Leksykon wskazań

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania, strona 75 z 169

  • uzupełnienie podstawowego zapotrzebowania na pierwiastki śladowe

    Uzupełnienie podstawowego zapotrzebowania na pierwiastki śladowe jest istotnym elementem profilaktyki i leczenia wielu schorzeń związanych z niedoborami mikroelementów. Pierwiastki śladowe, mimo że organizm potrzebuje ich w niewielkich ilościach, pełnią kluczowe funkcje biologiczne, uczestnicząc w procesach enzymatycznych, regulacji metabolizmu oraz utrzymaniu homeostazy.

  • kwaśny refluks żołądkowo-przełykowy

    Kwaśny refluks żołądkowo-przełykowy to schorzenie polegające na cofaniu się treści żołądkowej zawierającej kwas solny do przełyku. Głównym objawem jest uczucie pieczenia za mostkiem (zgaga), ale pacjenci mogą również zgłaszać odbijanie, regurgitację kwaśnej treści do ust, przewlekły kaszel, chrypkę, ból w klatce piersiowej czy trudności w połykaniu. Refluks może występować okresowo lub przewlekle, a jego nasilenie zwiększa się zazwyczaj po obfitych posiłkach, w pozycji leżącej oraz po spożyciu niektórych pokarmów (np. tłustych, pikantnych, cytrusowych).

  • zarzucanie kwaśnej treści pokarmowej

    Zarzucanie kwaśnej treści pokarmowej, znane również jako refluks żołądkowo-przełykowy (GERD), to stan patologiczny, w którym dochodzi do nieprawidłowego cofania się treści żołądkowej do przełyku. Objawia się najczęściej zgagą, pieczeniem w klatce piersiowej, kwaśnym lub gorzkim posmakiem w ustach oraz uczuciem cofania się pokarmu. Schorzenie to występuje, gdy dolny zwieracz przełyku (LES) nie zamyka się prawidłowo, pozwalając na wsteczny przepływ treści żołądkowej.

  • krwotok poporodowy spowodowany atonią macicy

    Krwotok poporodowy spowodowany atonią macicy to jedna z najczęstszych i najpoważniejszych przyczyn krwotoków poporodowych, definiowany jako utrata krwi przekraczająca 500 ml po porodzie drogami natury lub 1000 ml po cięciu cesarskim. Atonia macicy oznacza stan, w którym mięsień macicy nie kurczy się prawidłowo po porodzie, co prowadzi do niezatrzymania krwawienia z miejsca po łożysku.

  • zapobieganie nowym epizodom maniakalnym u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I, u których występują głównie epizody maniakalne i którzy odpowiadają na leczenie arypiprazolem

    Zapobieganie nowym epizodom maniakalnym u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I stanowi kluczowy element długoterminowej strategii terapeutycznej. Choroba afektywna dwubiegunowa typu I charakteryzuje się występowaniem naprzemiennych epizodów maniakalnych (podwyższonego nastroju, zwiększonej energii i aktywności) oraz depresyjnych, przy czym u niektórych pacjentów dominują epizody maniakalne.

  • diagnostyka czynności płuc

    Diagnostyka czynności płuc obejmuje zespół badań umożliwiających ocenę wydolności płuc oraz zidentyfikowanie i monitorowanie chorób układu oddechowego. Podstawowym narzędziem jest spirometria, która mierzy objętości i przepływy powietrza podczas oddychania, pozwalając na wykrycie zaburzeń obturacyjnych (np. astma, POChP) oraz restrykcyjnych (np. włóknienie płuc).

  • posocznica bakteryjna

    Posocznica bakteryjna (sepsa) to stan zagrożenia życia charakteryzujący się uogólnioną, gwałtowną reakcją zapalną organizmu na zakażenie bakteryjne. Dochodzi do niej, gdy bakterie przedostają się do krwiobiegu i wywołują kaskadę reakcji zapalnych, która może prowadzić do dysfunkcji narządów i wstrząsu septycznego.

  • zakażenie gonokokami

    Zakażenie gonokokami (rzeżączka) to choroba przenoszona drogą płciową wywołana przez bakterię Neisseria gonorrhoeae. Charakteryzuje się zapaleniem błony śluzowej układu moczowo-płciowego, które u mężczyzn objawia się zazwyczaj ropnym wyciekiem z cewki moczowej oraz bolesnym oddawaniem moczu. U kobiet infekcja może przebiegać bezobjawowo lub powodować upławy, krwawienia międzymiesiączkowe oraz ból w podbrzuszu.

