Właściwości farmakokinetyczne
Alventa 75 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Alventa (wenlafaksyna)

Wenlafaksyna, substancja czynna zawarta w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu Alventa, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jej działanie terapeutyczne. Lek ten podlega intensywnym procesom metabolicznym w organizmie, przekształcając się głównie w aktywny metabolit O-demetylowenlafaksynę (ODV). Średni okres półtrwania wenlafaksyny wynosi 5±2 godziny, natomiast jej aktywnego metabolitu ODV 11±2 godziny. Zarówno wenlafaksyna, jak i ODV osiągają stężenia stacjonarne w osoczu po około 3 dniach regularnego podawania. W przedziale dawek terapeutycznych 75-450 mg na dobę, substancje te wykazują kinetykę liniową.¹

Wchłanianie

Wenlafaksyna charakteryzuje się wysokim stopniem wchłaniania po podaniu doustnym – co najmniej 92% pojedynczej dawki wenlafaksyny o natychmiastowym uwalnianiu ulega absorpcji z przewodu pokarmowego. Całkowita biodostępność leku wynosi 40-45%, co wynika z efektu pierwszego przejścia i metabolizmu ogólnoustrojowego. Kapsułki o przedłużonym uwalnianiu Alventa zapewniają wolniejsze wchłanianie substancji czynnej w porównaniu do preparatów o natychmiastowym uwalnianiu, co wpływa na dynamikę osiągania stężeń maksymalnych w osoczu. Po podaniu wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu, maksymalne stężenia wenlafaksyny i ODV w osoczu są osiągane odpowiednio po około 5,5 i 9 godzinach, podczas gdy dla preparatów o natychmiastowym uwalnianiu wartości te wynoszą odpowiednio 2 i 3 godziny. Istotnym aspektem farmakokinetyki leku jest brak wpływu pokarmu na biodostępność wenlafaksyny i jej aktywnego metabolitu.²

Dystrybucja

Wenlafaksyna i jej aktywny metabolit ODV charakteryzują się niskim stopniem wiązania z białkami osocza w zakresie stężeń terapeutycznych – odpowiednio 27% dla wenlafaksyny i 30% dla ODV. To stosunkowo niskie wiązanie z białkami osocza może wpływać na profile interakcji lekowych. Objętość dystrybucji wenlafaksyny w stanie stacjonarnym po podaniu dożylnym wynosi 4,4±1,6 l/kg, co wskazuje na dobrą penetrację leku do tkanek organizmu.³

Metabolizm

Wenlafaksyna podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, szczególnie w ramach efektu pierwszego przejścia. Badania in vitro i in vivo wykazały, że główną drogą metaboliczną jest przekształcenie wenlafaksyny do aktywnego metabolitu ODV przy udziale izoenzymu CYP2D6 cytochromu P450. Drugorzędną drogą metaboliczną jest transformacja do mniej aktywnego metabolitu N-demetylowenlafaksyny, katalizowana przez CYP3A4. Istotną właściwością wenlafaksyny w kontekście potencjalnych interakcji lekowych jest fakt, że substancja ta jest słabym inhibitorem CYP2D6, natomiast nie hamuje aktywności izoenzymów CYP1A2, CYP2C9 i CYP3A4.⁴

Wydalanie

Wenlafaksyna i jej metabolity są eliminowane z organizmu głównie przez nerki. W ciągu 48 godzin od podania, około 87% dawki leku zostaje wydalone z moczem w następujących formach:

• 5% jako niezmieniona wenlafaksyna
• 29% jako niesprzężona ODV
• 26% jako sprzężona ODV
• 27% jako inne nieaktywne metabolity poboczne

Średni klirens osoczowy w stanie stacjonarnym wynosi 1,3±0,6 l/h/kg dla wenlafaksyny oraz 0,4±0,2 l/h/kg dla ODV.⁵

Właściwości farmakokinetyczne w szczególnych grupach pacjentów

Wiek i płeć

Analizy farmakokinetyczne wykazały, że wiek i płeć pacjentów nie mają istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne wenlafaksyny i jej aktywnego metabolitu ODV. Oznacza to, że u pacjentów w różnym wieku oraz u kobiet i mężczyzn standardowe schematy dawkowania mogą być stosowane bez konieczności modyfikacji dawki wynikającej z tych czynników.⁶

Polimorfizm CYP2D6

Zróżnicowanie genetyczne w zakresie aktywności izoenzymu CYP2D6 może wpływać na stężenia wenlafaksyny i jej metabolitu w osoczu. U osób z wolnym metabolizmem CYP2D6 obserwuje się wyższe stężenia wenlafaksyny w osoczu w porównaniu do osób z metabolizmem ekstensywnym. Jednakże całkowita ekspozycja organizmu na wenlafaksynę i ODV łącznie (wyrażona jako AUC) jest podobna w obu grupach pacjentów. Z tego względu, niezależnie od fenotypu metabolicznego CYP2D6, stosuje się ten sam schemat dawkowania leku.⁷

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby obserwuje się istotne zmiany w farmakokinetyce wenlafaksyny i ODV. U osób z łagodnymi (klasa A w skali Child-Pugh) i umiarkowanymi (klasa B w skali Child-Pugh) zaburzeniami czynności wątroby dochodzi do wydłużenia okresów półtrwania wenlafaksyny i ODV w porównaniu do pacjentów z prawidłową funkcją wątroby. Dodatkowo, po podaniu doustnym, klirens zarówno wenlafaksyny jak i ODV jest zmniejszony. Należy podkreślić, że w tej grupie pacjentów występuje znaczna zmienność osobnicza parametrów farmakokinetycznych. Dane dotyczące farmakokinetyki leku u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby są ograniczone.⁸

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, szczególnie w stadium zaawansowanym, dochodzi do istotnych zmian w farmakokinetyce wenlafaksyny i jej metabolitu. U pacjentów poddawanych hemodializie okres półtrwania wenlafaksyny w fazie eliminacji jest wydłużony o około 180%, a klirens zmniejszony o około 57% w porównaniu do osób z prawidłową czynnością nerek. Podobne zmiany obserwuje się w przypadku ODV – okres półtrwania w fazie eliminacji jest wydłużony o około 142%, a klirens zmniejszony o około 56%. Ze względu na te zmiany farmakokinetyczne, u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek oraz u pacjentów wymagających hemodializy konieczna jest odpowiednia modyfikacja dawkowania leku.⁹