proces zakrzepowo-zatorowy

Proces zakrzepowo-zatorowy to patologiczne zjawisko polegające na formowaniu się skrzepów (zakrzepów) w naczyniach krwionośnych i ich przemieszczaniu (zatorowaniu) do innych obszarów układu naczyniowego. Zakrzep powstaje w wyniku aktywacji kaskady krzepnięcia krwi, najczęściej w odpowiedzi na uszkodzenie śródbłonka naczyniowego, zaburzenia przepływu krwi lub nadkrzepliwość.

Najczęstszymi manifestacjami klinicznymi procesu zakrzepowo-zatorowego są: zakrzepica żył głębokich (ZŻG), zatorowość płucna (ZP), udar niedokrwienny mózgu oraz zawał serca. Czynnikami ryzyka rozwoju tego procesu są m.in. unieruchomienie, zabiegi operacyjne, nowotwory złośliwe, ciąża i połóg, stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych, wrodzone i nabyte trombofilie oraz podeszły wiek.

Diagnostyka procesu zakrzepowo-zatorowego obejmuje badania laboratoryjne (D-dimery, parametry układu krzepnięcia), obrazowe (USG dopplerowskie, angio-TK, angio-MR) oraz kliniczne skale oceny prawdopodobieństwa (np. skala Wellsa). Leczenie opiera się na stosowaniu leków przeciwkrzepliwych (heparyny, antagoniści witaminy K, NOAC), przeciwpłytkowych oraz, w wybranych przypadkach, leczenia trombolitycznego lub interwencji zabiegowej.

Profilaktyka procesu zakrzepowo-zatorowego ma kluczowe znaczenie u pacjentów z grupy podwyższonego ryzyka i obejmuje farmakoterapię (heparyny drobnocząsteczkowe, kwas acetylosalicylowy) oraz metody mechaniczne (wczesne uruchamianie, pończochy uciskowe, przerywana kompresja pneumatyczna). Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie znacząco zmniejszają śmiertelność związaną z tymi powikłaniami.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl