pojemnościowy układ żylny
Pojemnościowy układ żylny to część układu krążenia odpowiedzialna za gromadzenie i transport krwi z powrotem do serca. Stanowi on największy rezerwuar krwi w organizmie, zawierając około 60-70% całkowitej objętości krwi, podczas gdy w układzie tętniczym znajduje się jedynie 15-20%.
Naczynia pojemnościowego układu żylnego charakteryzują się cienką ścianą, dużą podatnością i zdolnością do znacznej zmiany swojej objętości bez istotnego wzrostu ciśnienia wewnątrznaczyniowego. Ta wyjątkowa właściwość umożliwia żyłom pełnienie funkcji rezerwuaru krwi, który może być mobilizowany w odpowiedzi na potrzeby hemodynamiczne organizmu.
Kluczową rolę w regulacji pojemności układu żylnego odgrywa układ współczulny, który poprzez stymulację receptorów alfa-adrenergicznych powoduje skurcz mięśni gładkich w ścianach żył, zmniejszając ich pojemność i zwiększając powrót żylny do serca. Ten mechanizm jest szczególnie istotny podczas wysiłku fizycznego oraz w stanach wstrząsu, gdy organizm dąży do utrzymania odpowiedniego rzutu serca i ciśnienia tętniczego.
Zaburzenia funkcji pojemnościowego układu żylnego mogą prowadzić do różnych stanów patologicznych, takich jak niewydolność żylna, zakrzepica żył głębokich czy ortostatyczne spadki ciśnienia. W praktyce klinicznej ocena stanu wypełnienia łożyska żylnego jest istotnym elementem diagnostyki i terapii wielu schorzeń układu krążenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Pentaerythritol compositum 0,5 mg + 20 mg
Pentaerythritol Compositum to lek rozszerzający naczynia z grupy azotanów organicznych (kod ATC: C01DA20), zawierający 20 mg pentaerytrytylu tetraazotanu (PETN) oraz 0,5 mg glicerolu triazotanu (GTN) w tabletce. Obie substancje działają jako proleki, uwalniając tlenek azotu (NO) w komórkach mięśni gładkich naczyń, śródbłonka i płytek krwi, co prowadzi do aktywacji cyklazy guanylowej i wzrostu stężenia cGMP. W efekcie dochodzi do obniżenia stężenia Ca²⁺ i rozkurczu naczyń, szczególnie w układzie żylnym, dużych tętnicach wieńcowych podwsierdziowych oraz arteriolach >100 µm, co zmniejsza obciążenie wstępne serca, poprawia ukrwienie podwsierdziowe i przepływ wieńcowy. Azotany zapobiegają skurczom tętnic wieńcowych i nie wywołują zespołu podkradania wieńcowego, co jest istotne w terapii choroby wieńcowej.
azotan organiczny, choroba serca, choroba wieńcowa, cykliczny guanylomonofosforan, dysfagia, działanie przeciwmiażdżycowe, ferrytyna, glicerolu triazotan, krążenie oboczne, mięsień sercowy, pentaerytrytylu tetraazotan, płytka krwi, pojemnościowy układ żylny, prolek, reaktywne formy tlenu, rozpuszczalna cyklaza guanylowa, rozszerzanie naczyń krwionośnych, skurcz tętnicy wieńcowej, śródbłonek naczyniowy, syntaza tlenku azotu, tętnica wieńcowa, tlenek azotu, zespół podkradania wieńcowego