chemioterapia dootrzewnowa
Chemioterapia dootrzewnowa to metoda podawania leków przeciwnowotworowych bezpośrednio do jamy otrzewnowej, w celu miejscowego leczenia nowotworów zlokalizowanych w obrębie jamy brzusznej. Technika ta pozwala na osiągnięcie wysokiego stężenia cytostatyków w bezpośrednim kontakcie z powierzchnią otrzewnej zajętej przez nowotwór, przy jednoczesnym ograniczeniu ekspozycji ogólnoustrojowej.
Najczęściej stosowana jest w przypadku rozsiewu otrzewnowego nowotworów pochodzących z narządów jamy brzusznej, takich jak rak jajnika, rak żołądka, rak jelita grubego czy międzybłoniak otrzewnej. Szczególnie skuteczna jest jako uzupełnienie leczenia chirurgicznego w ramach procedury HIPEC (Hyperthermic Intraperitoneal Chemotherapy), czyli dootrzewnowej chemioterapii w hipertermii.
Procedura HIPEC polega na podaniu ogrzanego do temperatury 41-43°C roztworu cytostatyku do jamy otrzewnowej, bezpośrednio po zabiegu cytoredukcyjnym, który ma na celu usunięcie wszystkich widocznych zmian nowotworowych. Podwyższona temperatura zwiększa penetrację leku do tkanek nowotworowych oraz wzmacnia jego działanie cytotoksyczne.
Wśród najczęściej stosowanych leków w chemioterapii dootrzewnowej znajdują się cisplatyna, mitomycyna C, doksorubicyna, paklitaksel i oksaliplatyna. Wybór cytostatyku zależy od rodzaju nowotworu, jego wrażliwości na poszczególne leki oraz doświadczenia ośrodka wykonującego procedurę.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak jajnika – Leczenie
Rak jajnika (carcinoma ovarii) jest najgroźniejszym nowotworem ginekologicznym o wysokiej śmiertelności, wymagającym wielodyscyplinarnego leczenia. Podstawą terapii jest chirurgia, obejmująca usunięcie jajników, macicy, węzłów chłonnych i sieci większej, z zastosowaniem zabiegów cytoredukcyjnych (debulking) w zaawansowanych stadiach. Chemioterapia standardowo opiera się na pochodnych platyny (karboplatyna, cisplatyna) i taksanach (paklitaksel, docetaksel), stosowanych w schematach adjuwantowych, neoadjuwantowych, dootrzewnowych (IP) oraz w hipertermii (HIPEC). Terapie celowane, takie jak bewacyzumab (przeciwciało anty-VEGF) oraz inhibitory PARP (olaparib, niraparib, rukaparib) są stosowane zwłaszcza w zaawansowanych i nawrotowych przypadkach, szczególnie u pacjentek z mutacjami BRCA lub deficytem rekombinacji homologicznej (HRD). Immunoterapia (np. pembrolizumab) oraz terapia hormonalna (tamoksyfen, inhibitory aromatazy) stanowią uzupełnienie leczenia, a radioterapia jest stosowana głównie w leczeniu paliatywnym lub izolowanych przerzutów.
bewacyzumab, chemioterapia adjuwantowa, chemioterapia dootrzewnowa, chemioterapia neoadjuwantowa, chemioterapia przedoperacyjna, chirurgia robotyczna, cisplatyna, docetaksel, ginekolog onkolog, immunoterapia, inhibitor aromatazy, inhibitor PARP, inhibitor punktów kontrolnych, karboplatyna, laparoskopia, leczenie hormonalne, letrozol, medycyna precyzyjna, mutacja BRCA, neuropatia obwodowa, niraparib, olaparib, opieka paliatywna, paklitaksel, pembrolizumab, pochodne platyny, radioterapia, radioterapia EBRT, rak jajnika, stopień zaawansowania klinicznego, taksany, tamoksyfen, terapia celowana, typ histologiczny nowotworu, zabieg cytoredukcyjny - Leksykon chorób i schorzeń
Rak jajnika – Epidemiologia
Rak jajnika stanowi istotny problem onkologiczny, będąc siódmym najczęściej diagnozowanym nowotworem u kobiet globalnie oraz dziesiątym w Chinach. W 2020 roku odpowiadał za 3,7% wszystkich nowotworów i 4,7% zgonów onkologicznych u kobiet. Dominującym typem jest rak nabłonkowy jajnika, zróżnicowany histologicznie i molekularnie, co wpływa na rokowanie i strategie leczenia. W USA prognozuje się w 2025 roku około 20 890 nowych przypadków i 12 730 zgonów. Mediana wieku diagnozy to 63 lata, a śmierci 70 lat. Wskaźniki zachorowalności standaryzowane według wieku wynoszą 10,3/100 000 rocznie, a umieralności 5,9/100 000. Zachorowalność jest wyższa w krajach rozwiniętych (np. Ameryka Północna, Europa Środkowa i Wschodnia), a niższa w Azji i Afryce. W ostatnich dekadach obserwuje się spadek zachorowalności i umieralności, co przypisuje się m.in. powszechnemu stosowaniu doustnych środków antykoncepcyjnych i ograniczeniu hormonalnej terapii zastępczej. Wskaźnik pięcioletniego przeżycia względnego wynosi około 51,6%, z wyraźnym pogorszeniem rokowania w zaawansowanych stadiach (stadium IV – 29% przeżycia 5-letniego).
antygen nowotworowy 125, badanie miednicy, CA125, chemioterapia dootrzewnowa, choroba zapalna miednicy, cytoredukcja chirurgiczna, czynnik ryzyka, doustne środki antykoncepcyjne, endometrioza, histerektomia, hormonalna terapia zastępcza, jajowód, marker nowotworowy, menopauza, mięsak, mutacja BRCA, nawrót choroby, obrazowanie diagnostyczne, otyłość, owariektomia, podwiązanie jajowodów, rak endometrioidalny, rak jajnika, rak jasnokomórkowy, rak nabłonkowy jajnika, rak piersi, rak surowiczy, rokowanie, salpingektomia, salpingo-ooforektomia, stadium nowotworu, ultrasonografia przezpochwowa, wskaźnik masy ciała, zespół policystycznych jajników