  • wodnista wydzielina z nosa

    Wodnista wydzielina z nosa (rhinorrhea) to objaw, który występuje najczęściej w przebiegu infekcji górnych dróg oddechowych, alergicznego nieżytu nosa lub reakcji na czynniki środowiskowe. Charakteryzuje się obfitym, przezroczystym wyciekiem z nosa, który może być związany z towarzyszącymi objawami takimi jak kichanie, zatkanie nosa czy świąd.

  • zespół niespokojnych nóg wynikający z niewydolności nerek wymagającej dializy

    Zespół niespokojnych nóg (ZNN, ang. Restless Legs Syndrome, RLS) w kontekście niewydolności nerek wymagającej dializy to szczególny przypadek neurologicznego zaburzenia sensoryczno-motorycznego. U pacjentów dializowanych występuje on znacznie częściej niż w populacji ogólnej, dotykając nawet 20-40% osób poddawanych hemodializie. Objawia się nieprzyjemnymi doznaniami w kończynach dolnych, najczęściej opisywanymi jako mrowienie, ciągnięcie, pełzanie lub pieczenie, które nasilają się wieczorem i w nocy oraz podczas odpoczynku, zmuszając chorego do poruszania nogami.

  • ból głowy związany z ostrym napadem migreny z aurą

    Migrena z aurą to specyficzny rodzaj bólu głowy, który charakteryzuje się obecnością objawów neurologicznych (aury) poprzedzających lub towarzyszących silnemu bólowi. Aura najczęściej objawia się zaburzeniami widzenia (błyski światła, zygzaki, mroczki), ale może również manifestować się jako zaburzenia czucia, mowy czy osłabienie jednej strony ciała. Ostry napad migreny z aurą trwa zazwyczaj od 4 do 72 godzin i często towarzyszy mu nadwrażliwość na światło, dźwięki oraz nudności i wymioty.

  • ból głowy związany z ostrym napadem migreny bez aury

    Ból głowy związany z ostrym napadem migreny bez aury to napadowy, nawracający ból głowy, który charakteryzuje się umiarkowanym lub silnym natężeniem, zazwyczaj jednostronną lokalizacją oraz pulsującym charakterem. W przeciwieństwie do migreny z aurą, nie jest poprzedzony objawami neurologicznymi, takimi jak zaburzenia widzenia czy parestezje. Ataki trwają od 4 do 72 godzin, a ból typowo nasila się podczas aktywności fizycznej i często towarzyszy mu nadwrażliwość na światło (fotofobia), dźwięki (fonofobia) oraz nudności i wymioty.

  • objaw grypy

    Grypa to ostra choroba zakaźna układu oddechowego wywołana przez wirusy grypy (typu A, B lub C). Objawy grypy zwykle pojawiają się nagle i obejmują wysoką gorączkę (powyżej 38°C), dreszcze, bóle mięśniowe i stawowe, silny ból głowy, suchy kaszel, ból gardła, zmęczenie oraz ogólne złe samopoczucie. U dzieci mogą dodatkowo wystąpić objawy żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty i biegunka.

  • objaw przeziębienia

    Przeziębienie to powszechna infekcja górnych dróg oddechowych wywoływana przez wirusy, najczęściej rhinowirusy. Objawy przeziębienia rozwijają się stopniowo i obejmują: katar, ból gardła, kaszel, kichanie, łagodną gorączkę i ogólne złe samopoczucie. Przeziębienie jest chorobą samoograniczającą się, która zazwyczaj ustępuje w ciągu 7-10 dni bez specyficznego leczenia.

  • lokalizacja ektopowej błony śluzowej żołądka

    Lokalizacja ektopowej błony śluzowej żołądka, zwana również heterotopią żołądkową lub ektopią śluzówki żołądka, to stan, w którym tkanka żołądkowa występuje poza swoją normalną lokalizacją anatomiczną. Najczęściej dotyczy przełyku (przełyk Barretta), dwunastnicy, pęcherzyka żółciowego, a czasem także innych odcinków przewodu pokarmowego. Stan ten może być wrodzony lub nabyty, przy czym w przypadku przełyku Barretta mamy do czynienia z przemianą metaplastyczną nabłonka przełyku w odpowiedzi na przewlekły refluks żołądkowo-przełykowy.

  • scyntygrafia kanalików łzowych

    Scyntygrafia kanalików łzowych to diagnostyczna metoda obrazowania stosowana w okulistyce do oceny drożności i funkcjonowania dróg odprowadzających łzy. Badanie polega na podaniu do worka spojówkowego znacznika radioaktywnego (najczęściej technet-99m), a następnie śledzeniu jego przepływu przez układ odprowadzający łzy za pomocą gammakamery. Scyntygrafia umożliwia precyzyjną lokalizację miejsca niedrożności dróg łzowych oraz ocenę czasu odpływu łez.

  • silny lęk neurotyczny

    Silny lęk neurotyczny to uporczywy i intensywny stan napięcia emocjonalnego występujący w zaburzeniach nerwicowych (neurotycznych). Charakteryzuje się nieadekwatnym do rzeczywistego zagrożenia niepokojem, który znacząco utrudnia codzienne funkcjonowanie pacjenta. Stan ten może manifestować się zarówno objawami psychicznymi (nadmierna obawa, katastroficzne myślenie, trudności z koncentracją), jak i somatycznymi (tachykardia, duszność, drżenie rąk, nadmierne pocenie się, dolegliwości żołądkowo-jelitowe).

  • nasilona fobia

    Nasilona fobia to zaburzenie lękowe charakteryzujące się irracjonalnym, nadmiernym i uporczywym strachem przed konkretnym obiektem, sytuacją lub czynnością. W przeciwieństwie do normalnego lęku, fobia jest nieproporcjonalna do rzeczywistego zagrożenia, a pacjenci zdają sobie sprawę z nieracjonalności swojego strachu, jednak nie są w stanie go kontrolować. Nasilona fobia znacząco wpływa na codzienne funkcjonowanie, powodując unikanie sytuacji wywołujących lęk, co prowadzi do pogorszenia jakości życia.

  • silne zaburzenie lękowe

    Silne zaburzenia lękowe stanowią grupę chorób psychicznych charakteryzujących się nadmiernym, długotrwałym i często nieadekwatnym do sytuacji lękiem, który znacząco zakłóca codzienne funkcjonowanie pacjenta. Mogą przybierać różne formy, takie jak zaburzenie lękowe uogólnione (GAD), zaburzenie paniczne, fobie specyficzne, fobia społeczna czy zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne. Objawy obejmują nie tylko psychologiczne manifestacje lęku, ale również fizyczne, takie jak kołatanie serca, duszność, zawroty głowy, nadmierna potliwość czy drżenie ciała.

  • pobudzenie w psychozie

    Pobudzenie w psychozie jest stanem zwiększonej aktywności psychoruchowej, który często towarzyszy ostrym epizodom psychotycznym. Pacjent może przejawiać nasiloną agresję, niepokój, lęk, a także prezentować zachowania impulsywne i nieprzewidywalne. Stan ten najczęściej występuje w przebiegu schizofrenii, zaburzeń afektywnych dwubiegunowych, psychoz organicznych czy polekowych.

  • pobudzenie w depresji

    Pobudzenie w depresji to objaw często występujący w ramach zaburzeń depresyjnych, charakteryzujący się niepokojem, drażliwością, nasiloną aktywnością ruchową oraz trudnościami z koncentracją. W przeciwieństwie do typowej depresji, gdzie dominuje spowolnienie psychoruchowe, pacjenci z pobudzeniem w depresji mogą wykazywać nadmierną aktywność, niemożność pozostania w bezruchu oraz ciągłe uczucie niepokoju wewnętrznego.

  • znieczulenie miejscowo-regionalne w chirurgii stomatologicznej

    Znieczulenie miejscowo-regionalne w chirurgii stomatologicznej to technika eliminacji bólu w określonym obszarze jamy ustnej podczas wykonywania zabiegów stomatologicznych. Polega na podaniu leku znieczulającego miejscowo, który blokuje przewodnictwo nerwowe w regionie poddawanym zabiegowi. Wskazania do tego typu znieczulenia obejmują ekstrakcje zębów, resekcje wierzchołków korzeni, zabiegi implantologiczne, oraz inne inwazyjne procedury w obrębie jamy ustnej.

  • pooperacyjne zapalenie gałki ocznej po zabiegu usunięcia zaćmy

    Pooperacyjne zapalenie gałki ocznej po zabiegu usunięcia zaćmy to poważne powikłanie, które może wystąpić w okresie od kilku dni do kilku tygodni po operacji. Najczęściej ma charakter endoftalmitu, czyli zakażenia wnętrza gałki ocznej. Częstość występowania tego powikłania wynosi od 0,05% do 0,3% wszystkich operacji zaćmy, jednak ze względu na potencjalnie dewastacyjny wpływ na wzrok pacjenta wymaga natychmiastowej interwencji.

  • śródoperacyjne wykrywanie uszkodzenia moczowodu

    Śródoperacyjne wykrywanie uszkodzenia moczowodu to procedura diagnostyczna stosowana podczas operacji w obrębie jamy brzusznej lub miednicy, mająca na celu zidentyfikowanie niezamierzonego urazu moczowodu. Uszkodzenia moczowodów mogą wystąpić podczas zabiegów ginekologicznych (histerektomia, operacje endometriozy), urologicznych, czy chirurgii onkologicznej i kolorektalnej. Szacuje się, że częstość takich powikłań wynosi od 0,5% do 2,5% zabiegów wykonywanych w tej okolicy.

  • pierwotna profilaktyka żylna choroba zakrzepowo-zatorowa

    Pierwotna profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) obejmuje działania mające na celu zapobieganie wystąpieniu zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej u pacjentów z grup ryzyka, którzy nie mieli wcześniej epizodów zakrzepowych. Wskazania do profilaktyki pierwotnej występują szczególnie u pacjentów hospitalizowanych, unieruchomionych, po zabiegach operacyjnych (zwłaszcza ortopedycznych), a także u chorych onkologicznych.

  • profilaktyka nawrotu żylna choroba zakrzepowo-zatorowa

    Profilaktyka nawrotu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) to kluczowy element postępowania u pacjentów po przebytym epizodzie zakrzepicy żył głębokich lub zatorowości płucnej. Ryzyko nawrotu jest szczególnie wysokie w pierwszych 6-12 miesiącach po zakończeniu standardowej terapii przeciwkrzepliwej i może sięgać nawet 30% w ciągu 5 lat, zwłaszcza u pacjentów z nieprowokowaną ŻChZZ.

  • choroba refluksowa żołądka i przełyku

    Choroba refluksowa żołądka i przełyku (GERD) to schorzenie przewodu pokarmowego charakteryzujące się cofaniem treści żołądkowej do przełyku, co prowadzi do objawów takich jak zgaga, kwaśne odbijanie, ból zamostkowy, czy trudności w połykaniu. Występuje ona u ok. 20-30% populacji w krajach rozwiniętych, przy czym częstość wzrasta z wiekiem. GERD może prowadzić do powikłań, takich jak zapalenie przełyku, owrzodzenia, zwężenia przełyku czy przełyk Barretta (stan przednowotworowy).

  • choroba śródmiąższowa płuc związana z twardziną układową

    Choroba śródmiąższowa płuc związana z twardziną układową (SSc-ILD, Systemic Sclerosis-associated Interstitial Lung Disease) to jedno z najpoważniejszych powikłań twardziny układowej, które charakteryzuje się postępującym włóknieniem tkanki płucnej. Występuje u około 80% pacjentów z twardziną układową, jednak objawowe zmiany śródmiąższowe płuc rozwija około 25-30% chorych. Zmiany śródmiąższowe pojawiają się najczęściej w ciągu pierwszych 5 lat od rozpoznania twardziny i stanowią główną przyczynę zgonów w tej grupie pacjentów.

  • znieczulenie do zabiegu chirurgicznego

    Znieczulenie do zabiegu chirurgicznego jest procesem farmakologicznego zniesienia czucia bólu, świadomości oraz odruchów obronnych pacjenta w celu umożliwienia bezpiecznego przeprowadzenia operacji. W zależności od rodzaju i zakresu zabiegu, stanu klinicznego pacjenta oraz preferencji zespołu anestezjologicznego stosuje się różne techniki znieczulenia: ogólne (narkoza), regionalne (przewodowe) lub miejscowe.

  • rak gruczołu krokowego wysokiego ryzyka z przerzutami

    Rak gruczołu krokowego wysokiego ryzyka z przerzutami to zaawansowana postać nowotworu prostaty, która charakteryzuje się wysokim ryzykiem progresji choroby i obecnością przerzutów odległych. Ta postać choroby diagnozowana jest na podstawie badań obrazowych (scyntygrafia kości, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny) oraz wysokiego stężenia PSA i niekorzystnych cech histopatologicznych (wysoki stopień złośliwości w skali Gleasona ≥8).

  • ostre borelioza skórna (rumień wędrujący)

    Ostre borelioza skórna, znana również jako rumień wędrujący (erythema migrans), jest charakterystycznym objawem wczesnej fazy boreliozy – choroby przenoszonej przez kleszcze zakażone bakteriami z rodzaju Borrelia. Rumień pojawia się zwykle w miejscu ukłucia kleszcza po 3-30 dniach od zakażenia i ma postać okrągłej lub owalnej zmiany skórnej, która stopniowo się powiększa, osiągając średnicę powyżej 5 cm. Typowy rumień ma jaśniejszy środek i ciemniejszą obwódkę, co przypomina tarczę strzelniczą.

  • objawy przeziębienia i grypy

    Objawy przeziębienia i grypy to zespół dolegliwości wynikających z infekcji wirusowych górnych dróg oddechowych. Przeziębienie, wywoływane najczęściej przez rinowirusy, charakteryzuje się łagodniejszym przebiegiem z dominującym katarem, kichaniem i bólem gardła. Grypa, powodowana przez wirusy grypy A, B lub C, objawia się nagłym początkiem z wysoką gorączką, bólami mięśniowo-stawowymi, silnym osłabieniem oraz objawami ze strony układu oddechowego.

  • podrażnienie mechaniczne

    Podrażnienie mechaniczne to reakcja tkanek na uszkodzenie związane z mechanicznym urazem, takim jak otarcie, ucisk, tarcie czy uszkodzenie ciałem obcym. W zależności od obszaru ciała i nasilenia urazu, podrażnienie może manifestować się zaczerwienieniem, obrzękiem, bólem i dyskomfortem. Najczęstsze lokalizacje to skóra, błony śluzowe czy powierzchnie stawowe.

  • przeszczepianie szpiku

    Przeszczepianie szpiku, czyli transplantacja komórek krwiotwórczych, to procedura medyczna stosowana w leczeniu wielu chorób hematologicznych, onkologicznych oraz niektórych chorób genetycznych. Wskazania do jej przeprowadzenia obejmują przede wszystkim ostre białaczki (szpikową i limfoblastyczną), przewlekłą białaczkę szpikową, chłoniaki (Hodgkina i non-Hodgkina), szpiczaka mnogiego, zespoły mielodysplastyczne, ciężką anemię aplastyczną oraz niektóre wrodzone zaburzenia odporności.

  • zapobieganie odrzuceniu przeszczepu po przeszczepieniu narządów miąższowych

    Zapobieganie odrzuceniu przeszczepu po przeszczepieniu narządów miąższowych (takich jak nerki, wątroba, serce, płuca) stanowi podstawowy element opieki potransplantacyjnej. Proces odrzucania przeszczepu wynika z naturalnej reakcji układu immunologicznego biorcy, który rozpoznaje przeszczepiony narząd jako ciało obce i uruchamia przeciwko niemu odpowiedź immunologiczną. Skuteczna immunosupresja jest kluczowa dla długoterminowego powodzenia transplantacji.

  • zapobieganie odrzuceniu przeszczepu po allogenicznej transplantacji szpiku

    Zapobieganie odrzuceniu przeszczepu po allogenicznej transplantacji szpiku to kluczowy element procesu terapeutycznego, mający na celu zapewnienie prawidłowego przyjęcia się przeszczepionych komórek macierzystych u biorcy. Odrzucenie przeszczepu może nastąpić, gdy układ immunologiczny biorcy rozpoznaje przeszczepione komórki jako obce i atakuje je, co prowadzi do niepowodzenia transplantacji. Zjawisko to występuje częściej przy niezgodności antygenów HLA między dawcą a biorcą.

  • rakowiak z cechami zespołu rakowiaka

    Rakowiak z cechami zespołu rakowiaka to nowotwór neuroendokrynny, który wydziela do krwiobiegu różne hormony i substancje biologicznie czynne, przede wszystkim serotoninę. Zespół rakowiaka pojawia się zazwyczaj, gdy komórki nowotworowe przerzutują do wątroby, co umożliwia uwolnionym substancjom dotarcie do krążenia systemowego. Charakterystyczne objawy zespołu rakowiaka to: nagłe zaczerwienienie skóry (flush), biegunka, bóle brzucha, skurcz oskrzeli i uszkodzenie zastawek serca (głównie prawej części serca).

  • powikłania po operacji trzustki

    Powikłania po operacji trzustki to szereg komplikacji mogących wystąpić zarówno w okresie wczesnym, jak i późnym po zabiegach chirurgicznych w obrębie tego narządu. Najczęstsze powikłania wczesne obejmują przetokę trzustkową (występującą u 5-30% pacjentów), krwawienia pooperacyjne, zakażenia rany i opóźnione opróżnianie żołądka. Powikłania późne mogą obejmować cukrzycę, niewydolność zewnątrzwydzielniczą trzustki oraz nawroty choroby podstawowej.

  • krwawienie z żylaków żołądkowo-przełykowych w przebiegu marskości wątroby

    Krwawienie z żylaków żołądkowo-przełykowych w przebiegu marskości wątroby stanowi poważne, zagrażające życiu powikłanie nadciśnienia wrotnego. Żylaki powstają na skutek wzrostu ciśnienia w układzie wrotnym, co prowadzi do tworzenia się krążenia obocznego, w tym żylaków przełyku i żołądka. Do krwawienia dochodzi, gdy ciśnienie w żylakach przekroczy krytyczną wartość, powodując pęknięcie cienkiej ściany naczynia.

  • suchy męczący kaszel w przebiegu nieżytu górnych dróg oddechowych

    Suchy męczący kaszel w przebiegu nieżytu górnych dróg oddechowych to powszechny objaw infekcji wirusowej lub bakteryjnej dotyczącej dróg oddechowych. Występuje najczęściej jako następstwo przeziębienia, grypy lub innych infekcji, gdy podrażnienie błony śluzowej dróg oddechowych prowadzi do odruchu kaszlowego, ale bez odkrztuszania wydzieliny. Kaszel ten może utrzymywać się przez kilka dni do nawet kilku tygodni po ustąpieniu innych objawów infekcji.

  • zaburzenie czynności tarczycy

    Zaburzenia czynności tarczycy obejmują szerokie spektrum schorzeń, które dotyczą nieprawidłowej produkcji hormonów tarczycowych. Najczęściej występujące zaburzenia to niedoczynność tarczycy (hipotyroza) oraz nadczynność tarczycy (hipertyroza). W niedoczynności tarczyca produkuje zbyt małe ilości hormonów, co prowadzi do spowolnienia metabolizmu, zmęczenia, zwiększenia masy ciała, obniżenia temperatury ciała oraz problemów z koncentracją. Z kolei nadczynność charakteryzuje się nadmierną produkcją hormonów, powodując przyspieszenie metabolizmu, utratę wagi, nerwowość, nadmierną potliwość oraz kołatanie serca.

  • reakcja pokrzywkowa po transfuzji

    Reakcja pokrzywkowa po transfuzji to jeden z częstszych typów niepożądanych reakcji poprzetoczeniowych, charakteryzujący się wystąpieniem świądu, rumienia i pokrzywki na skórze pacjenta. Zazwyczaj pojawia się w trakcie transfuzji lub do 4 godzin po jej zakończeniu. Jest to reakcja alergiczna o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, związana najczęściej z obecnością w przetaczanym preparacie krwiopochodnym białek osocza, na które pacjent jest uczulony.

  • idiopatyczna plamica małopłytkowa u dorosłych

    Idiopatyczna plamica małopłytkowa (ITP), zwana również immunologiczną plamicą małopłytkową, to autoimmunologiczne schorzenie, w którym układ odpornościowy pacjenta niszczy własne płytki krwi, prowadząc do ich niedoboru. U dorosłych często ma charakter przewlekły i objawia się zwiększoną skłonnością do krwawień, siniaczenia oraz występowaniem wybroczyn na skórze i błonach śluzowych. Diagnoza ITP stawiana jest po wykluczeniu innych przyczyn małopłytkowości.

