materiał promieniotwórczy
Materiał promieniotwórczy to substancja zawierająca niestabilne atomy, które ulegają samorzutnemu rozpadowi (dezintegracji), emitując promieniowanie jonizujące. Najczęściej spotykane rodzaje promieniowania to alfa (jądra helu), beta (elektrony lub pozytony) oraz gamma (fotony wysokoenergetyczne).
W medycynie materiały promieniotwórcze znajdują zastosowanie zarówno w diagnostyce, jak i terapii. W diagnostyce wykorzystuje się je jako radiofarmaceutyki w badaniach obrazowych, takich jak scyntygrafia czy pozytonowa tomografia emisyjna (PET). W radioterapii stosowane są do leczenia nowotworów, gdzie promieniowanie niszczy komórki rakowe.
Praca z materiałami promieniotwórczymi w medycynie wymaga ścisłego przestrzegania zasad ochrony radiologicznej, w tym zasad czasu (minimalizacja ekspozycji), odległości (zwiększanie dystansu od źródła) i osłon (stosowanie barier). Personel medyczny pracujący z tymi materiałami podlega ścisłemu monitorowaniu dawek promieniowania i regularnym kontrolom zdrowotnym.
Materiały promieniotwórcze stosowane w medycynie podlegają rygorystycznym przepisom dotyczącym ich produkcji, transportu, przechowywania, stosowania i utylizacji. Ich wykorzystanie musi być zawsze uzasadnione korzyścią kliniczną przewyższającą potencjalne ryzyko związane z ekspozycją na promieniowanie.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Jodek sodu Na 131 I Polatom, kapsułki do diagnostyki aktywność od 1 MBq do 37 MBq
Produkt leczniczy Jodek sodu Na¹³¹I POLATOM to radiofarmaceutyk w postaci kapsułek twardych zawierających sodu jodek znakowany izotopem jodu [¹³¹I] o aktywności od 1 MBq do 37 MBq, stosowany w diagnostyce. Izotop ¹³¹I charakteryzuje się okresem półtrwania 8,02 dnia i emituje promieniowanie gamma o energiach 365 keV (81,7%), 637 keV (7,2%) oraz 284 keV (6,1%), a także promieniowanie beta o maksymalnej energii 606 keV. Substancje pomocnicze, takie jak węglan sodu, wodorowęglan sodu, disodu wodorofosforan dwuwodny oraz tiosiarczan sodu, pełnią funkcje buforujące, stabilizujące osmolarność i antyoksydacyjne. Kapsułki żelatynowe umożliwiają precyzyjne dawkowanie i zabezpieczają przed bezpośrednim kontaktem z substancją czynną. Produkt ma okres ważności 21 dni od daty produkcji i wymaga przechowywania w temperaturze poniżej 25°C w oryginalnym ołowianym pojemniku osłonowym, zgodnie z przepisami dotyczącymi materiałów promieniotwórczych.
aplikator polipropylenowy, bezpieczeństwo radiologiczne, izotop jodu 131I, kapsułka twarda, kapsułka żelatynowa, materiał promieniotwórczy, okres półtrwania, pojemnik osłonowy, produkt radiofarmaceutyczny, promieniowanie beta, promieniowanie gamma, promieniowanie jonizujące, substancja promieniotwórcza, tiosiarczan sodu, tlenek telluru, węglan sodu, wodorofosforan disodu, wodorowęglan sodu - Leksykon leków
Skład i postać leku – PoltechDTPA 13,25 mg DTPA (sodu dietylenotriamiopentaoctan jednowodny)
PoltechDTPA to liofilizat do sporządzania roztworu do wstrzykiwań zawierający 13,25 mg jednowodnego sodu dietylenotriaminopentaoctanu (DTPA) na fiolkę. Preparat nie zawiera radionuklidu w stanie handlowym; wyznakowanie odbywa się ex tempore przez dodanie roztworu nadtechnecjanu (⁹⁹ᵐTc) sodu. Substancje pomocnicze obejmują cyny(II) chlorek dwuwodny jako reduktor, chlorek sodu zapewniający izotoniczność oraz azot jako gaz ochronny. Po wyznakowaniu preparat należy przechowywać w osłonie pochłaniającej promieniowanie jonizujące, zachowując stabilność przez 6 godzin w temperaturze poniżej 25°C. Przechowywanie liofilizatu wymaga temperatury 2–8°C, z dopuszczalnym transportem do 7 dni w temperaturze poniżej 35°C, a okres ważności wynosi 1 rok.
bezpieczeństwo radiologiczne, chlorek cyny, dietylenotriaminopentaoctan sodu, DTPA, ekspozycja na promieniowanie, liofilizat do wstrzykiwań, materiał promieniotwórczy, nadtechnecjan sodu, niezgodność farmaceutyczna, preparat radiofarmaceutyczny, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, substancja promieniotwórcza, technet-99m, znakowanie technetem - Leksykon leków
Skład i postać leku – Natrii fluoridum (18F) Synektik 2 GBq/ml
Natrii fluoridum (18F) Synektik to radiofarmaceutyk stosowany w diagnostyce PET, dostępny jako roztwór do wstrzykiwań o stężeniu 2,0 GBq/mL sodu fluorku (18F). Aktywność całkowita w fiolce waha się od 0,4 GBq do 44 GBq, kalibrowana na dzień i godzinę produkcji. Izotop fluor-18 charakteryzuje się okresem półtrwania 110 minut, emituje pozytony o maksymalnej energii 634 keV, a następnie promieniowanie gamma 511 keV wykorzystywane w obrazowaniu PET. Preparat zawiera substancje pomocnicze: chlorek sodu (3,57 mg/mL), potasu diwodorofosforan oraz wodę do wstrzykiwań, zapewniające izotoniczność i odpowiednie pH roztworu. Produkt jest przeznaczony do podania dożylnego i dostępny w fiolkach o pojemności 15 mL lub 25 mL, z zakresami objętości i aktywności odpowiednio 0,2–15 mL (0,4–30 GBq) oraz 0,2–22 mL (0,4–44 GBq).
anihilacja pozytonu, diagnostyka obrazowa, emisja pozytonu, emisja promieniowania, fluor, izotop promieniotwórczy, jakość farmaceutyczna, materiał promieniotwórczy, niezgodność farmaceutyczna, obrazowanie PET, ochrona przed promieniowaniem, ochrona radiologiczna, okres półtrwania, podanie dożylne, potasu diwodorofosforan, pozytonowa tomografia emisyjna, promieniowanie gamma, radiofarmaceutyk, rozpad radioaktywny, roztwór do wstrzykiwań, skażenie, sodu chlorek, sodu fluorek, woda do wstrzykiwań - Leksykon leków
Skład i postać leku – Jodek sodu, Na 131 I Polatom do terapii 37 MBq- 5500 MBq
Produkt leczniczy Jodek sodu Na131I POLATOM dostępny jest w formie kapsułek twardych o aktywności od 37 MBq do 5500 MBq, zawierających sodu jodek znakowany izotopem jodu-131. Izotop ten charakteryzuje się okresem półtrwania 8,02 dnia i emituje promieniowanie gamma o energiach 365 keV (81,7%), 637 keV (7,2%) oraz 284 keV (6,1%), a także promieniowanie beta o maksymalnej energii 606 keV. Kapsułki zawierają substancje pomocnicze stabilizujące pH i zapobiegające utlenianiu jodku, takie jak sodu węglan, wodorowęglan, tiosiarczan pięciowodny oraz disodu wodorofosforan dwuwodny. Preparat jest pakowany w fiolki polietylenowe lub polipropylenowe, zabezpieczone ołowianym pojemnikiem osłonowym, z dołączonym aplikatorem do podawania oraz świadectwem radiofarmaceutyku.
bezpieczeństwo radiologiczne, izotop, izotop promieniotwórczy, jakość farmaceutyczna, jod-131, jodek sodu 131I, jodek sodu Na131I, kapsułka twarda, kapsułka żelatynowa, materiał promieniotwórczy, napromieniowanie neutronami, okres półtrwania, pojemnik osłonowy, promieniowanie beta, promieniowanie gamma, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, reaktor jądrowy, rozszczepienie uranu, skażenie radioaktywne, substancja pomocnicza, substancja redukująca, związek buforujący