcje anafilaktyczne

Bardzo rzadko podczas stosowania Atorvasterolu mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne – nagłe, uogólnione reakcje alergiczne, które stanowią bezpośrednie zagrożenie życia.¹³

Powikłania metaboliczne

Stosowanie Atorvasterolu, podobnie jak innych statyn, wiąże się z ryzykiem rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z istniejącymi czynnikami ryzyka, takimi jak: podwyższone stężenie glukozy na czczo (≥5,6 mmol/l), otyłość (BMI >30 kg/m²), podwyższone stężenie triglicerydów i nadciśnienie tętnicze.^{30 kg/m2, zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie w wywiadzie).”>14}

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu leku Atorvasterol do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹⁵

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.¹⁶