Działania niepożądane
Atorvastatin Krka 80 mg
Atorvastatin Krka, będący inhibitorem reduktazy HMG-CoA, stosowany jest w terapii zaburzeń lipidowych. Analiza danych klinicznych wykazała, że 5,2% pacjentów przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 4,0% w grupie placebo, przy średnim czasie terapii 53 tygodnie. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują infekcje górnych dróg oddechowych, hiperglikemię, bóle mięśniowo-szkieletowe, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (np. zaparcia, wzdęcia, nudności), podwyższenie enzymów wątrobowych (istotne klinicznie u 0,8% pacjentów, >3x GGN) oraz wzrost aktywności kinazy kreatynowej (u 2,5% pacjentów >3x GGN, u 0,4% >10x GGN). Rzadkie, ale poważne działania obejmują miopatię, rabdomiolizę, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona) oraz immunozależną miopatię martwiczą. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (10-17 lat) jest zbliżony do dorosłych, bez istotnego wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe.
Działania niepożądane leku Atorvastatin Krka
Atorvastatin Krka (atorwastatyna wapniowa) należy do grupy inhibitorów reduktazy HMG-CoA stosowanych w leczeniu zaburzeń lipidowych. W oparciu o dane z badań klinicznych i doświadczenia po wprowadzeniu leku do obrotu zidentyfikowano szereg działań niepożądanych, które mogą wystąpić podczas terapii tym lekiem. Dokładna znajomość profilu bezpieczeństwa ma kluczowe znaczenie dla właściwego prowadzenia pacjenta i optymalnej oceny stosunku korzyści do ryzyka.1
Częstość i charakterystyka działań niepożądanych
Analiza danych z badań klinicznych wskazuje, że przy średnim okresie leczenia wynoszącym 53 tygodnie, 5,2% pacjentów stosujących atorwastatynę przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 4,0% pacjentów otrzymujących placebo. Profil bezpieczeństwa atorwastatyny określono na podstawie danych pochodzących z badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu leku do obrotu.2
Klasyfikacja częstości występowania
Częstość występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według następujących kategorii:<sup data-drug="Atorvastatin Krka" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania działań niepożądanych zdefiniowano w następujący sposób: często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1 000, <1/100); rzadko (≥1/10 000, <1/1 000); bardzo rzadko (3
- Często: ≥1/100 do <1/10
- Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100
- Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000
- Bardzo rzadko: <1/10 000
- Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych
| Klasyfikacja układowa | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie błony śluzowej nosa i gardła | Często | Niespecyficzne objawy infekcji górnych dróg oddechowych |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Małopłytkowość | Rzadko | Zmniejszenie liczby płytek krwi poniżej normy |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje alergiczne | Często | Różne objawy nadwrażliwości na składniki preparatu |
| Anafilaksja | Bardzo rzadko | Ciężka, zagrażająca życiu reakcja alergiczna | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hiperglikemia | Często | Podwyższony poziom glukozy we krwi |
| Hipoglikemia | Niezbyt często | Obniżony poziom glukozy we krwi | |
| Zwiększenie masy ciała, jadłowstręt | Niezbyt często | Zmiany w masie ciała i apetycie | |
| Zaburzenia psychiczne | Koszmary senne | Niezbyt często | Nieprzyjemne, intensywne sny |
| Bezsenność | Niezbyt często | Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Często | Dolegliwości bólowe w obrębie głowy |
| Zawroty głowy | Niezbyt często | Uczucie wirowania lub niestabilności | |
| Parestezje, niedoczulica | Niezbyt często | Zaburzenia czucia w postaci drętwienia lub mrowienia | |
| Neuropatia obwodowa | Rzadko | Uszkodzenie nerwów obwodowych | |
| Miastenia | Nieznana | Patologiczne osłabienie mięśni | |
