guz chromochłonny
Wskazanie

Guz chromochłonny (pheochromocytoma) to rzadki nowotwór wywodzący się z komórek chromochłonnych rdzenia nadnerczy, produkujący nadmierne ilości katecholamin – głównie adrenaliny i noradrenaliny. Najczęściej występuje między 30. a 50. rokiem życia, choć może pojawić się w każdym wieku. Około 10% przypadków ma charakter dziedziczny, związany z zespołami genetycznymi jak MEN 2A, MEN 2B, zespół von Hippla-Lindaua czy nerwiakowłókniakowatość typu 1.

Podstawowymi objawami guza chromochłonnego są: nadciśnienie tętnicze (często napadowe, oporne na standardowe leczenie), napadowe bóle głowy, nadmierna potliwość, kołatanie serca i niepokój. Diagnostyka obejmuje oznaczenie metoksykatecholamin i metabolitów katecholamin w dobowej zbiórce moczu oraz badania obrazowe (TK, MRI lub scyntygrafię z użyciem MIBG).

Leczenie guza chromochłonnego jest przede wszystkim chirurgiczne i polega na adrenalektomii (usunięciu nadnercza). Przed zabiegiem konieczne jest farmakologiczne przygotowanie pacjenta, aby zapobiec przełomowi nadciśnieniowemu w trakcie operacji. W Polsce stosuje się blokery receptorów alfa-adrenergicznych, takie jak doksazosyna (Doxar, Kamiren, Cardura), fenoksybenzamina (Dibenzyline – dostępna w ramach importu docelowego) oraz blokery receptorów beta-adrenergicznych (po wcześniejszej blokadzie alfa) jak metoprolol (Metocard, Betaloc) czy bisoprolol (Concor, Bisocard).

Największą trudnością w leczeniu pacjentów z guzem chromochłonnym jest odpowiednie przygotowanie przedoperacyjne i zapobieganie gwałtownym wahaniom ciśnienia tętniczego podczas zabiegu. Blokada receptorów alfa-adrenergicznych powinna być prowadzona przez 2-3 tygodnie przed operacją. Wyzwaniem jest również identyfikacja przypadków dziedzicznych i guzów mnogich czy pozanadnerczowych (paraganglioma), które wymagają szczególnego podejścia diagnostycznego i terapeutycznego. Ponadto, pomimo radykalnego leczenia chirurgicznego, u około 10% pacjentów dochodzi do nawrotu choroby, co wymaga długotrwałej obserwacji pooperacyjnej.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl