łoże włośniczkowe
Łoże włośniczkowe to sieć naczyń włosowatych, które tworzą połączenie między układem tętniczym a żylnym. Są to najmniejsze naczynia krwionośne w organizmie, których średnica wynosi zaledwie 5-10 mikrometrów, co pozwala na przejście tylko jednej krwinki czerwonej na raz.
Funkcjonalnie łoże włośniczkowe odgrywa kluczową rolę w wymianie substancji między krwią a tkankami. Dzięki cienkiej ścianie, składającej się tylko z pojedynczej warstwy komórek śródbłonka, umożliwia dyfuzję tlenu, dwutlenku węgla, składników odżywczych, produktów przemiany materii, hormonów i innych substancji bioaktywnych.
W praktyce klinicznej ocena łoża włośniczkowego jest istotnym elementem badania perfuzji tkankowej. Zaburzenia w mikrokrążeniu mogą występować w wielu stanach chorobowych, takich jak wstrząs, sepsa, cukrzyca czy nadciśnienie tętnicze. Badanie czasu powrotu włośniczkowego (CRT – capillary refill time) stanowi proste, nieinwazyjne narzędzie oceny mikrokrążenia, szeroko stosowane w medycynie ratunkowej i intensywnej terapii.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Tlenek azotu (NO) w preparacie NOXAP, dostępny w stężeniu 800 ppm mol/mol (0,8 ml NO na 999,2 ml N2), jest stosowany jako gaz medyczny do terapii wziewnej. Po inhalacji NO ulega absorpcji w łożu włośniczkowym płuc, gdzie w 60-100% wiąże się z hemoglobiną wysyconą tlenem. Metabolizm NO zależy od stopnia wysycenia hemoglobiny tlenem: przy wysokim wysyceniu (60-100%) NO reaguje z oksyhemoglobiną, tworząc methemoglobinę i azotany, natomiast przy niskim wysyceniu wiąże się z deoksyhemoglobiną, tworząc nitrozylohemoglobinę, która ulega dalszym przemianom. W krążeniu płucnym NO może również reagować z tlenem i wodą, generując dwutlenek azotu i azotany, które następnie prowadzą do powstania methemoglobiny i azotanów. Dwutlenek azotu powstający przed podaniem jest toksyczny, co wymaga odpowiedniego rozcieńczenia preparatu przed inhalacją.
absorpcja układowa, azotan, badanie farmakokinetyczne, deoksyhemoglobina, dwutlenek azotu, działanie toksyczne, gaz medyczny, inhalacja, interakcja biochemiczna, krążenie ogólnoustrojowe, krążenie płucne, łoże włośniczkowe, methemoglobina, nitrozylohemoglobina, NOXAP, oksyhemoglobina, przesączanie kłębuszkowe, stężenie methemoglobiny, szlak biochemiczny, terapia wziewna, tlenek azotu, właściwość farmakokinetyczna, wysycenie tlenem -
Leksykon leków
Produkt leczniczy NOXAP w postaci sprężonego gazu medycznego zawiera tlenek azotu (NO) w stężeniu 200 ppm mol/mol (0,2 ml NO na 999,8 ml N₂). Po inhalacji tlenek azotu ulega wchłanianiu do krążenia układowego, gdzie wiąże się z hemoglobiną w zależności od jej wysycenia tlenem (60-100%). W warunkach wysokiego wysycenia NO reaguje z oksyhemoglobiną, prowadząc do powstania methemoglobiny i azotanów, natomiast przy niskim wysyceniu tworzy nitrozylohemoglobinę, która następnie przekształca się do tlenków azotu i methemoglobiny. W krążeniu płucnym NO może reagować z tlenem i wodą, generując dwutlenek azotu i azotany, które dalej wchodzą w reakcje z oksyhemoglobiną, zwiększając poziom methemoglobiny i azotanów.
azotan, deoksyhemoglobina, dwutlenek azotu, farmakokinetyka, gaz medyczny, krążenie ogólnoustrojowe, krążenie płucne, łoże włośniczkowe, metabolizm, methemoglobina, nitrozylohemoglobina, oksyhemoglobina, przesączanie kłębuszkowe, tlenek azotu, tlenek azotu wziewny, wysycenie hemoglobiny tlenem