| Zaburzenia oka | Niewyraźne widzenie | Niezbyt często | Pogorszenie ostrości widzenia |
| Zaburzenia widzenia | Rzadko | Inne zaburzenia funkcji wzrokowych | |
| Miastenia oczna | Nieznana | Osłabienie mięśni oka | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Szumy uszne | Niezbyt często | Słyszenie dźwięków przy braku zewnętrznego źródła dźwięku |
| Utrata słuchu | Bardzo rzadko | Pogorszenie lub całkowita utrata zdolności słyszenia | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Ból gardła i krtani | Często | Dolegliwości bólowe w obrębie gardła |
| Krwawienie z nosa | Często | Epizody krwawienia z jamy nosowej | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia | Często | Trudności w oddawaniu stolca |
| Wzdęcia z oddawaniem wiatrów | Często | Nadmierne gromadzenie się gazów w przewodzie pokarmowym | |
| Dyspepsja | Często | Niestrawność, uczucie dyskomfortu w nadbrzuszu | |
| Nudności, biegunka | Często | Mdłości i luźne stolce | |
| Wymioty | Niezbyt często | Gwałtowne opróżnianie żołądka | |
| Ból w nadbrzuszu i podbrzuszu, odbijanie się, zapalenie trzustki | Niezbyt często | Dolegliwości bólowe w jamie brzusznej, refluks oraz zapalenie trzustki | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby | Niezbyt często | Stan zapalny tkanki wątrobowej |
| Cholestaza | Rzadko | Upośledzenie odpływu żółci | |
| Niewydolność wątroby | Bardzo rzadko | Poważne upośledzenie funkcji wątroby | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Pokrzywka, wysypka skórna, świąd | Niezbyt często | Zmiany skórne o charakterze alergicznym |
| Łysienie | Niezbyt często | Wypadanie włosów | |
| Obrzęk naczynioruchowy | Rzadko | Nagły obrzęk skóry, tkanki podskórnej lub błon śluzowych | |
| Pęcherzowe zapalenie skóry, w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka | Rzadko | Ciężkie reakcje skórne przebiegające z powstawaniem pęcherzy i złuszczaniem naskórka | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bóle mięśni, bóle stawów, bóle kończyn | Często | Dolegliwości bólowe układu mięśniowo-szkieletowego |
| Kurcze mięśni | Często | Mimowolne skurcze mięśni | |
| Obrzęk stawów, ból pleców | Często | Powiększenie objętości stawów i dolegliwości bólowe kręgosłupa | |
| Ból szyi, zmęczenie mięśni | Niezbyt często | Dolegliwości bólowe szyi i odczucie osłabienia mięśni | |
| Miopatia, zapalenie mięśni, rabdomioliza, zerwanie mięśnia, tendinopatia | Rzadko | Choroby mięśni i ścięgien, w tym potencjalnie zagrażająca życiu rabdomioliza | |
| Zespół toczniopodobny | Bardzo rzadko | Objawy podobne do tocznia rumieniowatego układowego | |
| Immunozależna miopatia martwicza | Nieznana | Autoimmunologiczna choroba mięśni z ich postępującym osłabieniem | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Ginekomastia | Bardzo rzadko | Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn |
| Zaburzenia ogólne | Złe samopoczucie, osłabienie | Niezbyt często | Ogólne poczucie dyskomfortu i osłabienia |
| Ból w klatce piersiowej | Niezbyt często | Dyskomfort lub ból w obrębie klatki piersiowej | |
| Obrzęki obwodowe | Niezbyt często | Gromadzenie się płynu w tkankach obwodowych | |
| Zmęczenie, gorączka | Niezbyt często | Uczucie wyczerpania i podwyższona temperatura ciała | |
| Badania diagnostyczne | Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby | Często | Podwyższone wartości enzymów wątrobowych |
| Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej we krwi | Często | Wzrost stężenia enzymu wskazującego na uszkodzenie mięśni | |
| Obecność białych krwinek w moczu | Niezbyt często | Leukocyturia wskazująca na potencjalny stan zapalny dróg moczowych |
Niebezpieczne działania niepożądane wymagające szczególnej uwagi
Zaburzenia wątrobowe
