kwaśny refluks żołądkowo-przełykowy
Wskazanie

Kwaśny refluks żołądkowo-przełykowy to schorzenie polegające na cofaniu się treści żołądkowej zawierającej kwas solny do przełyku. Głównym objawem jest uczucie pieczenia za mostkiem (zgaga), ale pacjenci mogą również zgłaszać odbijanie, regurgitację kwaśnej treści do ust, przewlekły kaszel, chrypkę, ból w klatce piersiowej czy trudności w połykaniu. Refluks może występować okresowo lub przewlekle, a jego nasilenie zwiększa się zazwyczaj po obfitych posiłkach, w pozycji leżącej oraz po spożyciu niektórych pokarmów (np. tłustych, pikantnych, cytrusowych).

Leczenie kwaśnego refluksu obejmuje zarówno metody niefarmakologiczne (modyfikacja diety, unikanie posiłków na 2-3 godziny przed snem, uniesienie wezgłowia łóżka), jak i farmakoterapię. Podstawowymi lekami stosowanymi w Polsce są inhibitory pompy protonowej (IPP), takie jak: Controloc, Nolpaza, Pantoprazol, Emanera, Ortanol, Gasec, Helicid, Omeprazol, Polprazol, Prazol (zawierające omeprazol lub pantoprazol). W lżejszych przypadkach stosuje się blokery receptora H2, jak Ranigast, Ranitydyna, czy Famotydyna. Doraźnie pacjenci mogą stosować leki zobojętniające kwas solny: Rennie, Maalox, Gaviscon, Alusal.

Główną trudnością w leczeniu kwaśnego refluksu jest utrzymanie długoterminowej skuteczności terapii. Około 30% pacjentów nie odpowiada adekwatnie na leczenie IPP, co określa się jako oporny refluks. Kolejnym wyzwaniem jest zapobieganie powikłaniom długotrwałego refluksu, takim jak przełyk Barretta (stan przedrakowy) czy zwężenie przełyku. Istotnym problemem jest również konieczność długotrwałego stosowania leków przez wielu pacjentów, co wiąże się z potencjalnymi działaniami niepożądanymi, takimi jak zwiększone ryzyko złamań, niedobór witaminy B12, zaburzenia wchłaniania wapnia czy zwiększone ryzyko infekcji przewodu pokarmowego.

W przypadkach opornych na leczenie zachowawcze rozważa się interwencję chirurgiczną, najczęściej fundoplikację metodą laparoskopową. W Polsce w ośrodkach specjalistycznych wykonuje się również nowsze, mniej inwazyjne procedury, takie jak STRETTA (ablacja radiofrekwencyjna) czy system LINX (magnetyczny pierścień wzmacniający dolny zwieracz przełyku).