profilaktyka okołoporodowa zakażeń paciorkowcowych grupy B
Wskazanie

Profilaktyka okołoporodowa zakażeń paciorkowcowych grupy B (GBS) to zestaw działań mających na celu zapobieganie transmisji bakterii Streptococcus agalactiae z matki na noworodka podczas porodu. Kolonizacja dróg rodnych GBS występuje u 10-30% kobiet ciężarnych i stanowi istotny czynnik ryzyka wczesnej postaci zakażenia noworodkowego, które może prowadzić do sepsy, zapalenia płuc czy zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych.

Zgodnie z aktualnymi rekomendacjami, wszystkie kobiety ciężarne powinny być poddane badaniu przesiewowemu w kierunku GBS między 35. a 37. tygodniem ciąży. W przypadku dodatniego wyniku posiewu, wcześniejszego urodzenia dziecka z zakażeniem GBS, bakteriurii GBS w obecnej ciąży lub braku wyników badań, zaleca się śródporodową profilaktykę antybiotykową.

Lekiem pierwszego wyboru w profilaktyce GBS jest penicylina G (Penicillinum crystallisatum) podawana dożylnie. Alternatywnie stosuje się ampicylinę (Ampicillin). U pacjentek z alergią na penicyliny bez ryzyka reakcji anafilaktycznej można zastosować cefalosporyny I generacji, np. cefazolin (Biofazolin). W przypadku wysokiego ryzyka anafilaksji lekami z wyboru są klindamycyna (Clindamycin, Dalacin C) lub wankomycyna (Vancomycin, Edicin), jeśli szczep GBS wykazuje oporność na klindamycynę.

Największe trudności w profilaktyce okołoporodowej GBS obejmują: przedwczesne porody przed wykonaniem badania przesiewowego, szybki przebieg porodu uniemożliwiający podanie pełnej dawki antybiotyku (zaleca się podanie co najmniej 4 godziny przed porodem), narastającą oporność szczepów GBS na antybiotyki alternatywne oraz problemy z prawidłową identyfikacją pacjentek z prawdziwą alergią na penicyliny. Istotnym wyzwaniem jest również zachowanie równowagi między korzyściami z profilaktyki a potencjalnym wpływem antybiotyków na mikrobiom noworodka i ryzykiem rozwoju oporności bakteryjnej.