  • zapobieganie ciąży

    Zapobieganie ciąży, czyli antykoncepcja, to stosowanie metod mających na celu zapobieganie nieplanowanej ciąży. Jest ważnym elementem zdrowia reprodukcyjnego, umożliwiającym świadome planowanie rodziny. Zapobieganie ciąży może być realizowane różnymi metodami – hormonalnymi, barierowymi, wkładkami wewnątrzmacicznymi czy metodami naturalnymi.

  • zakażenie szpiku

    Zakażenie szpiku kostnego, znane również jako zapalenie szpiku i kości (osteomyelitis), to poważna infekcja dotycząca kości i szpiku kostnego. Najczęściej rozwija się na skutek przedostania się drobnoustrojów chorobotwórczych do kości poprzez krwioobieg, bezpośrednie zakażenie w wyniku urazu lub operacji, lub też przez szerzenie się infekcji z okolicznych tkanek. Głównym czynnikiem etiologicznym zakażeń szpiku jest Staphylococcus aureus, choć mogą je wywoływać również inne bakterie, grzyby czy prątki gruźlicy.

  • przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek

    Przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek to długotrwała infekcja układu moczowego, która dotyczy nerek, a w szczególności ich miedniczek. Charakteryzuje się nawracającym lub utrzymującym się stanem zapalnym, który może prowadzić do uszkodzenia tkanki nerkowej i stopniowego upośledzenia funkcji nerek. Schorzenie to często jest następstwem nieleczonego lub nieodpowiednio leczonego ostrego odmiedniczkowego zapalenia nerek, a także może rozwinąć się w wyniku przewlekłych przeszkód w odpływie moczu, jak kamienie nerkowe, zwężenia moczowodu czy przerost prostaty.

  • bezobjawowy bakteriomocz

    Bezobjawowy bakteriomocz (ABU – asymptomatic bacteriuria) to stan, w którym w moczu pacjenta stwierdza się obecność bakterii w istotnej liczbie (≥10^5 CFU/ml), bez towarzyszących objawów zakażenia układu moczowego. Jest to częste zjawisko, szczególnie u kobiet w ciąży (2-10%), osób starszych (20% kobiet i 10% mężczyzn >65 roku życia), pacjentów z cewnikiem moczowym oraz osób z cukrzycą.

  • zakażenie w położnictwie

    Zakażenia w położnictwie obejmują szerokie spektrum stanów chorobowych występujących u kobiet w ciąży, podczas porodu lub w okresie połogu. Najczęstsze z nich to zakażenia dróg moczowych, zakażenia dróg rodnych, zakażenia rany poporodowej, zapalenie błony śluzowej macicy (endometritis) oraz posocznica połogowa. Mogą one być spowodowane zarówno przez bakterie (najczęściej Escherichia coli, paciorkowce grupy B, Staphylococcus aureus), jak i wirusy czy grzyby.

  • zakażenie w ginekologii

    Zakażenia w ginekologii obejmują szerokie spektrum stanów zapalnych i infekcyjnych dotyczących układu rozrodczego kobiety. Najczęściej spotykane to zapalenie pochwy (vaginitis), zapalenie szyjki macicy (cervicitis), zapalenie błony śluzowej macicy (endometritis), zapalenie przydatków (PID – pelvic inflammatory disease) oraz zakażenia pooperacyjne. Czynnikami etiologicznymi mogą być bakterie tlenowe i beztlenowe, grzyby, pierwotniaki, wirusy oraz patogeny przenoszone drogą płciową.

  • zakażenie otrzewnej

    Zakażenie otrzewnej (peritonitis) to stan zapalny błony otrzewnowej wyścielającej jamę brzuszną i pokrywającej narządy wewnętrzne. Do zakażenia dochodzi najczęściej w wyniku przedostania się bakterii do jamy otrzewnej poprzez perforację narządów przewodu pokarmowego (np. wrzód trawienny, zapalenie wyrostka robaczkowego, zapalenie uchyłków), uszkodzenie narządów podczas urazu lub zabiegów chirurgicznych, a także w przebiegu dializy otrzewnowej.

  1. 04.07.2026
  2. www.leksykon.com.pl