Podczas stosowania atorwastatyny obserwowano zwiększenie stężenia aminotransferaz w surowicy. Zmiany te były przeważnie łagodne, przemijające i nie wymagały przerwania terapii. Istotne klinicznie (>3 razy GGN) zwiększenie stężenia aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Co ważne, to podwyższenie było zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów.3 razy GGN) zwiększenie stężenia aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Było ono zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów.”>4
Zaburzenia mięśniowe
Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy przewyższające 3-krotnie górną granicę normy zanotowano u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Wyniki te są podobne do otrzymanych w badaniach klinicznych dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Znacznie bardziej nasilone zwiększenie aktywności CK (>10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów leczonych atorwastatyną.5
Do potencjalnie najgroźniejszych działań niepożądanych dotyczących układu mięśniowego należą: miopatia, zapalenie mięśni oraz rabdomioliza. Rabdomioliza to stan zagrażający życiu, charakteryzujący się masywnym rozpadem mięśni prążkowanych, prowadzącym do uwolnienia mioglobiny do krwi i potencjalnie do ostrej niewydolności nerek.6
Ciężkie reakcje skórne
Rzadko podczas terapii atorwastatyną raportowano występowanie ciężkich reakcji skórnych, takich jak: obrzęk naczynioruchowy, pęcherzowe zapalenie skóry (w tym rumień wielopostaciowy), zespół Stevensa-Johnsona i martwica toksyczno-rozpływna naskórka. Te zagrażające życiu stany wymagają natychmiastowego przerwania terapii i wdrożenia intensywnego leczenia.7
Immunozależna miopatia martwicza
Zgłaszano przypadki immunozależnej miopatii martwiczej (IMNM) – autoimmunologicznej choroby związanej ze stosowaniem statyn. Charakteryzuje się ona postępującym osłabieniem mięśni proksymalnych, podwyższonym poziomem kinazy kreatynowej utrzymującym się mimo przerwania leczenia statyną oraz obecnością specyficznych autoprzeciwciał.8
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży w wieku od 10 do 17 lat leczonych atorwastatyną był na ogół podobny do profilu pacjentów otrzymujących placebo. Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi odnotowanymi w obydwu grupach, niezależnie od oceny związku przyczynowego, były zakażenia.9
Nie stwierdzono istotnego klinicznie wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe w badaniu klinicznym trwającym przez okres trzech lat, opartym na ogólnej ocenie dojrzewania i rozwoju, ocenie na podstawie skali Tannera oraz pomiarze wzrostu i wagi. Profil bezpieczeństwa i tolerancji u dzieci i młodzieży był podobny do znanego profilu bezpieczeństwa stosowania atorwastatyny u pacjentów dorosłych.10
Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 520 dzieci i młodzieży leczonych atorwastatyną, spośród których 7 pacjentów było w wieku <6 lat, 121 pacjentów w wieku 6-9 lat, a 392 pacjentów w wieku 10-17 lat. Na podstawie dostępnych danych częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci są podobne jak u pacjentów dorosłych.<sup data-drug="Atorvastatin Krka" data-section="Działania niepożądane" title="Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 520 dzieci i młodzieży leczonych atorwastatyną, spośród których 7 pacjentów było w wieku 11
Działania niepożądane związane z grupą leków
Podczas stosowania statyn obserwowano działania niepożądane charakterystyczne dla całej grupy inhibitorów reduktazy HMG-CoA:12
- Zaburzenia funkcji seksualnych – problemy z libido, potencją lub innymi aspektami funkcji seksualnych
- Depresja – zaburzenia nastroju o charakterze depresyjnym
- Śródmiąższowa choroba płuc – raportowano pojedyncze przypadki, szczególnie podczas długotrwałego leczenia
- Cukrzyca – zwiększone ryzyko rozwoju cukrzycy, zależne od obecności czynników ryzyka (stężenie glukozy we krwi na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie)30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>13
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.14
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu.15
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania